IRGC chỉ rõ các mục tiêu hợp pháp cho đòn trả đũa sau khi Mỹ tấn công đảo Kharg

Quang cảnh đảo Kharg của Iran nhìn từ vệ tinh, ngày 25/2/2026. Ảnh: REUTERS/TTXVN

Kênh Al Jazeera của Qatar ngày 14/3 dẫn tuyên bố của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết họ đã thông báo với Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) rằng những “nơi ẩn náu” của Mỹ là “mục tiêu hợp pháp” sau khi Washington tấn công đảo Kharg.

Trong một tuyên bố được hãng thông tấn bán chính thức của Iran là Tasnim đăng tải, IRGC cho biết họ có quyền hợp pháp trong việc bảo vệ chủ quyền và lãnh thổ quốc gia bằng cách “tấn công và nhắm vào nơi xuất phát của các tên lửa của kẻ thù Mỹ tại các cảng vận tải, bến cảng và các nơi ẩn náu của binh sĩ Mỹ đang trú tại một số thành phố ở UAE”.

IRGC cũng kêu gọi cư dân tại UAE và các khu dân cư rời khỏi các cảng, bến tàu và khu vực quân sự của Mỹ để tránh bị ảnh hưởng.

Trước đó, vào sáng 14/3, theo giờ Việt Nam, trên mạng xã hội Truth Sicial, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết: “Cách đây ít phút, theo chỉ thị của tôi, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ đã tiến hành một trong những cuộc không kích mạnh mẽ nhất trong lịch sử Trung Đông và đã phá hủy hoàn toàn mọi mục tiêu quân sự tại viên ngọc quý của Iran, đảo Kharg”.

Tổng thống Trump nhấn mạnh: “Vì lý do nhân đạo, tôi đã quyết định KHÔNG phá hủy cơ sở hạ tầng dầu mỏ trên đảo”.

Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Mỹ cảnh báo: “Nếu Iran hoặc bất kỳ ai khác làm bất cứ điều gì cản trở việc tàu thuyền đi lại tự do và an toàn qua Eo biển Hormuz, tôi sẽ lập tức xem xét lại quyết định này”.

Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social vào sáng 14/3/2026, theo giờ Việt Nam, Tổng thống Donald Trump thông báo quân đội Mỹ đã ném bom dữ dội nhằm vào các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg của Iran, nơi xử lý 90% lượng dầu xuất khẩu của Tehran. Ảnh chụp màn hình

Cũng trong ngày 14/3, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) tuyên bố đã phá hủy 90 mục tiêu quân sự trên đảo Kharg của Iran

Theo CENTCOM, các cuộc tấn công vào đêm 13/3 nhằm vào đảo Kharg của Iran là một “cuộc tấn công chính xác quy mô lớn”.

Trong một tuyên bố ngắn đăng trên nền tảng mạng xã hội X, CENTCOM nói rằng cuộc tấn công đã “phá hủy các cơ sở lưu trữ thủy lôi hải quân, các boongke chứa tên lửa và nhiều địa điểm quân sự khác”.

Tuyên bố cho biết thêm rằng các lực lượng Mỹ đã tấn công hơn 90 mục tiêu quân sự của Iran, “trong khi vẫn bảo toàn cơ sở hạ tầng dầu mỏ”.

Báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay cho biết Iran xuất khẩu phần lớn dầu bằng đường biển, nhưng nhiều khu vực bờ biển của nước này quá nông để các siêu tàu chở dầu có thể cập bến.

Vùng nước quanh đảo Kharg - một dải đất nhỏ dài khoảng 8km (5 dặm) nằm cách bờ biển phía Nam của Iran khoảng 24km (15 dặm) trên Vịnh Ba Tư - đủ sâu để các tàu siêu lớn neo đậu, bơm dầu thô và rời đi qua Vùng Vịnh tới các thị trường châu Á và thế giới.

Vai trò của đảo Kharg trong hệ thống năng lượng Iran bắt đầu từ thập niên 1960, khi công ty Amoco của Mỹ giúp xây dựng nơi này thành một cảng xuất khẩu dầu lớn.

Sau cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979, cơ sở hạ tầng này được quốc hữu hóa bởi nước Cộng hòa Hồi giáo Iran.

Trong chiến tranh Iran – Iraq vào những năm 1980, đảo Kharg từng bị ném bom nhiều lần khi Iraq cố gắng phá hủy xuất khẩu dầu của Iran.

Sau đó, cơ sở này được tái thiết và mở rộng vào đầu thập niên 1990, hình thành hệ thống bồn chứa, đường ống và cầu cảng nước sâu như hiện nay.

Hiện nay, đảo Kharg xử lý khoảng 90% lượng dầu xuất khẩu của Iran. Phần lớn số dầu này được vận chuyển tới các khách hàng châu Á, trong đó, Trung Quốc được cho là điểm đến lớn nhất trong những năm gần đây.

Công suất bốc dỡ của cảng này ước tính khoảng 7 triệu thùng mỗi ngày, cao hơn nhiều so với mức xuất khẩu thực tế gần đây của Iran, vốn thường quanh khoảng 1,5 triệu thùng mỗi ngày do các lệnh trừng phạt và điều kiện thị trường.

Tuy nhiên, năng lực của cơ sở này cho thấy tầm quan trọng của nó đối với chiến lược năng lượng dài hạn của Iran.

Doanh thu dầu mỏ vẫn là nền tảng của nền kinh tế Iran khi cung cấp phần lớn nguồn thu ngoại tệ và chiếm tỷ trọng lớn trong ngân sách chính phủ.

Vì vậy, bất kỳ sự gián đoạn nào tại đảo Kharg đều có thể lan rộng sang toàn bộ hệ thống tài chính và kinh tế của Iran.

Chính vì vai trò trung tâm đó, đảo Kharg không chỉ đơn thuần là một cơ sở năng lượng. Nó thực chất là trung tâm hậu cần của hệ thống xuất khẩu dầu Iran và là một trụ cột quan trọng bảo đảm ổn định tài chính của quốc gia này.

Sau đòn tấn công của Mỹ hôm 13/3, theo kênh Al Jazeera, một quan chức Iran cho biết hoạt động xuất khẩu từ hòn đảo này vẫn “đang diễn ra đầy đủ”, trong khi các hoạt động của các công ty dầu mỏ vẫn tiếp tục.

Thành Nam/Báo Tin tức và Dân tộc