Hà Nội xử lý dứt điểm 'nút thắt' giải phóng mặt bằng

Chiều 18/4, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng và Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Trọng Đông kiểm tra tiến độ dự án đường Vành đai 1 (đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục). Ảnh: TTXVN phát

Trong hai ngày 18 và 19/4, Bí thư Thành ủy và Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội đã trực tiếp kiểm tra thực địa nhiều dự án hạ tầng giao thông trọng điểm, qua đó đưa ra các chỉ đạo cụ thể, yêu cầu đẩy nhanh tiến độ, tháo gỡ khó khăn, đặc biệt là khâu giải phóng mặt bằng - yếu tố đang được xác định là "điểm nghẽn" lớn nhất ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư và tiến độ thi công.

Các đợt kiểm tra liên tiếp của lãnh đạo thành phố cho thấy quyết tâm tạo chuyển biến rõ nét đối với các công trình hạ tầng then chốt, góp phần mở rộng không gian phát triển và nâng cao chất lượng sống của người dân Thủ đô.

*Tập trung tháo gỡ "nút thắt" giải phóng mặt bằng

Chiều 19/4, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng đã trực tiếp kiểm tra thực địa một loạt công trình, dự án giao thông trọng điểm của Thủ đô, gồm cầu Mễ Sở thuộc đường Vành đai 4, cầu Ngọc Hồi và tuyến đường Vành đai 2.5; đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu xuyên suốt là phải đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm chất lượng, đồng thời coi giải phóng mặt bằng là yếu tố then chốt quyết định thành công của các dự án.

Đáng chú ý, người đứng đầu Thành ủy Hà Nội khẳng định, giải phóng mặt bằng không chỉ là chuyện thủ tục, mà là thước đo năng lực đối thoại với nhân dân, thước đo uy tín của chính quyền, yêu cầu các địa phương, đơn vị liên quan rà soát từng điểm nghẽn, không để tồn đọng, chậm trễ.

Tại dự án cầu Mễ Sở – công trình quan trọng trên tuyến Vành đai 4, Bí thư Thành ủy yêu cầu tuyệt đối không được chủ quan, phải bảo đảm an toàn thi công trên sông Hồng, đồng thời xử lý dứt điểm các vướng mắc về mặt bằng, vật liệu và hạ tầng kỹ thuật. Đối với cầu Ngọc Hồi, Bí thư Thành ủy nhấn mạnh đây là dự án có ý nghĩa đặc biệt trong giảm tải giao thông phía Nam thành phố, yêu cầu hoàn thành giải phóng mặt bằng phần còn lại theo đúng mốc thời gian đã đề ra trong quý II và quý III/2026.

Với tuyến Vành đai 2.5 Bí thư Thành ủy yêu cầu các địa phương xác định rõ từng vị trí còn vướng, giao trách nhiệm cụ thể, hoàn thành giải phóng mặt bằng chậm nhất trong tháng 5/2026, bảo đảm điều kiện thi công liên tục, không gián đoạn. Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng nhấn mạnh, giải phóng mặt bằng cần phải được tích cực đẩy nhanh, nơi nào để vướng kéo dài, nơi đó người đứng đầu phải trả lời với Thành ủy và với nhân dân.

Trước đó vào sáng cùng ngày Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng đã kiểm tra tiến độ Dự án đầu tư xây dựng nâng cấp, mở rộng đường 70 và các dự án cải tạo, nâng cấp Quốc lộ 21B. Đây là những tuyến giao thông có vai trò kết nối quan trọng, góp phần giảm tải áp lực giao thông khu vực phía Tây và phía Nam thành phố.

Tiến độ giải phóng mặt bằng tuyến đường Vành đai 2.5 Hà Nội qua phường Cầu Giấy dài 1.130m, đang được tập trung hoàn tất giải phóng mặt bằng để phục vụ thi công. Ảnh: TTXVN phát

Theo báo cáo từ các đơn vị, Dự án đường 70 (đoạn từ phố Trịnh Văn Bô đến hết địa phận quận Nam Từ Liêm cũ) được UBND thành phố phê duyệt từ tháng 3/2024, có tổng chiều dài khoảng 4,95 km, gồm hai đoạn chính với mặt cắt ngang từ 40m đến 50m, tổng mức đầu tư hơn 3.377 tỷ đồng. Dự án đi qua các phường Xuân Phương, Tây Mỗ và xã Sơn Đồng, với quy mô giải phóng mặt bằng lớn, liên quan đến hàng trăm hộ dân.

