Dữ liệu dẫn lối, AI đồng hành cùng ngân hàng phục vụ con người

Tiện ích thiết thực, an toàn, thuận lợi

Sáng 18/8/2026, NHNN tổ chức sự kiện “Chuyển đổi số ngành ngân hàng năm 2026” với chủ đề: “Ngân hàng thông minh trong kỷ nguyên dữ liệu và AI” và thông điệp xuyên suốt: "Dữ liệu dẫn lối, AI đồng hành, ngân hàng kiến tạo hệ sinh thái số".

Năm 2026 là năm thứ 5 liên tiếp NHNN tổ chức chuỗi sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026, đồng thời là năm tổng kết 5 năm triển khai Kế hoạch chuyển đổi số ngành ngân hàng đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.

Sự kiện chuyển đổi số năm 2026 của ngành ngân hàng có chủ đề “Ngân hàng thông minh trong kỷ nguyên dữ liệu và AI”.

Đây là sự kiện thường niên quan trọng, thể hiện quyết tâm chính trị cao và cam kết mạnh mẽ của toàn ngành trong thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.

Là một trong các ngành, lĩnh vực được xác định có mức độ sẵn sàng cao, có ảnh hưởng hàng ngày tới người dân, Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng khẳng định ngành ngân hàng cần ưu tiên chuyển đổi số trước. Thời gian qua toàn ngành ngân hàng đã nỗ lực, tập trung triển khai đồng bộ kịp thời các Nghị quyết, chính sách của Đảng, Chính phủ về chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo.

Chuyển đổi số ngành ngân hàng đang hướng tới việc tích hợp, chia sẻ, khai thác dữ liệu hiệu quả dựa trên ứng dụng AI có trách nhiệm để phát triển các dịch vụ ngân hàng thông minh, cho phép sử dụng các sản phẩm, dịch vụ ngân hàng một cách an toàn, thuận tiện, mọi nơi mọi lúc, giảm thiểu chi phí với thủ tục đơn giản, nhanh gọn, qua đó góp phần tạo động lực phát triển chung.

Thông qua sự kiện năm 2026, thông điệp lớn nhất mà ngành ngân hàng muốn gửi gắm là: Chuyển đổi số không chỉ là câu chuyện của công nghệ, mà trước hết là câu chuyện phục vụ con người, mang lại tiện ích thiết thực, an toàn và thuận lợi hơn cho mỗi người dân, mỗi doanh nghiệp trong đời sống hàng ngày… Dữ liệu và AI là phương tiện; mục tiêu cuối cùng vẫn là phục vụ người dân và doanh nghiệp tốt hơn.

Biến cơ hội thành động lực phát triển

Sau 5 năm chuyển đổi số, ngành ngân hàng đã thu được nhiều thành tựu tích cực: Gần 89% người từ 15 tuổi trở lên có tài khoản thanh toán; giá trị thanh toán không dùng tiền mặt năm 2025 đã vượt quá 28 lần GDP. Số lượng giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt trong 5 năm qua tăng bình quân khoảng 59%/năm. Riêng giao dịch thanh toán qua mã QR tăng bình quân trên 100%/năm...

Các đại biểu trải nghiệm các gian hàng chuyển đổi số.

Việc khai thác dữ liệu dân cư, định danh điện tử và tăng cường các giải pháp xác thực, cảnh báo, phòng chống gian lận đã tạo chuyển biến quan trọng trong cung cấp dịch vụ trực tuyến, nâng cao hiệu quả quản lý và bảo vệ khách hàng.

NHNN thường xuyên, chủ động theo dõi, chỉ đạo các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, dịch vụ trung gian thanh toán tăng cường các biện pháp đảm bảo an ninh, an toàn trong hoạt động thanh toán. NHNN đã triển khai hệ thống thông tin hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro cho khách hàng (SIMO), qua đó góp phần tích cực trong công tác phòng, ngừa rủi ro gian lận, lừa đảo trong hoạt động thanh toán trên kênh số. Bên cạnh đó, NHNN tiếp tục phối hợp với các cơ quan chức năng trong công tác phòng, chống tội phạm công nghệ cao.

