Gen Z và làn sóng khởi nghiệp theo cách mới

Gen Z ngày càng thận trọng hơn khi lựa chọn khởi nghiệp

Trong những năm gần đây, khởi nghiệp vẫn là chủ đề nhận được sự quan tâm lớn từ thế hệ Gen Z - những người sinh từ khoảng năm 1997 đến 2012. Lớn lên cùng internet và công nghệ số, Gen Z có nhiều lợi thế khi tiếp cận kiến thức, thị trường và các công cụ kinh doanh trực tuyến.

Gen Z có thật sự ngại khởi nghiệp? Ảnh minh họa

Theo khảo sát của Deloitte, hơn 40% Gen Z mong muốn tự kinh doanh thay vì làm việc lâu dài trong một doanh nghiệp. Con số này cho thấy tinh thần khởi nghiệp vẫn là xu hướng đáng chú ý trong thế hệ trẻ.

Trên thực tế, nhiều bạn trẻ đã bắt đầu hành trình kinh doanh từ khá sớm. Các mô hình phổ biến bao gồm bán hàng trực tuyến, xây dựng thương hiệu cá nhân, sáng tạo nội dung, phát triển ứng dụng hoặc khởi nghiệp công nghệ. Với một chiếc máy tính cùng các nền tảng mạng xã hội, không ít dự án kinh doanh nhỏ đã được hình thành và từng bước phát triển.

Bên cạnh đó, sự phát triển của hệ sinh thái khởi nghiệp tại Việt Nam cũng mở ra nhiều cơ hội mới cho người trẻ. Các quỹ đầu tư, chương trình ươm tạo startup, cũng như các cuộc thi khởi nghiệp ngày càng phổ biến, góp phần hỗ trợ những ý tưởng sáng tạo được hiện thực hóa.

Dù vậy, không thể phủ nhận rằng Gen Z ngày nay thận trọng hơn khi lựa chọn khởi nghiệp so với những giai đoạn trước. Một trong những nguyên nhân chính là môi trường kinh doanh ngày càng cạnh tranh và rủi ro cao.

Khởi nghiệp không chỉ cần ý tưởng sáng tạo mà còn đòi hỏi nguồn vốn, kỹ năng quản trị, khả năng chịu áp lực và thời gian dài để xây dựng thị trường. Trong khi đó, nhiều nghiên cứu cho thấy phần lớn startup trên thế giới gặp khó khăn hoặc thất bại trong những năm đầu hoạt động.

Bên cạnh đó, Gen Z cũng được xem là thế hệ đề cao sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống.

Khởi nghiệp theo cách mới của thế hệ trẻ

Các chuyên gia cho rằng Gen Z không hẳn “ngại” khởi nghiệp, mà đang khởi nghiệp theo cách khác. Thay vì bắt đầu với những dự án lớn, nhiều bạn trẻ lựa chọn khởi nghiệp từ quy mô nhỏ, thử nghiệm ý tưởng thông qua các nền tảng trực tuyến trước khi mở rộng.

Và thay vì lao vào khởi nghiệp bằng mọi giá, nhiều người trẻ lựa chọn tích lũy kinh nghiệm, xây dựng mạng lưới quan hệ và chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi bắt đầu dự án riêng.

Ngoài ra, sự phát triển của nền kinh tế số cũng mở ra nhiều lựa chọn nghề nghiệp mới như làm việc tự do (freelance), sáng tạo nội dung hoặc kinh doanh cá nhân trên nền tảng số. Những mô hình này đôi khi mang lại thu nhập ổn định mà không cần phải xây dựng startup theo cách truyền thống.

Tuy nhiên, thách thức vẫn tồn tại. Gen Z thường thiếu kinh nghiệm quản trị, khả năng xây dựng chiến lược dài hạn và quản lý tài chính – những yếu tố quan trọng để duy trì sự phát triển bền vững của một doanh nghiệp.

Trong bối cảnh kinh tế số tiếp tục phát triển, Gen Z được kỳ vọng sẽ trở thành lực lượng sáng tạo mới của nền kinh tế. Không chỉ mang đến những ý tưởng kinh doanh mới, thế hệ này còn đang định hình lại cách khởi nghiệp trong thời đại số - linh hoạt hơn, sáng tạo hơn và phù hợp hơn với những thay đổi của thị trường.

Lan Nhi