Hơn 200 chuyên gia ký tuyên bố khẩn về AI trước khi xảy ra khủng hoảng lao động

Ngày 13/7, tuyên bố We Must Act Now được công bố với chữ ký của hơn 200 nhà nghiên cứu và chuyên gia kinh tế, trong đó có các nhà khoa học đến từ OpenAI, Anthropic, Google cùng 15 chủ nhân Giải Nobel Kinh tế.

Văn bản kêu gọi các chính phủ và các doanh nghiệp công nghệ nhanh chóng xây dựng những chính sách và thể chế cần thiết để ứng phó với những thay đổi mà AI có thể tạo ra đối với nền kinh tế và thị trường lao động.

Một robot làm việc trong lĩnh vực giao hàng tại Trung Quốc.

AI có thể tạo ra cuộc chuyển đổi nhanh hơn cả Cách mạng Công nghiệp

Trong tuyên bố, các chuyên gia cho rằng AI có tiềm năng tạo ra một cuộc chuyển đổi kinh tế sâu rộng hơn Cách mạng Công nghiệp, nhưng tốc độ diễn ra sẽ "nhanh hơn rất nhiều". Điều này đặt ra những thách thức lớn đối với người lao động, doanh nghiệp cũng như các cơ quan quản lý công.

Nhóm tác giả không khẳng định AI chắc chắn sẽ gây ra thất nghiệp trên diện rộng, nhưng nhấn mạnh rằng thế giới cần chuẩn bị ngay từ bây giờ để giảm thiểu các rủi ro, trong đó có nguy cơ mất việc làm quy mô lớn nếu AI được triển khai quá nhanh mà thiếu các chính sách đi kèm.

Bản tuyên bố cũng kêu gọi tăng cường nghiên cứu về tác động kinh tế của AI, đồng thời bắt đầu xây dựng các chính sách và thiết chế cần thiết để bảo đảm công nghệ này mang lại lợi ích cho toàn xã hội, thay vì chỉ tạo ra những biến động khó kiểm soát.

"AI có thể chỉ cho chúng ta vài năm để thích nghi"

Một trong những người khởi xướng sáng kiến là Anton Korinek, giáo sư kinh tế tại Đại học Virginia, hiện cũng tham gia nhóm nghiên cứu kinh tế của Anthropic.

Theo ông, các cuộc cách mạng công nghệ trước đây như động cơ hơi nước, điện hay máy tính đều cho xã hội hàng chục năm để thích nghi.

"Động cơ hơi nước, điện và máy tính đều cho xã hội hàng chục năm để thích ứng. AI có thể chỉ cho chúng ta vài năm."

Anton Korinek - Giáo sư kinh tế tại Đại học Virginia

Anton Korinek cho rằng các chính phủ không thể chờ đến khi mọi tác động của AI trở nên rõ ràng mới bắt đầu xây dựng chính sách. Do đó, sáng kiến này được Anton Korinek phối hợp thực hiện cùng ba nhà kinh tế Erik Brynjolfsson, Ajay Agrawal và Tom Cunningham.

Nhiều tên tuổi lớn trong giới AI và kinh tế cùng tham gia ký tên

Danh sách ký tên cho tuyên bố quy tụ nhiều gương mặt có ảnh hưởng trong lĩnh vực AI và kinh tế.

Về phía các công ty công nghệ có Giám đốc tài chính OpenAI Sarah Friar, Giám đốc khoa học Google DeepMind Jeff Dean, đồng sáng lập Anthropic Jack Clark cùng nhiều thành viên thuộc nhóm nghiên cứu kinh tế của Anthropic.

Trong giới học thuật, nhiều chủ nhân Giải Nobel Kinh tế như Michael Spence, Daron Acemoglu và Simon Johnson cũng tham gia ký tên.

Điểm đáng chú ý là tuyên bố "We Must Act Now" không đưa ra một gói giải pháp cụ thể, mà tập trung vào lời kêu gọi hành động sớm.

Theo nhóm chuyên gia, AI có thể mang lại những lợi ích to lớn về năng suất và tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, nếu các chính phủ và doanh nghiệp không chuẩn bị từ bây giờ, quá trình chuyển đổi có thể diễn ra nhanh hơn khả năng thích ứng của thị trường lao động và các thể chế hiện có.

Thông điệp của bản tuyên bố cũng phản ánh một sự đồng thuận hiếm thấy giữa các nhà kinh tế và các chuyên gia AI. Điều cần làm lúc này không phải là chờ đến khi AI gây ra những biến động lớn mới phản ứng, ngay lập tức,các chính phủ cần đầu tư nghiên cứu và xây dựng các chính sách phù hợp ngay từ hôm nay để nền kinh tế có thể thích ứng với làn sóng công nghệ mới.

Đỗ Tho