Hà Nội quyết liệt gỡ 'điểm nghẽn' - tạo động lực tăng trưởng hai con số: Áp lực và động lực đổi mới

Không để cơ chế, thủ tục trở thành lực cản

Hà Nội tập trung triển khai các giải pháp trọng tâm nhằm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP năm 2026 đạt từ 11% trở lên. Trong đó, tập trung phát huy các động lực tăng trưởng gồm công nghiệp - xây dựng, thương mại - dịch vụ, du lịch. Thúc đẩy sản xuất kinh doanh, kích hoạt mạnh mẽ các lĩnh vực thương mại, dịch vụ và sản xuất. Đồng thời đẩy mạnh đầu tư công, huy động mọi nguồn lực để đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm. Phát triển động lực mới, đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nguồn nhân lực chất lượng cao trở thành động lực tăng trưởng trung tâm. Cùng vơi đó, đồng hành cùng doanh nghiệp, đặc biệt là khu vực kinh tế tư nhân, hướng tới mục tiêu phát triển nhanh và bền vững.

Hà Nội thúc đẩy đầu tư hạ tầng lan tỏa; khơi thông nguồn lực ngoài ngân sách; phát triển khoa học công nghệ và kinh tế số… nhằm tạo dư địa tăng trưởng bền vững cho các quý tiếp theo. Ảnh minh hoạ: PV

TS Nguyễn Đức Kiên, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội (nay là Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội) chia sẻ: Dư địa tăng trưởng của Hà Nội rất lớn. Vấn đề quan trọng là khai thác hiệu quả các động lực hiện có, đồng thời tháo gỡ kịp thời các điểm nghẽn để chuyển hóa các tiềm năng thành kết quả tăng trưởng thực tế.

Theo TS Nguyễn Đức Kiên, cải cách thể chế, đầu tư hạ tầng, phát triển khu vực tư nhân và nâng cao năng suất ngày càng được đặt ở vị trí trung tâm. Từ những vướng mắc trong xây dựng pháp luật đến khâu thực thi, yêu cầu “khơi thông điểm nghẽn” thể chế trở nên cấp thiết. Khi được vận hành linh hoạt, minh bạch và đồng bộ, thể chế sẽ trở thành động lực thúc đẩy phát triển.

Trong lĩnh vực đầu tư, thời gian qua, thành phố Hà Nội thời gian qua đã nỗ lực gỡ “điểm nghẽn” thể chế, đặc biệt trong lĩnh vực đền bù, giải phóng mặt bằng - vốn được xem là “khâu khó nhất của khó”. Trước đây, công tác này thường bị ách tắc do cơ chế bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thiếu linh hoạt, quy trình kéo dài, sự phối hợp giữa các cấp, các ngành chưa đồng bộ dẫn đến hàng loạt dự án bị "treo" suốt thời gian dài.

Để khắc phục tình trạng này, Hà Nội đã triển khai nhiều giải pháp "tháo gỡ thể chế" bằng việc rà soát, điều chỉnh các quy định liên quan đến bồi thường, hỗ trợ theo hướng sát giá thị trường hơn, đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân. Chính quyền thành phố đã công khai, minh bạch thông tin quy hoạch, giá đất, phương án bồi thường để người dân dễ tiếp cận và giám sát. Các tổ công tác đặc biệt được thành lập để trực tiếp tháo gỡ vướng mắc tại từng dự án cụ thể, thay vì xử lý theo cách hành chính như trước. Việc đối thoại với người dân cũng được chú trọng hơn, giúp giảm khiếu kiện và tạo sự đồng thuận xã hội. Hà Nội đã rà soát và đưa hàng trăm dự án sử dụng đất ra khỏi danh sách chậm triển khai, tạo sự đồng thuận trong nhân dân.

Việc xử lý các dự án chậm triển khai không chỉ là câu chuyện của các con số thống kê mà là một phần trong cam kết xây dựng một "chính quyền phục vụ" của Hà Nội. Đúng như chỉ đạo của lãnh đạo thành phố, mọi rào cản ngăn trở sự phát triển của Thủ đô đều phải được tháo gỡ một cách quyết liệt nhất.

Với tinh thần khẩn trương, quyết liệt, công tác điều hành thời gian qua đã ghi nhận một số kết quả tích cực. Giải ngân đầu tư công có chuyển biến rõ rệt, nhiều dự án trọng điểm đáp ứng tiến độ, đặc biệt là trong công tác giải phóng mặt bằng. Hoạt động sản xuất, kinh doanh, thương mại, dịch vụ tiếp tục duy trì đà phục hồi.

Trong khi đó, về trung và dài hạn, nền tảng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, nâng cao năng suất và các ngành dịch vụ giá trị gia tăng cao sẽ tạo sức bật cho tăng trưởng bền vững. Theo GS.TS Mạc Quốc Anh, Ủy viên Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố Hà Nội, Luật Thủ đô có những điểm rất đáng mừng khi trao cho Thủ đô từ thiết kế chính quyền số, công nghệ số, thiết kế mô hình đổi mới sáng tạo, đến trao quyền cho Hà Nội chia sẻ dữ liệu cũng như vấn đề về quản trị, phát triển công nghệ… Vì vậy, Hà Nội có cơ hội rất lớn trong việc bứt phá tăng trưởng hai con số.

