Giải ngân đầu tư công năm 2026: Động lực tăng trưởng và các nhóm ngành hưởng lợi

Thúc đẩy giải ngân đầu tư công trong nửa cuối năm 2026 được xác định là động lực then chốt cho tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh các yếu tố như tiêu dùng và xuất khẩu có dấu hiệu chậm lại do biến động toàn cầu. Theo tính toán từ Bộ Tài chính, nếu giải ngân đầu tư công tăng thêm 1% có thể góp phần giúp GDP tăng khoảng 0,058 điểm phần trăm.

Khung pháp lý và tiến độ giải ngân thực tế

Nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn về thủ tục, Quốc hội đã thông qua hàng loạt luật sửa đổi bao gồm Luật Đầu tư công, Luật Quy hoạch, Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) và Luật Đấu thầu. Những thay đổi này tập trung vào việc phân cấp, phân quyền, rút ngắn thời gian phê duyệt và xử lý các vướng mắc về giải phóng mặt bằng cũng như huy động vốn cho các dự án BT.

Chủ tịch tỉnh An Giang chỉ đạo đẩy nhanh quy hoạch và giải ngân đầu tư công tại khu vực.

Tính đến giữa tháng 6/2026, tổng số vốn đầu tư công đã thanh toán qua hệ thống Kho bạc Nhà nước đạt 188.832 tỷ đồng, chiếm khoảng 20,6% kế hoạch 923.098 tỷ đồng mà Thủ tướng Chính phủ giao. Trong đó, vốn trong nước đạt 186.600 tỷ đồng và vốn ngoài nước đạt 2.232 tỷ đồng (tương đương 12,6% kế hoạch).

Nhóm ngành vật liệu xây dựng và xây dựng hạ tầng

Nhóm vật liệu xây dựng được dự báo hưởng lợi trực tiếp ngay khi các dự án bước vào giai đoạn thi công. Đặc biệt, ngành đá xây dựng đang đứng trước cơ hội lớn do tình trạng thiếu hụt đất san lấp tại các siêu dự án như cao tốc Bắc - Nam, sân bay Long Thành và các tuyến đường sắt. Các doanh nghiệp sở hữu mỏ đá trữ lượng lớn và vị trí gần công trường sẽ có lợi thế cạnh tranh về chi phí vận chuyển.

Đối với ngành thép và xi măng, nhu cầu tiêu thụ dự kiến tăng ổn định theo tiến độ hoàn thiện của các công trình hạ tầng. Trong khi đó, các nhà thầu xây dựng hạ tầng lớn, có kinh nghiệm triển khai các dự án trọng điểm như vành đai 3 TP.HCM, vành đai 4 – Vùng Thủ đô, Gia Bình, Cần Giờ sẽ duy trì được dòng tiền ổn định nhờ giá trị hợp đồng ký mới (backlog) gia tăng.

Hạ tầng năng lượng và xây lắp điện

Bên cạnh hạ tầng giao thông, hạ tầng năng lượng cũng là trọng tâm đầu tư để đảm bảo an ninh năng lượng và thu hút vốn FDI. Việc triển khai Quy hoạch Điện VIII, khởi động lại dự án điện hạt nhân Ninh Thuận, cùng các dự án điện khí LNG và điện gió ngoài khơi đang mở ra khối lượng công việc khổng lồ cho nhóm xây lắp điện.

Hệ thống trạm biến áp và đường dây 500kV được đẩy mạnh thi công không chỉ giúp giải quyết bài toán thiếu hụt điện tại các khu công nghiệp mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Tuy nhiên, các chuyên gia cũng lưu ý biên lợi nhuận của các doanh nghiệp xây dựng có thể chịu áp lực nếu giá nguyên vật liệu đầu vào (chiếm 65-70% chi phí) biến động mạnh trong thời gian tới.

Tuệ Nhân