Đợt nắng nóng diện rộng kéo dài đến khi nào?

Đợt nắng nóng 37-40 độ C đầu tiên trên cả nước

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, chiều hôm nay (9/4), khu vực từ Nghệ An đến Tp. Huế xảy ra nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ lúc 13h phổ biến 37-39 độ, có nơi trên 39 độ như: Quỳ Hợp (Nghệ An) 39.6 độ, Hương Khê (Hà Tĩnh) 40.2 độ, Tuyên Hóa (Quảng Trị) 39.3 độ, …; độ ẩm tương đối lúc 13h phổ biến 40-50%.

Khu vực Tây Bắc Bộ, từ Tp. Đà Nẵng đến phía Đông tỉnh Quảng Ngãi có nắng nóng và nắng nóng gay gắt với nhiệt độ lúc 13h phổ biến 35-37 độ, có nơi trên 37 độ như: Yên Châu (Sơn La) 37.2 độ, Mai Châu (Phú Thọ) 37.5 độ; độ ẩm tương đối lúc 13h phổ biến 40-50%.

Khu vực phía Bắc cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có nắng nóng với nhiệt độ lúc 13h phổ biến từ 35-36 độ, có nơi trên 36 độ như: An Khê (Gia Lai) 36.4 độ, Ayunpa (Gia Lai) 36.4 độ; độ ẩm tương đối lúc 13h phổ biến 45-50%.

Mới đầu mùa, nhiều nơi đã ghi nhận nắng nóng trên 40 độ C. Ảnh: Tuấn Anh

Ngày 10-11/4, khu vực từ Thanh Hóa đến Tp. Huế có nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 38-40 độ, có nơi trên 40 độ, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 35-40%.

Khu vực Tây Bắc Bộ và từ Tp. Đà Nẵng đến phía Đông tỉnh Đắk Lắk có nắng nóng và nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 36-38 độ, có nơi trên 38 độ, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 40-45%.

Khu vực Đông Bắc Bộ (ngoại trừ Quảng Ninh, Hải Phòng), cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-37 độ, có nơi trên 37 độ, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 45-50%, riêng khu vực Đông Bắc Bộ từ 55-60%.

Cơ quan khí tượng cảnh báo nắng nóng ở các khu vực trên còn có khả năng kéo dài trong nhiều ngày tới. Cảnh báo cấp độ rủi ro thiên tai do nắng nóng: cấp 1; riêng khu vực từ Nghệ An đến Tp. Huế cấp 2.

Do ảnh hưởng của nắng nóng và nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt kết hợp với độ ẩm trong không khí giảm thấp nên có nguy cơ cao xảy ra cháy nổ và hỏa hoạn ở khu vực dân cư do nhu cầu sử dụng điện tăng cao và nguy cơ xảy ra cháy rừng. Ngoài ra, nắng nóng còn có thể gây tình trạng mất nước, kiệt sức, đột quỵ do sốc nhiệt đối với cơ thể người khi tiếp xúc lâu với nền nhiệt độ cao.

Cơ quan khí tượng lưu ý, nhiệt độ dự báo trong các bản tin nắng nóng và nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời có thể chênh lệch từ 2-4 độ, thậm chí có thể cao hơn phụ thuộc vào các điều kiện mặt đệm như bê tông, đường nhựa.

Đánh giá về đợt nắng nóng lần này, ông Nguyễn Văn Hưởng, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cho biết: Đây là đợt nắng nóng diện rộng đầu tiên xảy ra trên cả nước, từ Bắc Bộ, miền Trung, cao nguyên Trung Bộ và cả khu vực Nam Bộ đều xảy ra nắng nóng; trong đó vùng nóng nhất là khu vực từ Thanh Hóa trở vào đến khu vực phía Đông của tỉnh Gia Lai

Về nguyên nhân của đợt nắng nóng lần này ở các tỉnh miền Bắc cũng như khu vực Trung Bộ là do ảnh hưởng của hoàn lưu vùng thấp nóng phía Tây kết hợp với hiệu ứng gió phơn, còn với khu vực cao nguyên Trung Bộ và các tỉnh Nam Bộ, nguyên nhân gây nắng nóng do ảnh hưởng của khối không khí ổn định, bao trùm khiến trời ít đến quang mây, nắng mạnh.

Do khác nhau về nguyên nhân nắng nóng nên cường độ nóng ở khu vực Tây Bắc Bộ, Trung Bộ cũng khác với khu vực Nam Bộ; nóng ở khu vực Tây Bắc Bộ, Trung Bộ do thấp phía Tây và gió phơn nên trời khô nóng, nắng nóng ở mức gay gắt và có nơi đặc biệt gay gắt với mức nhiệt cao nhất trong ngày có khả năng lên tới 37-39 độ, ở khu vực miền Trung có nơi lên trên 40 độ,

Trong khi ở khu vực Nam Bộ nóng dài nhưng nhiệt độ cao nhất trong ngày duy trì ngưỡng từ 35-37 độ, trời nóng không gắt như ở miền Trung.

