Hướng dẫn tính trợ cấp thai sản khi sinh con thứ hai

Trợ cấp thai sản một tháng bằng 100% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ việc hưởng chế độ thai sản...

Ảnh minh họa.

Thực hiện Luật Dân số 2025 và Quyết định số 313/QĐ-BHXH của Bảo hiểm xã hội Việt Nam về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của quy trình giải quyết hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội - bảo hiểm thất nghiệp, ngày 29/6, Bảo hiểm xã hội Thành phố Hồ Chí Minh đã hướng dẫn một số nội dung liên quan đến việc tiếp nhận, giải quyết và chi trả các chế độ thai sản, ốm đau, dưỡng sức phục hồi sức khỏe cho người lao động.

Về chế độ thai sản khi sinh con thứ hai, thực hiện theo quy định của Luật Dân số 2025 và Nghị định 168/2026/NĐ-CP hướng dẫn Luật, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Theo đó, lao động nữ sinh con thứ hai, lao động nam khi vợ sinh con thứ hai đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội, và được hưởng chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ hai, thuộc các trường hợp sau:

Lao động nữ khi sinh con thứ hai mà tại thời điểm sinh có một con đẻ còn sống; lao động nam đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc khi vợ sinh con thứ hai, mà tại thời điểm sinh, người vợ có một con đẻ còn sống.

Trường hợp sinh con thứ hai, lao động nữ được nghỉ thai sản trước và sau khi sinh con là 7 tháng. Thời gian nghỉ trước khi sinh không quá 2 tháng.

Trường hợp lao động nữ sinh đôi trở lên, thì tính từ con thứ hai trở đi, cứ mỗi con, người mẹ được nghỉ thêm 1 tháng.

Trường hợp vợ sinh con thứ hai, thì lao động nam được nghỉ 10 ngày làm việc. Trường hợp sinh ba trở lên, thì được nghỉ thêm 3 ngày làm việc cho mỗi con, tính từ con thứ ba trở đi.

Mức trợ cấp thai sản đối với lao động nữ khi sinh con thứ hai được hưởng như sau: Trợ cấp thai sản = Số tháng nghỉ thai sản x Trợ cấp thai sản một tháng.

Trong đó, trợ cấp thai sản một tháng bằng 100% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ việc hưởng chế độ thai sản.

Trợ cấp một lần cho mỗi con bằng 2 lần mức tham chiếu tại tháng lao động nữ sinh con.

Để làm thủ tục hưởng chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ hai, với người lao động đang tham gia bảo hiểm xã hội, đơn vị sử dụng lao động lập hồ sơ nộp cho cơ quan Bảo hiểm xã hội nơi đang tham gia bảo hiểm xã hội.

Trường hợp người lao động bảo lưu, đã thôi việc trước thời điểm sinh con, người lao động tự nộp hồ sơ tại Bảo hiểm xã hội cơ sở.

Bảo hiểm xã hội Thành phố Hồ Chí Minh cũng hướng dẫn hưởng chế độ ốm đau đối với người lao động nghỉ việc hưởng chế độ không trọn ngày.

Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, việc xem xét, xác định thời gian giải quyết hưởng chế độ ốm đau căn cứ vào thời gian nghỉ việc, và các giấy tờ do cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cấp (giấy ra viện, giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng bảo hiểm xã hội).

Danh sách người lao động nghỉ việc hưởng chế độ ốm đau do người sử dụng lao động lập, phù hợp với thời giờ làm việc bình thường mà người lao động phải làm việc cho người sử dụng lao động theo hợp đồng lao động, và nội quy lao động hoặc quy định của pháp luật.

Trường hợp người lao động có thời gian nghỉ việc thực tế dài hơn thời gian được xác nhận trên các giấy tờ, do cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cấp, thì giải quyết hưởng chế độ ốm đau theo thời gian được xác nhận.

Bảo hiểm xã hội Thành phố Hồ Chí Minh ví dụ, người lao động có ngày làm việc từ 7h30 đến 16h30; nghỉ ốm có giấy ra viện thể hiện nhập viện lúc 14 giờ 40 phút ngày 13/5/2026, và ra viện lúc 15 giờ 40 phút ngày 20/5/2026, thì căn cứ thời gian khám chữa bệnh được cơ sở khám chữa bệnh xác nhận trên giấy ra viện, giải quyết chế độ ốm đau 6,5 ngày.

Trong đó, ngày 13/5/2026 giải quyết nửa ngày, và từ 14-20/5/2026 giải quyết 6 ngày.

Phúc Minh