Dựng 'lá chắn' chống buôn lậu

Đặc biệt, các đối tượng đã lợi dụng chính sách thông thoáng trong hoạt động xuất nhập khẩu, thương mại điện tử, quá cảnh hàng hóa… để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật. Thực tiễn đấu tranh của lực lượng chức năng tỉnh Lạng Sơn cho thấy, việc trao đổi thông tin kịp thời, đầy đủ và chính xác luôn giữ vai trò quan trọng trong phòng ngừa, phát hiện và xử lý các vụ việc...

Xe chở hàng hóa xuất khẩu qua cửa khẩu Chi Ma (Lạng Sơn). Ảnh: Thái Thuần

Tại khu vực cửa khẩu Chi Ma, năm 2025 là năm có hoạt động giao thương hàng hóa sôi động, lưu lượng phương tiện vận tải xuất nhập khẩu gia tăng với trung bình khoảng trên dưới 200 xe/ngày. Việc thông quan hàng hóa qua cửa khẩu Chi Ma luôn diễn ra thuận lợi, không có tình trạng ùn ứ. Dù vậy, qua thực tiễn trong đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại cho thấy, các hành vi vi phạm thường lợi dụng địa hình phức tạp, thời điểm đêm tối để vận chuyển hàng hóa trái phép qua các đường mòn, nhất là lợi dụng chính sách cư dân biên giới để quay vòng gom hàng, xé lẻ hàng hóa để xách tay vào nội địa… Một số doanh nghiệp kê khai thủ tục hải quan đã lợi dụng loại hình xuất nhập khẩu có điều kiện để gian lận số lượng, trị giá hàng hóa…

Trước tình hình đó, lực lượng Hải quan cửa khẩu Chi Ma đã tăng các biện pháp nghiệp vụ, xây dựng và triển khai các phương án cụ thể để đấu tranh, đẩy mạnh phối hợp kiểm tra kiểm soát các tuyến đường mòn, nắm bắt các đối tượng có hành vi vận chuyển trái phép hàng hóa qua địa bàn. Trong năm 2025, đơn vị đã phát hiện, xử lý trên 180 vụ vi phạm, với tổng trị giá trên 810 triệu đồng; xử phạt vi phạm hành chính trên 1,3 tỷ đồng. Nhiều vụ vận chuyển hàng hóa trái phép qua biên giới, gian lận thương mại có giá trị cao đã được phát hiện kịp thời.

Theo Phó Đội trưởng Đội Hải quan cửa khẩu Chi Ma Đoàn Tuấn Anh, các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu là hoa quả như mít, sầu riêng, vải tươi, vải quả khô. Các mặt hàng nhập khẩu chủ yếu gồm vải các loại, giấy lau, đồ da dụng tiêu dùng, xe đạp, các loại máy móc, thiết bị gia công, đồ chơi trẻ em… Đơn vị đang triển khai đồng bộ các kế hoạch nhằm đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại trong dịp trước, trong và sau Tết Nguyên đán với các mặt hàng hóa làm thủ tục hải quan qua cửa khẩu cũng như hàng hóa đi qua khu vực cửa khẩu. Ngoài việc tích cực trao đổi thông tin với các đơn vị liên quan, trong nghiệp vụ làm thủ tục hải quan với hàng hóa xuất nhập khẩu, Hải quan cửa khẩu Chi Ma tăng cường khẩu giám sát, kiểm tra hàng hóa; đẩy mạnh sử dụng các phương tiện máy móc hiện đại để kiểm soát hàng quá cảnh, hành lý của khách xuất nhập cảnh, phương tiện xuất nhập khẩu…

Tỉnh Lạng Sơn có đường biên giới quốc gia dài 231,74 km tiếp giáp với Trung Quốc. Hoạt động thông quan xuất nhập khẩu hiện nay chủ yếu thông qua các đường chuyên dụng và lối thông quan thuộc cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị, cửa khẩu quốc tế đường sắt Ga Đồng Đăng, cửa khẩu song phương Chi Ma.

Ban Chỉ đạo 389 tỉnh Lạng Sơn nhận định, tình hình buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới thời gian qua cơ bản được kiểm soát. Các lực lượng chức năng hai bên biên giới đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát, ngăn chặn xuất nhập cảnh trái phép, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới. Dù vậy, một số đối tượng vẫn lợi dụng các chính sách thông thoáng trong kiểm tra hàng hóa xuất nhập khẩu (luồng xanh, luồng vàng, chuyển khẩu...) để khai báo sai về tên hàng hóa, số lượng, mã số hàng hóa, xuất xứ hàng hóa để trục lợi.

Trong năm 2025, các lực lượng chức năng trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn đã kiểm tra, xử lý trên 5.000 vụ vi phạm về buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng cấm; xử phạt vi phạm hành chính hơn 4.500 vụ. Tổng số tiền phạt vi phạm hành chính hơn 117 tỷ đồng.

Lạng Sơn xác định công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ là nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài, xuyên suốt, không ngừng nghỉ. Do đó, các lực lượng chức năng trên tuyến biên giới đã thực hiện nghiêm các văn bản chỉ đạo của Trung ương và của tỉnh trong công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, đặc biệt là tăng cường công tác trao đổi thông tin trong đấu tranh chống buôn lậu, đồng bộ trong toàn lực lượng Biên phòng, Hải quan và các ngành chức năng có liên quan.

Đại tá Trịnh Nguyên Sáng, Trưởng phòng Nghiệp vụ, Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn nhấn mạnh, để tiếp tục triển khai thực hiện tốt đấu tranh chống buôn lậu, cũng như đấu tranh với các loại tội phạm trên biên giới, Bộ đội Biên phòng tỉnh đã tập trung lực lượng, phương tiện, các biện pháp nghiệp vụ để nắm chắc tình hình địa bàn, hoạt động của đối tượng, kết hợp tăng cường tuần tra, kiểm soát tại các tuyến, địa bàn trọng điểm, cửa khẩu, đường mòn khu vực biên giới, đường sông… không để hình thành các tụ điểm, kho bãi tập kết, chứa hàng hóa xuất lậu, nhập lậu ở khu vực biên giới.

Ngoài ra, Biên phòng Lạng Sơn phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng khác và cấp ủy, chính quyền địa phương khu vực biên giới đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành nghiêm quy định của pháp luật, tích cực tố giác tội phạm, không tham gia, tiếp tay cho hoạt động buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa ở khu vực biên giới.

Việc tăng cường trao đổi thông tin không chỉ là giải pháp then chốt để nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các lực lượng chức năng, mà còn là yếu tố quyết định giúp tỉnh Lạng Sơn chủ động ngăn chặn các thủ đoạn buôn lậu ngày càng tinh vi trên tuyến biên giới. Qua đó, tạo ra “thế trận” liên hoàn, đảm bảo xử lý kịp thời các điểm nóng và vụ việc phức tạp liên quan đến buôn lậu, gian lận thương mại../.

Nguyễn Quang Duy/vnanet.vn