Iran thông qua luật thu phí tàu ở eo biển Hormuz, Tổng thống Trump đe dọa tung đòn xóa sổ

Thùng chứa nhiên liệu ở nhà máy lọc dầu của Israel bốc cháy, ngày 30/3. (Ảnh: Reuters)

Ủy ban An ninh của Quốc hội Iran đã thông qua kế hoạch quản lý và thu phí các tàu đi qua eo biển Hormuz, nhằm khẳng định “vai trò chủ quyền của Iran và lực lượng vũ trang”, đài truyền hình nhà nước IRIB đưa tin.

Các nội dung chính của kế hoạch bao gồm thiết lập cơ chế an ninh bảo đảm an toàn hàng hải, áp dụng quy định tài chính và thu phí bằng đồng rial đối với tàu qua lại, đồng thời cấm các tàu của Mỹ và Israel đi qua.

Eo biển Hormuz hiện là tâm điểm của cuộc chiến bắt đầu từ ngày 28/2.

Việc Iran đóng hoặc hạn chế eo biển thông qua các mối đe dọa và tấn công tàu thuyền đã khiến khoảng 15 triệu thùng dầu/ngày bị mắc kẹt tại vịnh Ba Tư, gây xáo trộn lớn trên thị trường dầu mỏ toàn cầu.

Ngày 30/3, thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết Tổng thống Trump muốn đạt được thỏa thuận với Tehran trước thời hạn 6/4 mà ông đặt ra tuần trước.

Bà Karoline Leavitt khẳng định các cuộc đàm phán đang tiến triển, đồng thời cho rằng những gì Iran tuyên bố công khai khác với thông điệp họ gửi tới giới chức Mỹ trên các kênh riêng.

Báo Wall Street Journal sau đó đưa tin Tổng thống Trump đã nói với các trợ lý, rằng ông sẵn sàng chấm dứt chiến dịch quân sự chống Iran kể cả khi eo biển Hormuz phần lớn bị đóng, và việc mở lại eo biển này sẽ là công việc của một chiến dịch tiếp theo.

Iran cho biết đã nhận được đề xuất hòa bình từ Mỹ qua trung gian, sau cuộc họp của các ngoại trưởng Pakistan, Ai Cập, Ả-rập Xê-út và Thổ Nhĩ Kỳ ngày 29/3.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei gọi các đề xuất này là “phi thực tế, phi logic và quá mức”. “Lập trường của chúng tôi rất rõ ràng. Chúng tôi đang bị tấn công quân sự. Vì vậy, mọi nỗ lực và sức mạnh đều tập trung vào việc tự vệ”, ông Esmaeil Baghaei nói trong một cuộc họp báo.

Ngay sau đó, ông Trump cho biết Mỹ đang đàm phán với một “chính quyền hợp lý hơn” để chấm dứt chiến tranh tại Iran, nhưng đồng thời đưa ra cảnh báo mới về eo biển Hormuz.

“Đã có tiến triển lớn, nhưng nếu vì bất kỳ lý do nào mà không sớm đạt được thỏa thuận, dù có lẽ sẽ đạt được, và nếu eo Hormuz không ngay lập tức ‘mở cửa hoạt động’, chúng tôi sẽ kết thúc ‘thời gian lưu trú’ tại Iran bằng cách đánh sập và xóa sổ hoàn toàn tất cả các nhà máy điện, giếng dầu và đảo Kharg của họ”, Tổng thống Mỹ Trump viết trên mạng xã hội. Ông cũng đe dọa tấn công các nhà máy khử mặn của Iran.

Trong khi đó, một tàu chở đầy dầu thô vừa bị bắn trúng trên vùng biển ngoài khơi Dubai. Vụ tấn công nhằm vào tàu mang cờ Kuwait Al-Salmi là diễn biến mới nhất trong chuỗi các cuộc tập kích vào tàu thương mại bằng tên lửa hoặc máy bay không người lái mang chất nổ tại vùng Vịnh và eo biển Hormuz, kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran.

Giá dầu thô đã tăng vọt trở lại sau khi hãng thông tấn nhà nước Kuwait đưa tin về vụ tấn công vào con tàu chở khoảng 2 triệu thùng dầu trị giá hơn 200 triệu USD.

Giá xăng bán lẻ trung bình trên toàn nước Mỹ đã lên hơn 4 USD/gallon - lần đầu tiên trong hơn 3 năm, theo dữ liệu của dịch vụ theo dõi giá GasBuddy.

Bình Giang