Du lịch thời AI: Trải nghiệm sẽ khác đến mức nào?

Du khách bên hồ Gươm - Hà Nội (Ảnh minh họa)

AI đang đồng hành với du khách theo cách rất khác trước

Không khó để nhận ra một thay đổi trong cách nhiều người chuẩn bị cho những chuyến đi trong thời gian gần đây. Thay vì mở hàng chục trang web để so sánh giá vé, khách sạn, đọc hàng loạt bài đánh giá hay mất nhiều giờ xây dựng lịch trình, giờ đây du khách chỉ cần nhập vài dòng yêu cầu vào một công cụ AI. Chỉ trong ít phút, một kế hoạch gần như hoàn chỉnh đã xuất hiện, từ lịch trình, phương tiện di chuyển, nơi lưu trú, điểm tham quan đến các quán ăn phù hợp với ngân sách và sở thích.

Điều đáng nói là AI không còn chỉ hỗ trợ ở khâu lên kế hoạch. Công nghệ này đang hiện diện xuyên suốt trước, trong và sau mỗi chuyến đi.

Báo cáo toàn cầu về mức độ đón nhận AI của Booking.com cho thấy mức độ phổ biến rất cao của công nghệ này tại Việt Nam khi có tới 99% người dùng sử dụng các công cụ tìm kiếm tích hợp AI, 95% từng tương tác với các công cụ AI tạo sinh và gần như toàn bộ người được khảo sát đều mong muốn ứng dụng AI để lên kế hoạch cho các chuyến đi trong tương lai. Đáng chú ý, 88% du khách đã sử dụng AI ở ít nhất một giai đoạn của hành trình.

Những con số này phản ánh một thực tế rằng AI không còn là xu hướng công nghệ để trải nghiệm cho biết, mà đã dần trở thành một phần trong thói quen du lịch của nhiều người Việt.

Trước khi khởi hành, AI giúp tìm hiểu điểm đến, so sánh thời điểm thích hợp để đi, gợi ý các hoạt động địa phương, lựa chọn nhà hàng, khách sạn, tính toán chi phí và xây dựng lịch trình theo nhu cầu riêng. Đây cũng là điểm khác biệt lớn so với những lịch trình "đóng khung" trước đây, khi mọi người thường phải tự tổng hợp thông tin từ nhiều nguồn.

Trong chuyến đi, AI tiếp tục đảm nhận vai trò như một trợ lý cá nhân. Từ dịch ngôn ngữ theo thời gian thực, chỉ đường, giới thiệu địa điểm lân cận, cập nhật tình hình giao thông đến gợi ý thay đổi kế hoạch nếu thời tiết không thuận lợi..., tất cả đều có thể được thực hiện gần như tức thì.

Ngay cả khi chuyến đi kết thúc, AI vẫn tiếp tục đồng hành thông qua việc chỉnh sửa ảnh, lưu giữ kỷ niệm hay phân tích hành trình để đưa ra những gợi ý phù hợp cho chuyến đi tiếp theo.

Có thể nói, nếu chuyển đổi số là mục tiêu thì AI chính là công cụ giúp rút ngắn con đường để đạt mục tiêu đó. Điểm đột phá lớn nhất của AI nằm ở khả năng cá nhân hóa trải nghiệm trên quy mô lớn.

Khảo sát của Agoda cũng cho thấy xu hướng này đang diễn ra rất rõ. Theo Báo cáo Xu hướng Du lịch 2026, có đến 81% du khách Việt Nam cho biết sẽ sử dụng AI cho chuyến đi tiếp theo, cao hơn đáng kể so với mức trung bình 63% của khu vực châu Á.

Đáng chú ý, 86% du khách Việt bày tỏ sự tin tưởng hoặc giữ thái độ trung lập với các thông tin do AI tạo ra. Trong đó, 59% có quan điểm trung lập, còn 28% cho biết họ hoàn toàn tin tưởng AI.

Báo cáo của Agoda cũng chỉ ra những tính năng được người Việt sử dụng nhiều nhất là gợi ý điểm tham quan và hoạt động địa phương, đề xuất nhà hàng, xây dựng lịch trình cá nhân hóa (30%) và dịch ngôn ngữ theo thời gian thực (30%).

Không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, AI còn đang thay đổi cả cách con người lựa chọn điểm đến. Theo Booking.com, 79% người dùng đánh giá cao khả năng AI giúp tránh những địa điểm quá đông khách hoặc khung giờ cao điểm. Trong khi đó, 76% mong muốn AI ưu tiên giới thiệu những trải nghiệm mang lại tác động tích cực cho cộng đồng địa phương.

