Iran phản hồi Mỹ về đề xuất ngừng bắn mới nhất

Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại cuộc họp báo ở Nhà Trắng, Washington, D.C. Ảnh: THX/TTXVN

Ngày 10/5, IRNA đưa tin: “Phản hồi của Cộng hòa Hồi giáo Iran về dự thảo mới nhất do Mỹ đề xuất nhằm chấm dứt chiến sự đã được chuyển hôm nay, thông qua một nhà trung gian Pakistan”.

IRNA không nêu chi tiết phản hồi của Iran, chỉ cho biết rằng, theo khuôn khổ được đề xuất, các cuộc đàm phán ở giai đoạn này sẽ tập trung vào vấn đề chấm dứt chiến sự trong khu vực.

Trước đó, theo kênh Al Jazeera, trong bài đăng trên nền tảng Truth Social tối 8/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Iran sẽ phải đối mặt với các đòn quân sự mạnh hơn, nếu không sớm chấp nhận thỏa thuận.

Thỏa thuận do Mỹ gửi là một văn bản gồm 14 điểm. Theo đó, Iran phải cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, đồng thời dừng toàn bộ hoạt động làm giàu urani trong ít nhất 12 năm. Nước này cũng sẽ phải bàn giao khoảng 440 kg urani đã làm giàu ở mức 60%.

Đổi lại, Mỹ sẽ từng bước dỡ bỏ các lệnh trừng phạt, giải phóng hàng tỷ USD tài sản bị phong tỏa của Iran và chấm dứt phong tỏa hải quân đối với các cảng của nước này.

Hai bên cũng sẽ mở lại tuyến hàng hải chiến lược này trong vòng 30 ngày sau khi ký thỏa thuận.

Iran đã chịu các lệnh trừng phạt nặng nề của Mỹ suốt nhiều thập kỷ. Một phần trong số đó từng được dỡ bỏ theo thỏa thuận hạt nhân năm 2015 giữa Iran với chính quyền Tổng thống Barack Obama, Liên minh châu Âu, cùng nhiều cường quốc khác. Tuy nhiên, ông Trump đã đơn phương rút Mỹ khỏi thỏa thuận này năm 2018, trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình. Hệ quả là hàng tỷ USD tài sản của Iran đến nay vẫn bị đóng băng tại các ngân hàng nước ngoài.

Đề xuất mới nhất của Mỹ được đưa ra sau khi Iran gửi kế hoạch riêng tới Mỹ hồi tuần trước, thông qua trung gian Pakistan.

Nghị sĩ Ebrahim Rezaei, người phát ngôn Ủy ban Chính sách Đối ngoại và An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran, nhận định, văn bản của Mỹ giống danh sách các yêu sách hơn là một kế hoạch khả thi.

Trong nhiều tuần qua, Mỹ và Iran liên tục đưa ra các đề xuất qua lại nhằm tìm cách chấm dứt xung đột.

Trước kế hoạch 14 điểm mới nhất của Mỹ, Iran cũng đã trình một đề xuất riêng gồm 14 điểm, nhằm hướng tới thỏa thuận hòa bình lâu dài. Kế hoạch này được đưa ra để đáp trả đề xuất hòa bình 9 điểm do Mỹ hậu thuẫn, vốn chủ yếu hướng tới một lệnh ngừng bắn kéo dài hai tháng.

Tuy nhiên, Iran cho rằng, mục tiêu không nên chỉ dừng ở việc kéo dài đình chiến, mà phải tiến tới chấm dứt hoàn toàn chiến sự trong vòng 30 ngày.

Iran cũng yêu cầu Mỹ bảo đảm không tiến hành các cuộc tấn công trong tương lai, rút lực lượng khỏi khu vực xung quanh Iran, giải phóng hàng tỷ USD tài sản bị phong tỏa, dỡ bỏ trừng phạt, bồi thường chiến tranh, chấm dứt mọi hành động thù địch, bao gồm cả tại Liban, đồng thời xây dựng cơ chế mới cho eo biển Hormuz.

Một ngày trước khi lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran có hiệu lực, Iran từng trình kế hoạch hòa bình 10 điểm, bao gồm chấm dứt xung đột khu vực, bảo đảm lưu thông an toàn qua eo biển Hormuz, dỡ bỏ trừng phạt và tái thiết sau chiến tranh. Kế hoạch này được Iran đưa ra ngày 7/4 nhằm đáp trả đề xuất 15 điểm do Mỹ xây dựng từ ngày 25/3. Khi đó, ông Trump đánh giá đây là đề xuất đáng chú ý, nhưng chưa đủ tốt.

Thùy Dương/Báo Tin tức và Dân tộc