Fed giữ nguyên lãi suất, ông Trump quan ngại về dự báo tương lai

Tân Chủ tịch Kevin Warsh. Ảnh: Reuters.

Chủ tịch Fed Kevin Warsh đã cam kết thực hiện các cải cách sâu rộng tại ngân hàng trung ương, trong bối cảnh ủy ban ấn định lãi suất của cơ quan này giữ nguyên lãi suất nhưng dự báo sẽ có một đợt tăng lãi suất vào cuối năm để đối phó với lạm phát đang tăng vọt.

Fed quyết định giữ nguyên lãi suất ở mức 3,50% đến 3,75% trong cuộc họp thứ tư liên tiếp, với sự đồng thuận tuyệt đối lần đầu tiên sau một năm.

Phát biểu với các phóng viên sau cuộc họp đầu tiên trên cương vị lãnh đạo, Warsh cam kết "đảm bảo ổn định giá cả" cho người dân Mỹ, trong bối cảnh lạm phát đang ở mức cao nhất trong ba năm.

"Giá cả tăng cao dai dẳng là một gánh nặng đối với người dân Mỹ, nhưng quá khứ gần đây không nhất thiết phải là tiền đề cho tương lai", ông nói và thừa nhận rằng lạm phát đã cao hơn nhiều so với mục tiêu 2% của Fed trong nhiều năm.

Ông Trump thấy khó tin trước dự báo tăng lãi suất

Trong Bản tóm tắt dự báo kinh tế (SEP), các nhà hoạch định chính sách đã nâng dự báo về lãi suất cuối năm, cho thấy họ kỳ vọng sẽ có một đợt tăng lãi suất vào cuối năm 2026.

Fed có nhiệm vụ kép là giữ lạm phát ở mục tiêu dài hạn 2% đồng thời duy trì việc làm tối đa.

Vào thứ Tư, các tín hiệu cho thấy rõ rằng ngân hàng trung ương coi thị trường lao động là khỏe mạnh và đang tập trung hoàn toàn vào việc hạ lạm phát.

Trong SEP, các nhà hoạch định chính sách của Fed đã nâng dự báo cuối năm về chỉ số giá Chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) từ 2,7% lên 3,6%.

"Fed đã sẵn sàng tăng lãi suất, điều đó rất rõ ràng", Diane Swonk, chuyên gia kinh tế trưởng tại KPMG, nói. "Ủy ban thực sự đang chuyển hướng sang vấn đề ổn định giá cả là vấn đề số một".

Các nhà hoạch định chính sách cho biết lạm phát vẫn ở mức "cao", một phần do cú sốc nguồn cung từ việc giá năng lượng tăng vọt sau cuộc chiến của Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Iran.

Ngày 17-6, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông cảm thấy "khó tin" trước dự báo tăng lãi suất của Fed vào cuối năm nhằm kiềm chế lạm phát.

Phát biểu với báo giới tại sân bay Orly, ngoại ô Paris (Pháp), ông Trump nói động thái này là "rất bất thường" và gây kìm hãm nền kinh tế đất nước. Dù vậy, ông khẳng định vẫn đặt niềm tin vào tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh - người do chính ông đề cử - và sẽ ủng hộ các quyết định của nhân vật này.

Chiến lược cải cách 5 điểm

Tổng thống Trump đã phát động một cuộc tấn công chưa từng có tiền lệ vào tính độc lập của Fed, mở cuộc điều tra hình sự nhắm vào người tiền nhiệm của Warsh và cố gắng cách chức một thống đốc khác trong nỗ lực hạ lãi suất.

Ngay sau cuộc họp hôm thứ Tư, vị tổng thống Đảng Cộng hòa cho biết ông thấy "khó tin" khi Fed lại tăng lãi suất, nhưng cho biết ông ủng hộ Warsh, người mà ông đã đề cử vào vị trí này.

Dù Tổng thống Trump liên tục gây sức ép đòi hạ lãi suất để kích thích kinh tế, nhiệm vụ này trở nên bất khả thi trong bối cảnh lạm phát tháng 4 đạt mức cao nhất trong 3 năm.

Với thị trường lao động thắt chặt và lạm phát cao hơn nhiều so với mục tiêu 2%, Fed buộc phải ưu tiên kiềm chế giá cả thay vì cắt giảm chi phí vay.

Trong ngày thứ Tư, Chủ tịch Warsh đã công bố kế hoạch rà soát năm lĩnh vực hoạt động trọng yếu nhằm để lại dấu ấn tại Fed. Cụ thể, ông sẽ thành lập các lực lượng đặc nhiệm chuyên trách để đề xuất cải cách trong các mảng: Truyền thông, bảng cân đối kế toán, sử dụng nguồn dữ liệu, năng suất và việc làm, khung chính sách lạm phát.

Dự kiến, các báo cáo và đề xuất từ những nhóm này sẽ được hoàn thiện vào cuối năm nay.

Theo bà Diane Swonk, chuyên gia kinh tế trưởng tại KPMG, giọng điệu của ông Warsh cho thấy vị tân chủ tịch hiểu rõ tầm quan trọng của việc đạt được sự đồng thuận từ các nhà lãnh đạo khác trong Fed để hiện thực hóa các thay đổi. Bà nhận định: "Đây không phải là một sắc lệnh, mà là một quá trình hợp tác".

Bài toán thay đổi thể chế

Sự chú ý đang đổ dồn vào tuyên bố sau cuộc họp. Một số thành viên FOMC đã đề xuất thay đổi ngôn từ để mở đường cho khả năng tăng lãi suất thay vì cắt giảm. Đây là thử thách tế nhị với ông Warsh - người từng được xem là có quan điểm ủng hộ hạ lãi suất trước khi nhậm chức, nhưng nay phải đối mặt với thực tế lạm phát dai dẳng.

Ông Warsh dự kiến thực hiện cải cách truyền thông, bao gồm giảm bớt thông tin công khai và xem xét loại bỏ "biểu đồ chấm" (dot plot) - công cụ dự báo lãi suất của Fed.

"Nếu ông ấy không duy trì được niềm tin của thị trường trái phiếu, điều đó sẽ gây ra tác động tiêu cực ngay lập tức, làm tăng phần bù rủi ro trong lãi suất và gây hại cho nền kinh tế", Michael Feroli, chuyên gia kinh tế trưởng tại JPMorgan Chase & Co., cảnh báo.

Việc ông Warsh công khai chỉ trích cơ chế "hướng dẫn tương lai" (forward guidance) khiến giới quan sát lo ngại về khả năng minh bạch của Fed dưới thời kỳ mới.

Pao-Lin Tien, giáo sư kinh tế tại Đại học George Washington, nhận định: "Tổng thống Trump đang tự gây khó cho chính mình khi đưa ra các yêu cầu công khai. Cách làm này vô tình đi ngược lại mục tiêu hạ lãi suất mà ông ấy mong muốn, trong khi việc thiếu minh bạch của Fed có thể khiến kỳ vọng lạm phát trở nên biến động hơn".

Minh Anh