Cụ thể, tại phường Xuân Phương, diện tích thu hồi hơn 139.208 m², đã ban hành thông báo thu hồi đất đối với 338 hộ, đạt 66,3%. Địa phương đặt mục tiêu hoàn thành giải phóng mặt bằng trong quý IV/2026. Tại phường Tây Mỗ, diện tích thu hồi hơn 68.879 m²; đối với 59 hộ có đất nông nghiệp, các hộ đã nhận tiền và bàn giao mặt bằng. Trong khi đó, tại xã Sơn Đồng, diện tích thu hồi khoảng 21.231 m², song việc bố trí tái định cư còn gặp vướng mắc do chưa được chấp thuận vị trí cụ thể.

Trước thực tế này, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội nhấn mạnh, các cơ chế, chính sách về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cơ bản đã đầy đủ, do đó không có lý do để kéo dài tiến độ. Các sở, ngành và địa phương phải phối hợp chặt chẽ, chủ động tháo gỡ ngay những vướng mắc phát sinh, đồng thời được phép vận dụng linh hoạt các chính sách trong khuôn khổ quy định của thành phố.

"Không có lý do để kéo dài tiến độ. Nếu chậm giải phóng mặt bằng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến giải ngân đầu tư công và hiệu quả phát triển kinh tế - xã hội", Chủ tịch UBND thành phố nhấn mạnh, đồng thời yêu cầu các địa phương Xuân Phương, Tây Mỗ, Sơn Đồng huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, hoàn thành dứt điểm công tác giải phóng mặt bằng trong quý II/2026.

Đoàn công tác cũng đã kiểm tra các dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 21B – tuyến giao thông hướng tâm dài 41,77 km đi qua 8 xã, phường khu vực phía Nam Hà Nội, nơi đang có tốc độ đô thị hóa nhanh. Theo báo cáo, tuyến Quốc lộ 21B hiện đã thông xe 6,25 km; khoảng 16,64 km đang được đầu tư; 18,88 km còn lại chưa được triển khai theo quy hoạch. Các dự án thành phần có tổng mức đầu tư từ hơn 345 tỷ đồng đến hơn 386 tỷ đồng, với tiến độ thi công đạt từ 82% đến 95% trên phần mặt bằng đã bàn giao. Tuy nhiên, nhiều đoạn tuyến vẫn chưa thể hoàn thành do vướng mắc giải phóng mặt bằng; trong đó có đoạn dài khoảng 520m. Đây được xem là nguyên nhân chính khiến tiến độ chung của dự án chưa đạt yêu cầu.

Trước tình hình này, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội yêu cầu các đơn vị liên quan phải hoàn thành giải phóng mặt bằng toàn tuyến trong tháng 6/2026, coi đây là điều kiện tiên quyết để đẩy nhanh tiến độ thi công; đồng thời yêu cầu triển khai dự án theo hướng đồng bộ, tổng thể, không chỉ dừng ở việc mở rộng mặt đường mà cần hoàn thiện đầy đủ hệ thống hạ tầng kỹ thuật như vỉa hè, thoát nước, cây xanh, chiếu sáng, đồng thời thực hiện hạ ngầm các công trình điện, viễn thông ngay trong giai đoạn này.

Chủ tịch UBND thành phố giao Sở Xây dựng phối hợp chặt chẽ với các địa phương để triển khai dự án phù hợp với định hướng phát triển đô thị, bảo đảm tính lâu dài, tránh đầu tư dàn trải; đồng bộ sẽ giúp tránh tình trạng đào lên, làm lại nhiều lần gây lãng phí, ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị và đời sống người dân.

