Gian lận tại cây xăng, công tơ điện nước: Đề nghị bồi thường cho người bị thiệt hại

Sáng 27/8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội họp cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thương mại, Luật Cạnh tranh, Luật Quản lý ngoại thương, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Trình bày tờ trình, Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài cho biết Luật Thương mại tồn tại song song với quy định cấm, điều kiện kinh doanh và Luật Đầu tư về hàng hóa, dịch vụ cấm kinh doanh, hạn chế kinh doanh và kinh doanh có điều kiện. Một số quy định còn chồng chéo với quy định của Bộ luật Dân sự, Luật Đấu giá tài sản.

Với Luật Cạnh tranh, Chính phủ đề xuất quy định về hành vi vai trò trung gian, giúp sức, hỗ trợ thực hiện hành vi hạn chế cạnh tranh; các hành vi mới phát sinh trên thị trường; hoàn thiện một số quy định liên quan đến đồng bộ với quy trình xử phạt vi phạm hành chính.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài trình bày tờ trình. Ảnh: Quốc hội

Với Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Chính phủ đề xuất xử lý nội dung giao thoa với pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân và kỹ thuật một số vấn đề liên quan đến sắp xếp, tổ chức bộ máy nhà nước.

Thứ trưởng Bộ Công Thương cho biết nội dung của dự thảo luật đều đảm bảo yêu cầu về quốc phòng, an ninh; đã đánh giá về nguồn nhân lực bảo đảm việc thi hành luật cũng như đảm bảo việc thực hiện các nội dung phân quyền, thực hiện cơ chế hậu kiểm.

Chính phủ đề nghị trình Quốc hội cho ý kiến và thông qua dự án luật tại kỳ họp thứ hai tới đây.

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết với Luật Thương mại, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị đánh giá đầy đủ tác động đối với khuyến mại trên nền tảng số, phiếu mua hàng, điểm thưởng, giá và các hình thức khuyến mại xuyên biên giới; quy định rõ ràng, tránh cách hiểu khác nhau, làm phát sinh vướng mắc trong thực tiễn.

Với Luật Cạnh tranh, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị nghiên cứu hoàn thiện các quy định về hành vi bị nghiêm cấm có liên quan đến cạnh tranh, xác định hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường, hành vi lạm dụng vị trí độc quyền bị cấm....

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày báo cáo thẩm tra. Ảnh: Quốc hội

Thường trực Ủy ban cũng đề nghị, tiếp tục hoàn thiện quy định về hành vi cạnh tranh không lành mạnh bị cấm để bảo đảm hợp lý, khả thi; làm rõ mối quan hệ, nội hàm phạm vi hành vi áp dụng quy định giữa Luật Cạnh tranh và Luật Sở hữu trí tuệ.

Về Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, ông Phan Văn Mãi đề nghị rà soát kỹ lưỡng, bảo đảm thống nhất với pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân và giao dịch điện tử; tăng cường nguyên tắc minh bạch và làm rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân kinh doanh khi sử dụng thuật toán, giao diện hoặc phương thức tương tác có khả năng làm sai lệch lựa chọn của người tiêu dùng.

Phát biểu góp ý, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải cho biết, Luật Đo lường cũng được đề xuất sửa đổi, có một sự liên kết và đồng bộ với Luật về Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Vì vậy, bà đề nghị các quy định trong Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cần có sự liên thông, đặc biệt trong thiết lập cơ chế bảo vệ người tiêu dùng khi kết quả đo bị sai lệch.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải. Ảnh: Quốc hội

"Những hiện tượng gian lận tại cây xăng, gian lận trong đo lường công tơ điện nước ảnh hưởng ngay tới túi tiền của người dân. Hiện tượng như máy quan trắc đo nồng độ ô nhiễm thời gian qua là một đại án, ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe của toàn bộ người dân... Những ảnh hưởng của nồng độ chất cấm trong thuốc bảo vệ thực vật còn lưu tồn trong thức ăn, thực phẩm... ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và quyền lợi người tiêu dùng", Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường dẫn chứng.

Bà cho rằng, những gian lận này rất tinh vi bởi "các máy móc, sửa đổi số liệu có thể thực hiện từ xa, trên môi trường số, từ các phần mềm, thậm chí không phải ở trong nước". 

Từ đây, bà đề nghị quy định rõ cơ chế bảo vệ người tiêu dùng khi kết quả đo bị sai lệch, đặc biệt là việc bồi thường cho người dân bị thiệt hại trong lĩnh vực thiết yếu như điện, nước, xăng dầu, viễn thông.

"Đây là sự mong mỏi của cử tri, đề nghị nghiên cứu và bổ sung cụ thể rõ hơn hoặc ở các văn bản hướng dẫn dưới luật...",  bà Nguyễn Thanh Hải chia sẻ.

Trần Thường