Đổi mới phương thức xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật ngành Công Thương giai đoạn 2026-2030

Bộ Công Thương ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Chiến lược hoàn thiện pháp luật ngành Công Thương giai đoạn 2026 - 2030

Kế hoạch được ban hành nhằm tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết số 52-NQ/ĐUB ngày 5/6/2026 của Đảng ủy Bộ Công Thương phê duyệt Chiến lược hoàn thiện pháp luật ngành Công Thương giai đoạn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 một cách kịp thời, đồng bộ, thống nhất, hiệu quả và có lộ trình phù hợp theo từng giai đoạn. Theo đó, Kế hoạch cụ thể hóa các quan điểm, mục tiêu, định hướng, nhiệm vụ và giải pháp tại Nghị quyết số 52-NQ/ĐUB thành các nhiệm vụ cụ thể của Bộ Công Thương trong giai đoạn 2026-2030. Đồng thời, bảo đảm các nhiệm vụ lập pháp, xây dựng văn bản quy phạm pháp luật có tính dự báo, tính kịp thời, tính "gối đầu", hạn chế dồn công tác lập pháp vào một thời điểm.

Kế hoạch yêu cầu bám sát Nghị quyết số 52-NQ/ĐUB; xác định cụ thể nội dung công việc, sản phẩm, tiến độ, thời hạn hoàn thành và trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ. Cùng với đó, nghiên cứu, rà soát, đề xuất xây dựng, sửa đổi, bổ sung văn bản quy phạm pháp luật "từ sớm, từ xa" theo đúng quy định của pháp luật về ban hành văn bản quy phạm pháp luật, gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng pháp luật và tổ chức thi hành pháp luật, tăng cường theo dõi, đánh giá hiệu quả sau ban hành. Kế hoạch cũng là cơ sở để huy động, bố trí các nguồn lực, nâng cao chất lượng đội ngũ phục vụ công tác xây dựng, hoàn thiện và tổ chức thi hành pháp luật.

Quán triệt, triển khai đồng bộ Chiến lược hoàn thiện pháp luật ngành Công Thương

Theo Kế hoạch, trong năm 2026 và các năm tiếp theo, các đơn vị thuộc Bộ căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao tổ chức quán triệt, phổ biến nội dung Nghị quyết số 52-NQ/ĐUB và Kế hoạch tại đơn vị mình; đồng thời chủ động cụ thể hóa các nhiệm vụ của Chiến lược trong chương trình, kế hoạch công tác hằng tháng, quý và năm. Kế hoạch cũng là một trong những căn cứ để các đơn vị xây dựng chương trình, kế hoạch công tác hằng năm và dài hạn, bố trí kinh phí hoạt động, xây dựng kế hoạch đào tạo, chuẩn hóa đội ngũ cán bộ, công chức, cũng như sắp xếp, bố trí vị trí việc làm phục vụ công tác nghiên cứu, xây dựng văn bản quy phạm pháp luật.

Để bảo đảm việc triển khai thống nhất trong toàn Bộ, Vụ Pháp chế, Vụ Kế hoạch - Tài chính và Văn phòng Bộ được giao theo dõi, hướng dẫn, đôn đốc việc thực hiện Kế hoạch; kịp thời tổng hợp khó khăn, vướng mắc để báo cáo Lãnh đạo Bộ xem xét, chỉ đạo. Nội dung này được triển khai trong năm 2026 và các năm tiếp theo.

Triển khai các nhiệm vụ lập pháp theo lộ trình, nâng cao chất lượng xây dựng chính sách

Các đơn vị được giao chủ trì nhiệm vụ lập pháp thuộc Chương trình lập pháp năm 2026, Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI và các nhiệm vụ lập pháp khác giai đoạn 2026-2030 có trách nhiệm xây dựng, ban hành Kế hoạch chi tiết của Thủ trưởng đơn vị (đối với các Cục và tương đương) đối với từng nhiệm vụ tại Phụ lục kèm theo Kế hoạch.

Kế hoạch chi tiết phải bảo đảm đầy đủ các nội dung theo quy định, trong đó tổ chức xây dựng các báo cáo thành phần về rà soát, cập nhật quan điểm, định hướng của Đảng liên quan đến nội dung nhiệm vụ trên cơ sở Báo cáo rà soát quan điểm, định hướng của Đảng trong lĩnh vực Công Thương đã được Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ thông qua tại Nghị quyết số 47/ĐUB ngày 13/4/2026; rà soát đầy đủ các chính sách hiện có, bao gồm các chương trình, chiến lược, quy hoạch, kế hoạch; rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật có liên quan; đánh giá những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện, các xu hướng, yêu cầu mới của thực tiễn và nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế trong lĩnh vực tương ứng. Đồng thời, các đơn vị phải tổ chức tổng kết, khảo sát, đánh giá thực tiễn để phục vụ quá trình xây dựng chính sách.

