Khẩn trương hoàn thiện khung pháp lý tạo thuận lợi cho doanh nghiệp huy động vốn trái phiếu phát triển kinh doanh

Thông tin về công tác quản lý thị trường tài chính và dịch vụ tài chính tại họp báo thường kỳ quý I/2026, Bộ Tài chính cho biết, về thị trường chứng khoán, tính đến ngày 31/3/2026, chỉ số VNIndex đạt 1.674,49 điểm, giảm 10,9% so với cuối tháng trước và giảm 6,2% so với cuối năm trước. Chỉ số HNX-Index đóng cửa ở mức 250,98 điểm, giảm 4,5% so với cuối tháng trước và tăng 0,9% so với cuối năm trước.

Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Bùi Hoàng Hải thông tin tại họp báo. Ảnh: Mạnh Tuấn

Mức vốn hóa thị trường cổ phiếu 3 sàn HOSE, HNX và UPCoM ngày 31/3/2026 đạt 9.683,53 nghìn tỷ đồng, giảm 2,9% so với cuối năm trước; tương đương 75,4% GDP ước tính năm 2025.

Trong tháng 3, giá trị giao dịch bình quân đạt 33.865 tỷ đồng/phiên, tăng 6,4% so với bình quân tháng trước. Tính từ đầu năm tới nay, giá trị giao dịch bình quân đạt 35.004 tỷ đồng/phiên, tăng 19,9% so với bình quân năm trước.

Về thị trường trái phiếu, 3 tháng đầu năm 2026, đã phát hành trên 80,1 nghìn tỷ đồng trái phiếu Chính phủ, đạt 16,0% kế hoạch cả năm (500 nghìn tỷ đồng). Kỳ hạn phát hành bình quân trái phiếu Chính phủ là 10,02 năm, tăng 0,23 năm so với bình quân cả năm 2025. Lãi suất phát hành bình quân trái phiếu Chính phủ đạt 4,06%/năm, tăng 0,8%/năm so với bình quân cả năm 2025 (3,26%/năm). Quy mô thị trường trái phiếu Chính phủ tính đến hết tháng 3 khoảng 2,67 triệu tỷ đồng, tương đương 20,8% GDP.

Theo Bộ Tài chính, lũy kế từ đầu năm đến hết tháng 3/2026, có 10 doanh nghiệp phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ với khối lượng khoảng 8,9 nghìn tỷ đồng, giảm 18,1% so với cùng kỳ năm 2025. Khối lượng mua lại trái phiếu doanh nghiệp trước hạn là 4,3 nghìn tỷ đồng. Quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ tính đến tháng 3/2026 khoảng 1,17 triệu tỷ đồng, tương đương 9,1% GDP.

Về thị trường bảo hiểm, trong quý I/2026, thị trường bảo hiểm tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ổn định với tổng doanh thu phí ước đạt 57,1 nghìn tỷ đồng, tăng 2,45% so với cùng kỳ năm trước. Tổng vốn đầu tư trở lại nền kinh tế của các doanh nghiệp bảo hiểm ước đạt 1.001,4 nghìn tỷ đồng, tăng 13,05% so với cùng kỳ năm trước. Chi trả quyền lợi bảo hiểm ước đạt 24,1 nghìn tỷ đồng, tăng 8,84% so với cùng kỳ năm trước.

Tổng tài sản đạt ước đạt 1.150,8 nghìn tỷ đồng, tăng 10,43% so với cùng kỳ năm trước, tổng nguồn vốn chủ sở hữu ước đạt 223,8 nghìn tỷ đồng, tăng 3,24% so với cùng kỳ năm trước, tổng dự phòng nghiệp vụ bảo hiểm ước đạt 752,4 nghìn tỷ đồng, tăng 10,55% so với cùng kỳ năm trước.

Thông tin thêm tại họp báo, ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, triển khai Luật Chứng khoán sửa đổi và Luật Doanh nghiệp sửa đổi, Bộ Tài chính đang xây dựng nghị định về phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ để thay thế Nghị định 153/2020/NĐCP, Nghị định 65/2022/NĐ-CP và Nghị định 08/2023/NĐ-CP hướng dẫn Luật chứng khoán sửa đổi và Luật Doanh nghiệp sửa đổi, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp huy động vốn trái phiếu để phát triển sản xuất kinh doanh và phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp theo hướng ngày càng công khai, minh bạch.

Song song với đó, các quy định liên quan đến chào bán trái phiếu ra công chúng cũng đang được rà soát, sửa đổi.

Đồng thời, Bộ Tài chính cũng đang nghiên cứu xây dựng nghị định quy định việc chào bán trái phiếu ra công chúng của doanh nghiệp dự án PPP. Bên cạnh việc hoàn thiện thể chế, Bộ Tài chính đang triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm phát triển cơ sở nhà đầu tư.

Mới đây nhất, Chính phủ đã ban hành Nghị định 85/2026/NĐ-CP, Bộ Tài chính ban hành Thông tư 136/2026/TT-BTC sửa đổi Thông tư 98/2020/TT-BTC về hoạt động của các quỹ đầu tư chứng khoán, bổ sung các quỹ trái phiếu và mở rộng hạn mức đầu tư.

Ông Bùi Hoàng Hải cho rằng, những điều chỉnh này góp phần cơ cấu lại nhà đầu tư theo hướng tăng tỷ trọng nhà đầu tư tổ chức, phù hợp với định hướng phát triển thị trường vốn, thị trường chứng khoán bền vững.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, hiện nay, Bộ Tài chính đang chỉ đạo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước khẩn trương hoàn thiện các dự thảo nghị định liên quan, trong đó có nghị định sửa đổi quy định về phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, dự kiến trình Chính phủ xem xét trong thời gian gần nhất.

Cùng với đó, việc phát triển các sản phẩm mới như trái phiếu doanh nghiệp phát hành ra công chúng, các quỹ đầu tư trái phiếu và hoàn thiện khung pháp lý cho các loại hình này cũng đang được thúc đẩy, nhằm tạo nền tảng cho thị trường trái phiếu doanh nghiệp phát triển ổn định, hiệu quả trong dài hạn./.

Văn Tuấn