Ông Đỗ Chí Cường, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần phần mềm Itsol Holdings (phường Phương Liệt, Hà Nội) chia sẻ: Thể chế thông thoáng không chỉ tạo chuyển biến trong môi trường đầu tư, kinh doanh, mà còn khuyến khích khu vực kinh tế tư nhân mạnh dạn đầu tư vào đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. “Itsol Holdings đang đầu tư khá mạnh vào các sản phẩm AI phục vụ giáo dục, doanh nghiệp và Chính phủ số. Việc môi trường chính sách ngày càng rõ ràng và nhất quán giúp chúng tôi yên tâm triển khai các kế hoạch đầu tư có tính dài hạn, thay vì chỉ tập trung vào mục tiêu ngắn hạn”.

Siết chặt kỷ luật, kỷ cương, nâng cao hiệu lực thực thi công vụ

TS Nguyễn Đình Cung, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương nhìn nhận: Làn sóng cải cách mới với các trụ cột gồm cải cách thể chế và pháp lý, phát triển khu vực tư nhân, thúc đẩy công nghệ và số hóa, triển khai các dự án hạ tầng quy mô lớn. Đây là “một bước tiến lớn,” có khả năng nâng triển vọng tăng trưởng trung hạn của nền kinh tế Thủ đô. Khi được vận hành linh hoạt, minh bạch và đồng bộ, thể chế sẽ trở thành động lực thúc đẩy phát triển.

Hà Nội siết chặt kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm người đứng đầu (Ảnh - Giải quyết thủ tục hành chính cho người dân xã Phúc Thịnh, Hà Nội). Ảnh: Phạm Hùng

TS Nguyễn Đình Cung đặc biệt đánh giá cao việc Hà Nội yêu cầu nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi công vụ; siết chặt kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm của cán bộ, nhất là người đứng đầu ở giai đoạn phát triển mới. Đây được xác định là giải pháp then chốt nhằm tạo chuyển biến thực chất trong hệ thống chính trị, bảo đảm các chủ trương lớn của Trung ương và thành phố được triển khai đồng bộ, hiệu quả.

Chẳng hạn, đối với các dự án hạ tầng quy mô lớn như các tuyến Vành đai 1, Vành đai 2,5, Vành đai 3,5, Vành đai 4, các cầu qua sông Hồng, Quốc lộ 6, Quốc lộ 21B..., thành phố yêu cầu thành lập hoặc kích hoạt ngay các tổ công tác liên ngành. Các tổ này do lãnh đạo thành phố Hà Nội và lãnh đạo các sở, ngành trực tiếp phụ trách, với nhiệm vụ rõ ràng về mốc thời gian cho từng phần việc.

Thực tiễn ở nhiều địa phương cho thấy, cùng với sự chỉ đạo quyết liệt của thành phố, vai trò chủ động của chính quyền cơ sở trong quản lý kinh tế - xã hội, giải quyết thủ tục hành chính đã mang lại nhiều hiệu quả thiết thực, khuyến khích sự năng động, sáng tạo, tự chủ cho các đơn vị, địa phương.

Ở phường Khương Đình, trong công tác giải phóng mặt bằng, ngoài thực hiện đầy đủ chế độ, chính sách bồi thường, địa phương còn vận động nguồn xã hội hóa để hỗ trợ các hộ bàn giao mặt bằng sớm; đồng thời hỗ trợ các trường hợp khó khăn từ Quỹ “Vì người nghèo”. Ở phường Thanh Xuân đã thay đổi cách tiếp cận, chuyển từ “thông báo” sang “đối thoại”, từ “vận động chung” sang “đi từng ngõ, gõ từng nhà”. Không chỉ dừng ở hỗ trợ vật chất, nhiều địa phương còn đồng hành cùng người dân trong quá trình di chuyển, tháo dỡ công trình, ổn định nơi ở mới. Trong khi phường Ô Chợ Dừa tiếp tục thúc đẩy phong trào thi đua sáng tạo trong cải cách hành chính, góp phần xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch, hiệu quả, phục vụ ngày càng tốt hơn nhu cầu của người dân và doanh nghiệp.

Phó Giám đốc Sở Tài chính Hà Nội Lê Trung Hiếu nhận định: Phân cấp là bước đột phá trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị ở cơ sở. Trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu được gắn chặt với kết quả thực hiện nhiệm vụ và chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Giai đoạn 2026-2030, Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng bình quân của từ 11%/năm trở lên, cao hơn mục tiêu chung của cả nước, thể hiện rõ vai trò gương mẫu, đi đầu của Thủ đô. Thủ đô Hà Nội đang đứng trước những thời cơ, vận hội rất lớn, nhưng đi kèm là trách nhiệm hết sức nặng nề. Với quyết tâm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 2 con số, Hà Nội đang huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, xác định rõ nhiệm vụ, tiến độ và trách nhiệm từng sở, ngành, địa phương, bảo đảm “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ kết quả”.

Một cuộc thi đua thực hiện mục tiêu tăng trưởng bền vững 2 con số giai đoạn 2026-2030 được phát động. Phong trào thi đua mới của thành phố hướng tới kiến tạo môi trường phát triển bền vững, phục vụ người dân và doanh nghiệp; tạo động lực thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, kinh tế xanh, kinh tế tri thức, kinh tế tuần hoàn và nâng cao hiệu quả quản trị địa phương theo yêu cầu phát triển bền vững, phục vụ nhân dân, quyết tâm xây dựng Thủ đô Hà Nội “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc.

Trâm Anh