Đổi mới quản lý an toàn lao động từ nền tảng số

Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai có cuộc phỏng vấn ông Phạm Trần Anh - Phó Giám đốc Sở Nội vụ về các giải pháp đẩy mạnh chuyển đổi số, chủ động phòng ngừa rủi ro và xây dựng văn hóa an toàn tại doanh nghiệp.

* Thưa ông, trong bối cảnh chuyển đổi số đang định hình phương thức quản lý và sản xuất, công tác an toàn, vệ sinh lao động (ATVSLĐ) đứng trước yêu cầu đổi mới mạnh mẽ để thích ứng. Tỉnh sẽ triển khai những giải pháp nào để nâng cao hiệu quả công tác này?

Phó Giám đốc Sở Nội vụ Phạm Trần Anh.

- Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, yêu cầu đổi mới quản lý và nâng cao hiệu quả công tác ATVSLĐ trở nên cấp thiết. Thực hiện Kế hoạch số 11562/KH-BNV ngày 4-12-2025 của Bộ Nội vụ về triển khai Tháng hành động ATVSLĐ năm 2026, tỉnh tập trung thực hiện nhiều giải pháp trọng tâm.

Trước hết là đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý ATVSLĐ thông qua xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu; từng bước số hóa hồ sơ DN, người lao động, công tác huấn luyện, kiểm định. Đồng thời, ứng dụng phần mềm để theo dõi, thống kê, phân tích tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, từ đó cảnh báo sớm và phòng ngừa hiệu quả.

Cùng với đó, đổi mới công tác tuyên truyền theo hướng đa nền tảng, tận dụng mạng xã hội, truyền thông đa phương tiện và ứng dụng trí tuệ nhân tạo để người sử dụng lao động, người lao động dễ tiếp cận thông tin.

Tỉnh cũng chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ làm công tác ATVSLĐ thông qua tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, kỹ năng số cho cán bộ quản lý các cấp; tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các ngành như lao động, y tế, BHXH, CA nhằm quản lý đồng bộ, kịp thời phát hiện nguy cơ mất an toàn.

Bên cạnh đó, khuyến khích DN đầu tư công nghệ, thiết bị hiện đại, ứng dụng nền tảng số và thiết bị thông minh để giám sát điều kiện làm việc, nhất là ở các ngành nghề có nguy cơ cao; kết hợp kiểm tra trực tiếp với trực tuyến để nâng cao hiệu quả quản lý.

* Một trong những thông điệp quan trọng của Tháng hành động là “không đánh đổi an toàn lấy tăng trưởng”. Tỉnh sẽ hiện thực hóa mục tiêu này như thế nào, đặc biệt đối với DN vừa và nhỏ, thưa ông?

- Bảo đảm ATVSLĐ là nhiệm vụ quan trọng, gắn chặt với phát triển KT-XH bền vững. Tỉnh xác định “không đánh đổi an toàn lấy tăng trưởng” là nguyên tắc xuyên suốt trong quá trình phát triển.

Để thực hiện mục tiêu này, tỉnh triển khai đồng bộ các giải pháp theo hướng vừa hỗ trợ, vừa kiểm soát. Trước hết là rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính nhưng vẫn bảo đảm chặt chẽ; ban hành hướng dẫn cụ thể theo từng ngành nghề để DN dễ áp dụng với chi phí phù hợp.

Cùng với đó, tăng cường tư vấn, hướng dẫn trực tiếp tại cơ sở; xây dựng bộ công cụ tự đánh giá rủi ro, mẫu kế hoạch, quy trình làm việc an toàn để DN chủ động triển khai. Ngoài ra, công tác kiểm tra được đổi mới theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, ưu tiên cảnh báo, hướng dẫn khắc phục nhưng vẫn xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.

Đồng thời, khuyến khích DN ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, sử dụng các giải pháp số chi phí thấp trong quản lý an toàn lao động như phần mềm theo dõi huấn luyện, kiểm định, cảnh báo rủi ro; từng bước tiếp cận công nghệ phù hợp với quy mô sản xuất.

Đặc biệt, tỉnh phát huy vai trò của người lao động và tổ chức đại diện thông qua đối thoại tại nơi làm việc; khuyến khích người lao động tham gia giám sát, phản ánh nguy cơ mất an toàn, góp phần xây dựng môi trường làm việc an toàn.

Đoàn kiểm tra liên ngành của tỉnh tiến hành kiểm tra việc chấp hành các quy định pháp luật về an toàn vệ sinh lao động tại Công ty TNHH CJ Vina Agri thuộc Tập đoàn CJ của Hàn Quốc, Khu công nghiệp Nhơn Hòa (phường An Nhơn Nam). Ảnh: N.TÚ

* Thưa ông, công tác phòng ngừa, kiểm soát rủi ro và xây dựng văn hóa an toàn đòi hỏi sự tham gia của cả hệ thống chính trị và người lao động. Tỉnh có kế hoạch gì để nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi của người lao động và người sử dụng lao động?

- Ngày 8-1-2026, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 06/KH-UBND thực hiện Nghị quyết số 209/NQ-CP ngày 28-10-2024 của Chính phủ ban hành kế hoạch thực hiện Chỉ thị số 31-CT/TW ngày 19-3-2024 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác ATVSLĐ trong tình hình mới trên địa bàn tỉnh.

Trọng tâm của kế hoạch là đổi mới công tác tuyên truyền theo hướng “dễ hiểu, dễ nhớ, dễ làm theo”, ưu tiên các ngành, lĩnh vực có nguy cơ cao và khu vực lao động không có quan hệ lao động. Đồng thời, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh các phong trào thi đua, hội thi, xây dựng chuyên trang, chuyên mục; duy trì Tháng hành động về ATVSLĐ hằng năm nhằm lan tỏa văn hóa an toàn trong cộng đồng và DN.

Cùng với đó, phát huy vai trò của MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội và cơ quan báo chí trong tuyên truyền, vận động; tăng cường đối thoại, thương lượng để cải thiện điều kiện làm việc.

Công tác kiểm tra, giám sát được duy trì thường xuyên, kịp thời chấn chỉnh vi phạm, yêu cầu khắc phục nguy cơ mất an toàn. Những trường hợp vi phạm nghiêm trọng sẽ bị xử lý nghiêm, công khai để tăng tính răn đe.

Ngoài ra, tỉnh tiếp tục huy động nguồn lực từ Nhà nước và DN, ưu tiên đầu tư cho các biện pháp phòng ngừa tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; lồng ghép nội dung ATVSLĐ vào các chương trình phát triển KT-XH, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

* Xin cảm ơn ông!

NGUYỄN TÚ