Điều này cho thấy AI không đơn thuần giúp hành trình thuận tiện hơn mà còn góp phần thúc đẩy xu hướng du lịch thông minh và bền vững, nơi các quyết định của du khách dựa nhiều hơn vào dữ liệu thay vì cảm tính.

Từ công cụ hỗ trợ đến "công nghệ lõi" của ngành du lịch

Sự thay đổi trong hành vi của du khách cũng buộc các doanh nghiệp du lịch phải thay đổi nhanh hơn. Nếu trước đây AI chủ yếu được sử dụng để trả lời tự động hoặc hỗ trợ chăm sóc khách hàng thì hiện nay nhiều doanh nghiệp đã đưa công nghệ này vào hầu hết các khâu vận hành.

Chatbot và trợ lý ảo đang giúp doanh nghiệp phản hồi khách hàng gần như tức thì, hỗ trợ đặt dịch vụ, tư vấn lịch trình và chăm sóc khách hàng 24/7.

Theo đại diện một số công ty du lịch, việc ứng dụng AI có thể giúp giảm tới 40% nhu cầu nhân lực tư vấn, đồng thời nâng cao tốc độ và chất lượng phục vụ. AI cũng đang thay đổi cách các doanh nghiệp thiết kế sản phẩm du lịch. Nếu trước đây việc xây dựng một chương trình tour đòi hỏi nhân sự giàu kinh nghiệm thì hiện nay AI hoàn toàn có thể đảm nhiệm công việc này. Chỉ trong vài giây, AI có thể tạo ra một chương trình phù hợp với yêu cầu của khách hàng, từ city tour Hà Nội đến các tuyến liên kết như Đà Nẵng - Hội An - Huế...

Ở lĩnh vực tiếp thị, AI giúp doanh nghiệp tạo nội dung quảng bá, hình ảnh, video, cá nhân hóa thông điệp truyền thông và mở rộng khả năng tiếp cận khách hàng quốc tế, kể cả tại những thị trường có rào cản ngôn ngữ.

Ở cấp độ quản lý, nhiều địa phương cũng đang triển khai mô hình du lịch thông minh với các nền tảng số, phần mềm quản lý và trung tâm điều hành du lịch thông minh.

Hiện nay, Bộ VHTTDL đã triển khai nhiều nền tảng phục vụ chuyển đổi số như ứng dụng du lịch quốc gia Vietnam Travel, nền tảng quản trị và kinh doanh tích hợp, hệ thống vé điện tử liên thông cho phép mua một lần và sử dụng tại nhiều điểm đến, cùng hệ thống thuyết minh đa phương tiện giúp nâng cao trải nghiệm tại chỗ.

Tuy nhiên, AI vẫn chưa phải "chiếc đũa thần" có thể giải quyết mọi vấn đề của ngành du lịch. Theo TS Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Viện Kinh tế Du lịch, Việt Nam vẫn còn hạn chế trong việc ứng dụng AI vào quản lý điểm đến như kiểm soát dòng khách, sức tải, tiêu thụ năng lượng và tài nguyên. Ông cũng chỉ ra ba điểm nghẽn lớn hiện nay là dữ liệu chưa đồng bộ; nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ còn thiếu nguồn lực, nhân lực và tài chính để chuyển đổi số; AI mới chủ yếu được sử dụng trong quảng bá thay vì quản lý.

Ở góc độ phát triển dài hạn, ông Hà Văn Siêu, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam cho rằng, việc xây dựng hệ sinh thái số kết nối du khách, doanh nghiệp, cộng đồng và cơ quan quản lý sẽ là nền tảng để phát triển du lịch xanh. Trong hệ sinh thái đó, AI cùng Internet vạn vật (IoT) và blockchain sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc tối ưu vận hành, giảm phát thải, quản lý tài nguyên và bảo tồn các giá trị văn hóa.

Dù AI đang phát triển rất nhanh, hầu hết các chuyên gia đều có chung quan điểm rằng công nghệ chỉ nên đóng vai trò hỗ trợ chứ không thay thế con người. Điều tạo nên giá trị của một chuyến đi vẫn là những cuộc gặp gỡ, những câu chuyện bản địa, sự hiếu khách và những cảm xúc mà máy móc khó có thể tái tạo.

PHÚC BÌNH