IEA cảnh báo gián đoạn nguồn cung dầu Trung Đông đe dọa kinh tế châu Âu tháng 4/2026

Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) vừa đưa ra cảnh báo nghiêm trọng về tình trạng gián đoạn nguồn cung dầu mỏ từ Trung Đông, dự kiến sẽ gia tăng mạnh mẽ trong tháng 4/2026. Việc đóng cửa eo biển Hormuz đang làm suy giảm nghiêm trọng dòng chảy năng lượng, trực tiếp đe dọa đến sự ổn định kinh tế của các quốc gia châu Âu.

Quy mô gián đoạn nguồn cung dự kiến tăng gấp đôi

Ông Fatih Birol, người đứng đầu IEA, cho biết thị trường toàn cầu đã mất hơn 12 triệu thùng dầu kể từ khi xung đột tại khu vực Trung Đông bùng phát. Đáng chú ý, lượng dầu bị gián đoạn trong tháng 4/2026 được dự báo sẽ cao gấp đôi so với tháng 3/2026.

Sở dĩ có sự trễ về tác động là do nhiều lô hàng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) giao trong tháng 3/2026 thực chất đã được ký kết hợp đồng từ trước khi xung đột nổ ra. Khi các hợp đồng cũ hoàn tất, khoảng trống nguồn cung sẽ lộ rõ hơn và tác động trực tiếp đến giá cả năng lượng trong những tháng tới.

Tác động lan rộng từ nhiên liệu bay đến dầu diesel

IEA nhấn mạnh vấn đề cấp bách nhất hiện nay là tình trạng thiếu hụt nhiên liệu bay và dầu diesel. Sau khi ảnh hưởng đến các nền kinh tế châu Á, làn sóng thiếu hụt này dự kiến sẽ tác động mạnh đến châu Âu vào tháng 4 hoặc tháng 5/2026.

Hệ quả trực tiếp của tình trạng này bao gồm:

Áp lực lạm phát: Chi phí năng lượng tăng cao đẩy giá hàng hóa và dịch vụ lên mức mới.
Suy giảm tăng trưởng: Các hoạt động sản xuất và vận tải bị đình trệ do thiếu hụt nhiên liệu.
An ninh năng lượng: Các quốc gia phải tìm kiếm nguồn cung thay thế trong ngắn hạn với chi phí đắt đỏ.

Khủng hoảng năng lượng lớn nhất trong lịch sử

Ông Birol cảnh báo quy mô của cuộc khủng hoảng hiện nay thậm chí còn nghiêm trọng hơn cả hai cuộc khủng hoảng dầu mỏ năm 1973, 1979 và cú sốc nguồn cung khí đốt từ Nga vào năm 2022. Khoảng 40 cơ sở năng lượng quan trọng tại Trung Đông đã bị hư hại, đòi hỏi thời gian dài để phục hồi công suất khai thác.

Để đối phó với tình hình, IEA đang cân nhắc việc tiếp tục xả thêm dầu từ kho dự trữ chiến lược. Trước đó, các nước thành viên đã thống nhất giải phóng kỷ lục 400 triệu thùng dầu để bình ổn thị trường. "Chúng ta đang tiến tới một sự gián đoạn rất lớn, có thể là lớn nhất từ trước tới nay", lãnh đạo IEA nhấn mạnh.

PHỐ HỘI