Bên cạnh đó, Kế hoạch yêu cầu xác định rõ các cơ quan, đơn vị trong và ngoài Bộ, địa phương có liên quan; hệ thống các đơn vị nghiên cứu, chuyên gia, nhà khoa học tham gia; đồng thời xác định cụ thể từng sản phẩm đầu ra, tiến độ thực hiện theo từng đầu mục hồ sơ tương ứng với loại văn bản đề xuất theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật và Thông tư số 47/2025/TT-BCT của Bộ trưởng Bộ Công Thương. Trách nhiệm của từng lãnh đạo đơn vị, lãnh đạo tổ chức trực thuộc và chuyên viên phụ trách cũng phải được phân công cụ thể đối với từng nhiệm vụ, từng nội dung công việc.

Đối với báo cáo nghiên cứu, đề xuất nhiệm vụ lập pháp trình Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ, Kế hoạch yêu cầu làm rõ quan điểm, định hướng của Đảng; mục đích ban hành, phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng; những mâu thuẫn, chồng chéo, bất cập có nguyên nhân từ pháp luật; các vấn đề, xu hướng mới của thực tiễn; nội hàm chính sách dự kiến; kết quả tổng kết, khảo sát, đánh giá thực tiễn; tổng hợp ý kiến của các cơ quan, đơn vị, địa phương, các đơn vị nghiên cứu, chuyên gia, nhà khoa học liên quan và dự kiến kết quả từng sản phẩm đầu ra, làm cơ sở đề xuất triển khai trong giai đoạn tiếp theo. Hồ sơ gửi Vụ Pháp chế phải kèm theo báo cáo giải trình, tiếp thu ý kiến chỉ đạo của Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ Công Thương.

Đáng chú ý, Kế hoạch yêu cầu các đơn vị chủ trì chủ động phối hợp với các đơn vị nghiên cứu chiến lược, nghiên cứu khoa học của Bộ để triển khai nhiệm vụ lập pháp; tăng cường ứng dụng khoa học - công nghệ, khoa học dữ liệu trên cơ sở khai thác các cơ sở dữ liệu của Bộ và các cơ sở dữ liệu được chia sẻ, dùng chung nhằm bảo đảm việc đánh giá tác động chính sách có tính thực chứng, dựa trên dữ liệu thực tế. Đồng thời, các đơn vị phối hợp với các cơ quan truyền thông thuộc Bộ để thực hiện truyền thông chính sách trong quá trình lấy ý kiến, trình ban hành và tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật; tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhằm bảo đảm thông tin chính xác, kịp thời, dễ hiểu và phù hợp với từng nhóm đối tượng chịu tác động.

Theo Kế hoạch, các đơn vị phải gửi Kế hoạch chi tiết triển khai của đơn vị về Vụ Pháp chế để tổng hợp, theo dõi trước ngày 15/7/2026; các báo cáo, tài liệu khác được thực hiện theo lộ trình tại Phụ lục kèm theo Kế hoạch và chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.

Chuẩn hóa, đào tạo và kiện toàn tổ chức, nhân lực

Theo Kế hoạch, Bộ Công Thương sẽ rà soát, củng cố, kiện toàn tổ chức pháp chế, nhân lực xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật tại các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ; nâng cao vai trò của tổ chức pháp chế và công chức làm công tác pháp chế trong tham mưu xây dựng, hoàn thiện và tổ chức thi hành pháp luật.

Bộ cũng xây dựng, triển khai kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực đội ngũ công chức, viên chức làm công tác xây dựng pháp luật, pháp chế, kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa, theo dõi thi hành pháp luật, xử lý vi phạm hành chính, giải quyết tranh chấp thương mại và đầu tư quốc tế. Đồng thời, nghiên cứu cơ chế thu hút, sử dụng chuyên gia, nhà khoa học pháp lý, luật gia, luật sư giỏi tham gia công tác xây dựng, hoàn thiện pháp luật ngành Công Thương theo quy định của pháp luật.

Bộ Công Thương sẽ triển khai các đề án, chương trình, kế hoạch về củng cố, kiện toàn tổ chức pháp chế, nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật, nâng cao năng lực tham gia giải quyết tranh chấp thương mại, đầu tư quốc tế và thí điểm chế định luật sư công trong ngành Công Thương theo lộ trình được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Theo dõi, đôn đốc, sơ kết, tổng kết việc thực hiện Chiến lược

Kế hoạch giao Vụ Pháp chế chủ trì theo dõi, đôn đốc, tổng hợp tình hình thực hiện; định kỳ báo cáo Bộ trưởng, Lãnh đạo Bộ và tham mưu báo cáo Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ, Ban Chấp hành Đảng ủy Bộ theo yêu cầu. Các đơn vị được giao chủ trì nhiệm vụ có trách nhiệm thường xuyên tự kiểm tra, đánh giá tiến độ, chất lượng thực hiện; định kỳ sơ kết trong nội bộ; định kỳ 6 tháng báo cáo kết quả thực hiện, nêu rõ nhiệm vụ đã hoàn thành, nhiệm vụ đang triển khai, sản phẩm đầu ra, khó khăn, vướng mắc, nguyên nhân, trách nhiệm và kiến nghị, đề xuất.

