Dư nợ margin kỷ lục hơn 446 nghìn tỷ đồng, phần lớn tập trung vào hoạt động cho vay theo 'deal' riêng

Theo thông tin thị trường, tính đến hết quý 2/2026, các công ty chứng khoán có hoạt động cho vay theo deal lớn như VPX và TCX đã tăng quy mô cho vay ký quỹ.

Dư nợ margin tại 80/85 công ty chứng khoán (đại diện 99,95% vốn chủ sở hữu toàn ngành) đạt hơn 446 nghìn tỷ đồng vào cuối tháng 6/2026, tăng gần 33,4 nghìn tỷ đồng, tương đương 8,1% so với cuối tháng 3/2026 và tăng gần 45 nghìn tỷ đồng, tương đương 11,2% so với cuối năm 2025, theo dữ liệu từ FiinTrade.

Tăng trưởng dư nợ margin so với quý trước tiếp tục phân hóa mạnh giữa các công ty chứng khoán.

Cụ thể, ở nhóm 10 công ty chứng khoán có dư nợ margin lớn nhất, chiếm 61% toàn thị trường, xu hướng mở rộng margin vẫn khá hạn chế. Chỉ một số ít công ty chứng khoán duy trì mức tăng trưởng tích cực như TCBS (+15,6%), MBS (+12,1%) và SSI (+9,4%). Trong khi đó, các công ty còn lại ghi nhận mức tăng trưởng khiêm tốn như VPBankS (+1,7%), HSC (+2,5%), ACBS (+2,5%) và Vietcap (+2,3%).

Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ nhóm công ty chứng khoán quy mô vừa và nhỏ, nổi bật là VCBS (+39,0%), JB Việt Nam (+39,4%), HDBS (+101,4%), Chứng khoán An Bình (+44,9%) và OCBS (+104,8%). Diễn biến này phản ánh xu hướng đẩy mạnh mở rộng hoạt động cho vay tại nhóm công ty chứng khoán có nền dư nợ còn thấp.

Ở chiều ngược lại, xu hướng thu hẹp dư nợ tập trung chủ yếu tại nhiều công ty chứng khoán nước ngoài, bao gồm Mirae Asset (-1,0%), KBSV (-2,8%), Maybank Investment Bank (-8,4%), Shinhan Việt Nam (-9,4%), Phú Hưng (-3,2%) và Guotai Junan (-0,9%).

Tỷ lệ đòn bẩy, được đo bằng dư nợ margin trên vốn hóa điều chỉnh theo tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng (free-float), tiếp tục ở mức rất cao, khoảng 14,3% vào cuối tháng 6/2026, nhích nhẹ so với mức 14,1% cuối tháng 3/2026.

"Trong khi thanh khoản suy yếu, với giá trị giao dịch bình quân phiên giảm 54% so với quý trước (QoQ), tỷ lệ đòn bẩy vẫn gia tăng. Điều này cho thấy mức độ sử dụng vốn vay trên thị trường tiếp tục tăng", FiinTrade nhấn mạnh.

Trong khi đó, theo BSC, tính đến hết quý 2/2026, các công ty chứng khoán có hoạt động cho vay theo deal lớn như VPX và TCX đã tăng quy mô cho vay ký quỹ.

"Phần lớn quy mô margin trên thị trường hiện tập trung vào hoạt động cho vay theo deal", BSC cho biết.

Đối với xu hướng dòng tiền, trong 6 tháng đầu năm, nhà đầu tư cá nhân trong nước mua nhiều nhất các cổ phiếu VJC, FPT, VHM, STB, HCM; Tổ chức trong nước mua nhiều nhất VIC, VHM, FPT, ACB, VCB; Cá nhân nước ngoài mua nhiều nhất HDB, ACB, MBB, MWG, PNJ; Tổ chức nước ngoài mua nhiều nhất HPG, MSN, MBB, GMD, MWG.

Top 5 cổ phiếu bị bán ròng gồm: Cá nhân trong nước: VIC, MSN, GEL, HPG, MBB; Tổ chức trong nước: VJC, LPB, HCM, HPG, MWG; Cá nhân nước ngoài: VCB, FPT, MSB, VHM, VIC; Tổ chức nước ngoài: VHM, HDB, FPT, VIC, ACB.

Về mặt định giá, BSC cho rằng định giá VN-Index đang ở mức rẻ so với lịch sử. Tuy nhiên, tình trạng thanh khoản căng thẳng có thể khiến phần lớn cổ phiếu tiếp tục giao dịch ở mức định giá thấp.

Xét tương quan dòng tiền, mặc dù định giá kỹ thuật đang ở mức -2 độ lệch chuẩn (Std), chỉ số E/P không còn đủ hấp dẫn trong bối cảnh lãi suất tăng. Khả năng định giá lại (rerating) lên vùng 13.x–15.x có thể đến từ tăng trưởng lợi nhuận trong quý 2/2026 và cả năm 2026, hoặc sự cải thiện về cấu trúc thanh khoản, qua đó mở rộng chênh lệch lợi suất (yield gap).

Trong kịch bản cơ sở, BSC dự phóng VN-Index sẽ đạt 1.986 điểm vào cuối năm, với thanh khoản đạt 1 tỷ USD/phiên.

Cuối tháng 6/2026, tổng vốn hóa toàn thị trường khoảng 424 tỷ USD, tương đương khoảng 83% GDP năm 2025. Vẫn được xem là tương đối hợp lý nếu triển vọng tăng trưởng, quy mô GDP năm 2026 duy trì ở mức cao. Chứng khoán SHS cũng cho rằng mức P/E Forward 12,12, khá hợp lý khi tăng trưởng tiếp tục duy trì ở mức cao.

Ngân hàng là một trong số ngành có các mức định giá cơ bản như P/E 9,44; P/B 1,47 thấp nhất trong thị trường. Trong khi hiệu quả kinh doanh vẫn là trong nhóm ngành tốt nhất.

Điều này cho thấy phần lớn cổ phiếu trên thị trường có diễn biến giá kém tích cực hơn so với VN-Index trong 6 tháng đầu năm 2026. Chúng tôi kỳ vọng chất lượng thị trường và xu hướng giá cổ phiếu của phần lớn các mã còn lại sẽ cải thiện trong 6 tháng cuối năm 2026.

Nhà đầu tư sẽ có nhiều cơ hội đầu tư tăng trưởng tốt hơn khi nền kinh tế duy trì đà tăng trưởng tích cực và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp tiếp tục cải thiện. Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp có chất lượng tốt, tăng trưởng tích cực nhưng đang được định giá cơ bản thấp hơn đáng kể so với mặt bằng chung của thị trường.

"Trong bối cảnh chỉ số VN-Index hiện chịu ảnh hưởng lớn từ một số cổ phiếu đầu ngành, trong nửa cuối năm 2026, VN-Index được kỳ vọng tiếp tục duy trì xu hướng tăng trưởng dài hạn, đồng thời tích lũy trong ngắn hạn trong biên độ từ vùng hỗ trợ quanh 1.750 điểm đến vùng giá mục tiêu 1.900–1.950 điểm", BSC kỳ vọng.

Thu Minh