Hà Nội cho phép thử nghiệm công nghệ chế biến sâu đất hiếm

Theo Quyết định, thời gian thử nghiệm là 18 tháng kể từ ngày quyết định của UBND thành phố có hiệu lực thi hành.

Phạm vi thử nghiệm là quy trình công nghệ sản xuất tổng oxit đất hiếm (TREO) hàm lượng trên 95% từ quặng đất hiếm của Việt Nam ở quy mô bán công nghiệp, với công suất thiết kế 100kg quặng nguyên khai/giờ và tổng khối lượng quặng nguyên khai sử dụng tối đa 100 tấn, có nguồn gốc từ mỏ Đông Pao, tỉnh Lai Châu.

Công nghệ đề nghị thử nghiệm được áp dụng theo Bằng độc quyền sáng chế số 33663, gồm 2 công đoạn chính là tuyển nổi làm giàu tinh quặng và thủy luyện sản xuất tổng oxit đất hiếm. Dây chuyền công nghệ được thiết kế tích hợp, liên hoàn, vận hành theo mô hình khép kín, nhằm kiểm soát dòng vật chất, các thông số kỹ thuật, yếu tố môi trường và an toàn trong quá trình thử nghiệm.

Mục tiêu của thử nghiệm nhằm xác định mức độ ổn định, hiệu quả vận hành của công nghệ sản xuất tổng oxit đất hiếm hàm lượng trên 95% ở quy mô bán công nghiệp; đánh giá khả năng mở rộng, triển khai công nghệ ở quy mô công nghiệp. Qua đó, hình thành cơ sở khoa học và thực tiễn phục vụ xây dựng, hoàn thiện tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, định mức kinh tế - kỹ thuật và quy định quản lý đối với hoạt động chế biến sâu đất hiếm.

Quá trình thử nghiệm cũng nhằm xác định các thông số công nghệ, mức độ ổn định của dây chuyền, hiệu quả sử dụng nguyên liệu, hóa chất, năng lượng, góp phần giảm thiểu rủi ro trong thiết kế, đầu tư mở rộng.

Đáng chú ý, công nghệ áp dụng giải pháp tuần hoàn nước trong công đoạn thủy luyện, kết hợp thu hồi các sản phẩm, phụ phẩm có giá trị như barit, fluorit, natri hexafluorosilicat (Na₂SiF₆), qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên, giảm phát sinh chất thải. Toàn bộ quá trình vận hành được thiết lập cơ chế giám sát bằng hệ thống camera và bộ chỉ tiêu KPI gồm 33 chỉ tiêu về kỹ thuật, môi trường và an toàn bức xạ, làm cơ sở kiểm soát, theo dõi và đánh giá kết quả thử nghiệm.

UBND thành phố giao Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan hướng dẫn, giám sát, kiểm tra, đánh giá quá trình thử nghiệm và xử lý các vấn đề phát sinh theo thẩm quyền. Trường hợp cần thiết, Sở Khoa học và Công nghệ quyết định thành lập Tổ giám sát, đánh giá hoạt động thử nghiệm liên ngành gồm đại diện các cơ quan, đơn vị liên quan và chuyên gia phù hợp.

Trong thời gian thử nghiệm có kiểm soát, Công ty Cổ phần tư vấn xây dựng và công nghệ mỏ được tạm thời không áp dụng một số quy định pháp luật chuyên ngành đối với cơ sở chế biến khoáng sản quy mô công nghiệp, trong phạm vi, quy mô, địa điểm, thời gian và nội dung được chấp thuận. Việc này chỉ áp dụng đối với hoạt động thử nghiệm trên dây chuyền bán công nghiệp nhằm kiểm chứng, đánh giá, hoàn thiện công nghệ; không áp dụng đối với hoạt động đầu tư xây dựng, vận hành cơ sở chế biến khoáng sản quy mô công nghiệp hoặc sản xuất, kinh doanh thương mại.

Trong lĩnh vực môi trường, tạm thời không áp dụng trình tự, thủ tục lập, thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường và cấp Giấy phép môi trường đối với dự án đầu tư sản xuất, chế biến khoáng sản quy mô công nghiệp. Thay vào đó, việc quản lý, kiểm soát môi trường được thực hiện thông qua Báo cáo biện pháp phòng ngừa, quản lý và khắc phục rủi ro môi trường, hệ thống KPI và cơ chế giám sát trực tiếp.

Công ty có trách nhiệm tuân thủ các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước thải, khí thải, và các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật có liên quan; chịu sự giám sát trực tiếp của Tổ giám sát.

Đối với an toàn bức xạ và quản lý vật liệu phóng xạ tự nhiên, việc tạm thời không áp dụng chỉ giới hạn ở trình tự, thủ tục hành chính, không làm thay đổi trách nhiệm của công ty trong thực hiện đầy đủ yêu cầu về an toàn bức xạ, an ninh nguồn phóng xạ, quản lý chất thải NORM, bảo vệ người lao động và chịu sự giám sát của cơ quan có thẩm quyền. Công ty phải thực hiện đầy đủ phương án bảo đảm an toàn bức xạ, quản lý chất thải NORM và tẩy xạ.

Về xây dựng, tạm thời không áp dụng trình tự, thủ tục cấp giấy phép xây dựng đối với các hạng mục cải tạo, lắp đặt và xây dựng phục vụ trực tiếp hoạt động thử nghiệm có kiểm soát trong phạm vi, thời gian và nội dung được UBND thành phố chấp thuận. Việc này không làm thay đổi trách nhiệm của công ty trong bảo đảm chất lượng công trình, an toàn chịu lực, an toàn lao động, phòng cháy, chữa cháy, bảo vệ môi trường và tuân thủ đầy đủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy định.

Hồng Thái