Về thời gian nắng nóng của đợt nắng nóng diện rộng đầu mùa này ở miền Bắc có khả năng kéo dài đến khoảng ngày 12/4 sau giảm dần; còn ở miền Trung thì có khả năng kéo dài đến ngày 13-14/4 rồi giảm. Riêng với khu vực Nam Bộ nắng nóng có thể đến cuối tháng 4 nhưng không phải dài liên tục mà sẽ có một vài ngày nắng giảm, sau sẽ tăng lại.

Nắng đầu mùa trên 40 độ C có phải là kỷ lục?

Nhiều khu vực đang ghi nhận nắng nóng gay gắt, thậm chí có nơi trên 40 độ C dù mới đầu mùa. Theo ông Hưởng, nhiệt cao trên 40 độ chưa phải là mức nhiệt kỉ lục nhưng cũng có thể nói là không phổ biến vào thời điểm đầu tháng 4. Những năm gần đây, năm 2023 và 2024, dù vẫn ghi nhận nắng nóng trên 40 độ, nhưng chủ yếu tập trung vào nửa cuối tháng 4. Nắng nóng gay gắt đến sớm ngay từ đầu tháng như năm nay cho thấy khả năng 2026 sẽ là năm có số ngày nắng nóng ở mức cao.

Chưa kể, trong bối cảnh biến đổi khí hậu, cùng với hiện tượng El Nino có khả năng xuất hiện vào giai đoạn cuối năm thì các hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng có xu hướng gia tăng cả về tần suất và cường độ, khiến các giá trị nhiệt độ cực đại ngày càng dễ vượt ngưỡng lịch sử.

Nắng nóng năm nay xuất hiện sớm

Năm nay nắng nóng đến sớm hơn so với trung bình nhiều năm ở cả 3 vùng miền trên cả nước. Khu vực miền Đông Nam Bộ đợt nắng nóng đầu tiên năm 2026 đã xuất hiện từ ngày 16-19/2/2026 là sớm hơn TBNN khoảng 10 ngày (TBNN trong khoảng thời gian từ 28/2-8/3 hàng năm).

Đợt nắng nóng đầu tiên trong năm 2026 đã xảy ra tại phía Tây Bắc Bộ và các tỉnh từ Nghệ An đến Đà Nẵng trong 2 ngày 30-31/3, sớm hơn so với TBNN khoảng 1 tuần.

Với khu vực phía Đông Bắc Bộ, trung bình nhiều năm nắng nóng diện rộng thường xuất hiện vào giai đoạn khoảng từ nửa cuối tháng 5, năm nay ngay từ đầu tháng 4/2026 đã xảy ra nắng nóng diện rộng như vậy sớm hơn khoảng 15-20 ngày

Theo nhận định của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn trong tháng 4/2026 nắng nóng sẽ gia tăng hầu khắp cả nước, cường độ được đánh giá gay gắt hơn so với cùng kỳ nhiều năm, tập trung chính tại một số khu vực như Tây Bắc Bộ, Thanh Hóa đến TP Huế và Nam Bộ. Nền nhiệt độ trong tháng 4 tại khu vực Bắc Bộ và Thanh Hóa - Huế được dự báo sẽ có xu hướng cao hơn từ 1,5-2,5 độ C so với cùng kỳ nhiều năm; các khu vực còn lại trên cả nước, mức nhiệt chỉ cao hơn từ 0,5-1,5 độ C.

Từ khoảng tháng 5 sẽ xuất hiện nhiều hơn, các đợt nắng nóng ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ sẽ gia tăng hơn về cường độ cho tới tháng 8/2026; sau đó từ khoảng tháng 9/2026 nắng nóng có xu hướng suy giảm dần. Nắng nóng của năm 2026 có khả năng xảy ra nhiều hơn và gay gắt hơn so với cùng kỳ năm 2025.

Như vậy, theo dự báo, nắng nóng năm nay không chỉ đến sớm mà còn gia tăng cả về cường độ và tần suất, tiềm ẩn nhiều tác động đến đời sống và sức khỏe người dân. Vì vậy, mỗi người cần chủ động theo dõi thông tin thời tiết, điều chỉnh sinh hoạt hợp lý và thực hiện các biện pháp tránh nắng, tránh nóng để giảm thiểu rủi ro trong những tháng cao điểm nắng nóng sắp tới.

Tô Hội