Từ thời điểm triển khai tính đến hết ngày 6/8/2026, hệ thống SIMO đã cảnh báo cho hơn 4,9 triệu lượt khách hàng, trong đó có hơn 1,6 triệu lượt khách hàng đã tạm dừng/hủy bỏ giao dịch sau khi nhận cảnh báo với tổng số tiền giao dịch tương ứng là hơn 5,5 nghìn tỷ đồng.

Phát biểu tại sự kiện, Thiếu tướng Vũ Văn Tấn, Cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, Bộ Công an cho biết, việc tăng cường các biện pháp xác thực đã mang lại hiệu quả rõ nét trong phòng, chống tội phạm, góp phần giảm 62% tình hình tội phạm lừa đảo. Kết quả này cho thấy chuyển đổi số không chỉ nâng cao sự thuận tiện của dịch vụ mà còn tạo thêm lớp bảo vệ cho khách hàng, hạn chế các hành vi lừa đảo.

Theo Thiếu tướng Vũ Văn Tấn, thời gian tới, ngành ngân hàng không chỉ đi cùng khách hàng mà còn phải đứng ở vị trí trung gian, giúp người dân không chỉ tiếp cận được tín dụng mà còn tiếp cận nhiều lĩnh vực, ngành nghề khác.

Cho rằng những kết quả đạt được mới chỉ là bước đầu, Thống đốc NHNN Phạm Đức Ấn nhấn mạnh chuyển đổi số càng sâu thì những vấn đề mới về thể chế, dữ liệu, an ninh mạng, gian lận số, bảo vệ quyền riêng tư và quản trị trí tuệ nhân tạo càng phải xuất hiện nhanh hơn; đòi hỏi tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, có trọng tâm, có kiểm soát và lấy hiệu quả thực chất làm thước đo.

Vì thế, Thống đốc Phạm Đức Ấn đề nghị các đơn vị thuộc NHNN, các tổ chức tín dụng, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán tập trung thực hiện 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, trong đó, cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý để vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo, vừa kiểm soát hiệu quả rủi ro; tập trung vào các hoạt động ngân hàng trên môi trường số; kịp thời nhận diện các vấn đề mới từ AI, dữ liệu, ngân hàng mở (Open Banking) và các mô hình ngân hàng số mới.

Đồng thời, cần nâng cấp hạ tầng số và phát triển dữ liệu, tiếp tục hiện đại hóa hạ tầng thanh toán quốc gia theo hướng an toàn, liên tục, có khả năng xử lý giá trị lớn và mở rộng kết nối; xây dựng kiến trúc dữ liệu ngành ngân hàng thống nhất, nâng cao chất lượng dữ liệu theo hướng “đúng, đủ, sạch, sống”, thống nhất và có khả năng chia sẻ; đẩy mạnh kết nối với Trung tâm Dữ liệu quốc gia và các cơ sở dữ liệu quốc gia chuyên ngành.

Bên cạnh đó, cần thúc đẩy ứng dụng AI thực chất, có trách nhiệm; đồng thời, cần bảo đảm an ninh, an toàn và xây dựng niềm tin số, chuyển mạnh từ ứng phó sự cố sang chủ động phòng ngừa “từ sớm, từ xa”; cần xác định chuyển đổi số ngành ngân hàng phải trực tiếp phục vụ người dân, doanh nghiệp, thúc đẩy tài chính toàn diện…

“Trong giai đoạn phát triển mới, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và công nghệ số đang mở ra không gian phát triển rất lớn cho ngành ngân hàng. Nhưng cơ hội chỉ trở thành động lực phát triển khi chúng ta có thể chế phù hợp, hạ tầng hiện đại, dữ liệu chất lượng, nguồn nhân lực đủ năng lực và một hệ thống đủ an toàn để tạo dựng niềm tin.

Ngành ngân hàng sẽ tiếp tục phát huy vai trò tiên phong trong chuyển đổi số quốc gia, với yêu cầu cao hơn về tính thực chất và hiệu quả: biến công nghệ thành năng suất; biến dữ liệu thành nguồn lực; biến đổi mới sáng tạo thành sản phẩm, dịch vụ; biến chuyển đổi số thành sự thuận tiện cho người dân, cơ hội cho doanh nghiệp và năng lực cạnh tranh mới của nền kinh tế”, Thống đốc Ấn nhấn mạnh.

Hà An