Định kỳ 6 tháng, Vụ Pháp chế chủ trì tham mưu sơ kết, đánh giá việc thực hiện Kế hoạch; đề xuất điều chỉnh, cập nhật nhiệm vụ trọng tâm trong trường hợp có thay đổi lớn về bối cảnh hoặc phát sinh yêu cầu mới từ thực tiễn, chỉ đạo của cấp có thẩm quyền. Đồng thời, tham mưu tổ chức tổng kết việc thực hiện Kế hoạch và Chiến lược giai đoạn 2026-2030; đánh giá toàn diện kết quả đạt được, hạn chế, nguyên nhân, bài học kinh nghiệm; đề xuất định hướng, nhiệm vụ, giải pháp hoàn thiện pháp luật ngành Công Thương giai đoạn sau năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Phân công trách nhiệm tổ chức thực hiện

Để triển khai Kế hoạch, Bộ Công Thương giao Vụ Pháp chế là đơn vị đầu mối giúp Bộ trưởng theo dõi, hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện; chủ trì tổng hợp tình hình, kết quả thực hiện, báo cáo Lãnh đạo Bộ và cấp có thẩm quyền của Đảng theo yêu cầu. Văn phòng Bộ phối hợp theo dõi, đôn đốc các nhiệm vụ được đưa vào chương trình công tác của Bộ; bảo đảm việc tiếp nhận, xử lý, trình hồ sơ, văn bản liên quan đến Nghị quyết số 52-NQ/ĐUB, Chiến lược và Kế hoạch được thực hiện kịp thời, đúng quy định.

Vụ Kế hoạch, Tài chính và Quản lý doanh nghiệp chủ trì, phối hợp với Vụ Pháp chế và các cơ quan, đơn vị liên quan tham mưu bố trí đầy đủ kinh phí; hướng dẫn việc lập dự toán, quản lý, sử dụng và quyết toán kinh phí thực hiện Kế hoạch theo quy định. Vụ Tổ chức cán bộ chủ trì, phối hợp với Vụ Pháp chế và các đơn vị liên quan tham mưu kiện toàn tổ chức, nhân lực; triển khai đào tạo, bồi dưỡng, điều động, biệt phái nhân lực thực hiện các nhiệm vụ được giao.

Báo Công Thương, Tạp chí Công Thương chủ trì, phối hợp với Vụ Pháp chế và các đơn vị liên quan tổ chức truyền thông Nghị quyết số 52-NQ/ĐUB, Chiến lược, Kế hoạch và truyền thông chính sách đối với các nhiệm vụ lập pháp, nhiệm vụ xây dựng văn bản quy phạm pháp luật có tác động lớn đến người dân, doanh nghiệp và xã hội. Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ có trách nhiệm trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, cụ thể hóa các nhiệm vụ tại Nghị quyết số 52-NQ/ĐUB, Chiến lược và Kế hoạch trong chương trình, kế hoạch công tác hằng năm; bố trí nhân lực, kinh phí và điều kiện bảo đảm thực hiện; chịu trách nhiệm trước Bộ trưởng, Lãnh đạo Bộ phụ trách về tiến độ, chất lượng và hiệu quả thực hiện. Trường hợp các đơn vị có thay đổi tên gọi, chức năng, nhiệm vụ theo quy định của pháp luật thì đơn vị kế thừa chức năng, nhiệm vụ chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện Nghị quyết số 52-NQ/ĐUB, Chiến lược và Kế hoạch.

Kinh phí thực hiện Kế hoạch được bố trí từ nguồn ngân sách nhà nước giao cho Bộ Công Thương và phân bổ cho các đơn vị theo phân cấp ngân sách hiện hành; các nguồn kinh phí hợp pháp khác theo quy định của pháp luật. Các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ căn cứ nhiệm vụ được giao tại Kế hoạch và Phụ lục kèm theo chủ động lập dự toán kinh phí thực hiện, gửi cơ quan có thẩm quyền tổng hợp, bố trí theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước và các văn bản hướng dẫn thi hành, bảo đảm đúng mục đích, tiết kiệm, hiệu quả, công khai, minh bạch.

Thy Thảo