*Đôn đốc tiến độ công trình

Trước đó, liên quan đến tiến độ các dự án giao thông và chống úng ngập, vào chiều 18/4, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng đã kiểm tra thực địa, trực tiếp nghe báo cáo tiến độ triển khai, nắm bắt những khó khăn, vướng mắc, nhất là trong giải phóng mặt bằng, tổ chức thi công và phối hợp giữa các đơn vị.

Thi công tại dự án đường Vành đai 1 (đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục). Ảnh: TTXVN phát

Đối với Dự án đường Vành đai 1 (đoạn Hoàng Cầu – Voi Phục) có tổng mức đầu tư hơn 7.210 tỷ đồng, đã hoàn thành 100% giải phóng mặt bằng. Hiện tuyến đường đạt khoảng 50% khối lượng; riêng hạng mục cầu vượt Láng Hạ đạt 50%, cầu vượt Nguyễn Chí Thanh khoảng 20%. Thành phố yêu cầu hoàn thành nền đường trước 2/9/2026 và toàn bộ cầu vượt trước 31/12/2026.
Tuyến thoát nước DT4 (Tây Hồ Tây – Hoàng Quốc Việt) gồm hệ thống cống và mương dài hơn 1 km; trong đó, hạng mục cống đã hoàn thành sớm 15 ngày; phần mương đạt khoảng 65%. Mục tiêu thông tuyến trước 30/4/2026 và hoàn thiện đồng bộ trước 15/5/2026.
Dự án hồ điều hòa Yên Nghĩa 1 có vốn 854,4 tỷ đồng, diện tích khoảng 20 ha, đã hoàn tất giải phóng mặt bằng. Công trình đang thi công đồng loạt nhiều mũi nhọn, dự kiến hoàn thành phần hồ trước 30/4/2026 và cảnh quan trước 30/6/2026. Dự án tiêu thoát nước phía Tây (trạm bơm Yên Nghĩa – kênh La Khê) tổng vốn hơn 4.722 tỷ đồng; khu trạm bơm đã vận hành, tuyến kênh đạt khoảng 86% khối lượng. Mục tiêu hoàn thành nạo vét trước 30/4/2026, hoàn thiện toàn bộ trong quý III/2026, bảo đảm tiêu thoát nước mùa mưa.
Qua kiểm tra, Bí thư Thành ủy Hà Nội yêu cầu chủ đầu tư và đơn vị thi công phải rà soát toàn bộ biện pháp tổ chức thi công, phải tính đến phương án thi công cuốn chiếu, thi công ban đêm, ngày nghỉ ở những đoạn có đủ điều kiện, nhằm rút ngắn thời gian chiếm dụng mặt đường, không để kéo dài tình trạng rào chắn, đường sá lồi lõm, bụi bẩn, gây nguy hiểm và bức xúc cho người dân.
Đáng chú tý, lãnh đạo thành phố Hà Nội yêu cầu tất cả các vị trí đào lên phải có kế hoạch hoàn trả mặt đường, đảm bảo an toàn giao thông trong từng ngày, từng tuần. Các sở, ngành liên quan, đặc biệt là đơn vị quản lý điện, nước, viễn thông, phải phối hợp chặt chẽ trong việc di dời hạ tầng kỹ thuật; không được vì thủ tục nội bộ, vì thiếu phối hợp mà làm chậm cả chuỗi công việc của dự án.
Bí thư Thành ủy nhấn mạnh, thành phố sẽ tăng cường kiểm tra, kiên quyết thay thế nhà thầu yếu kém, không để thi công cầm chừng; đồng thời yêu cầu phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị trong di dời hạ tầng kỹ thuật, bảo đảm tiến độ, chất lượng và tuyệt đối an toàn, hạn chế tối đa ảnh hưởng đến đời sống người dân.
Với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, cùng sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo thành phố, các dự án trọng điểm được người dân Thủ đô kỳ vọng sẽ có chuyển biến rõ nét trong thời gian tới, góp phần từng bước hoàn thiện hệ thống hạ tầng giao thông, mở rộng không gian phát triển và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội của Thủ đô.

Vũ Quang - Trung Nguyên/vnanet.vn