EU, Ấn Độ hướng tới hiệp định thương mại lịch sử sau gần 20 năm đàm phán

Ngoại trưởng Ấn Độ S. Jaishankar (trái) tiếp Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa và Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen tại New Delhi, ngày 25-1-2026. Ảnh: TTXVN

Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa đã tới thủ đô New Delhi của Ấn Độ hôm 25-1 và sẽ cùng Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen tham dự Hội nghị Thượng đỉnh EU - Ấn Độ lần thứ 16. 2 nhà lãnh đạo châu Âu cũng là khách mời danh dự trong các hoạt động kỷ niệm Ngày Cộng hòa Ấn Độ.

Trong thông báo trên mạng xã hội X, Hội đồng châu Âu cho biết: Hội nghị Thượng đỉnh lần này là dịp để “tăng cường quan hệ đối tác chiến lược EU - Ấn Độ và thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực then chốt”.

Trọng tâm của chuyến thăm trên là nỗ lực hoàn tất hiệp định thương mại tự do giữa hai bên - văn kiện mà các quan chức châu Âu gọi là “mẹ của mọi thỏa thuận”. Hai bên đã khởi động đàm phán từ gần 20 năm trước nhưng sau đó có nhiều lần bị đình trệ vì bất đồng về thuế quan, tiêu chuẩn kỹ thuật cũng như việc tiếp cận thị trường.

Theo số liệu của EU, trong năm 2024, kim ngạch thương mại hàng hóa EU - Ấn Độ đạt khoảng 120 tỷ euro (hơn 140 tỷ USD), tăng gần 90% trong vòng một thập kỷ. Trao đổi dịch vụ cũng đạt xấp xỉ 60 tỷ euro, phản ánh đà phát triển mạnh mẽ của quan hệ kinh tế giữa hai bên.

Ấn Độ hiện là quốc gia đông dân nhất thế giới, được Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo sẽ trở thành nền kinh tế lớn thứ 4 toàn cầu trong năm nay. EU coi đây là thị trường tương lai then chốt, trong khi New Delhi xem châu Âu là nguồn công nghệ, vốn đầu tư và tri thức quan trọng để hiện đại hóa cơ sở hạ tầng cũng như tạo thêm việc làm.

Hiệp định FTA EU - Ấn Độ không chỉ mang ý nghĩa kinh tế. Trong bối cảnh căng thẳng thương mại toàn cầu gia tăng, cả hai bên đều đang muốn đa dạng hóa đối tác và giảm phụ thuộc vào các thị trường truyền thống. Cao ủy phụ trách về đối ngoại của EU Kaja Kallas nhận định: “EU và Ấn Độ đang xích lại gần nhau vào thời điểm trật tự quốc tế dựa trên luật lệ chịu áp lực chưa từng có, do chiến tranh, cưỡng ép và sự phân mảnh kinh tế”.

Dù hai bên thể hiện sự lạc quan song một số vấn đề nhạy cảm vẫn đang cản trở thỏa thuận cuối cùng, trong đó có tác động của cơ chế thuế carbon tại biên giới của EU, đặc biệt là đối với thép của Ấn Độ, cũng như các tiêu chuẩn an toàn và chất lượng trong ngành dược phẩm và ô tô. Nếu đạt được đồng thuận, FTA EU - Ấn Độ không chỉ mở ra chương mới cho quan hệ song phương mà còn có thể trở thành một trong những trụ cột kinh tế quan trọng của trật tự thương mại toàn cầu trong thập kỷ tới.

TTXVN