Điều chỉnh mức đặt cọc đấu giá đất để ngăn chặn tình trạng nâng giá, bỏ cọc

Sáng ngày 28/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi).

Đấu giá trực tuyến với tài sản, dự án công từ 200 triệu đồng trở lên

Theo tờ trình do Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày, dự thảo Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) đề xuất giữ nguyên 18 điều; sửa đổi, bổ sung 46 điều; bổ sung 7 điều và lược bỏ 10 điều.

Để khắc phục những bất cập trong thực tiễn hoạt động đấu giá, dự thảo bổ sung nhiều nội dung mới.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày tờ trình.

Cụ thể, nhằm hạn chế tình trạng “cò mồi”, người không có nhu cầu mua thực sự nhưng vẫn tham dự đấu giá để trục lợi, dự thảo bổ sung quy định nguyên tắc về việc người tham gia đấu giá đã nộp hồ sơ, tiền đặt trước hợp lệ và tham dự phiên đấu giá thì được coi là đã đồng ý mua tài sản bằng với giá khởi điểm.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung quy định nâng tỷ lệ tiền đặt trước trong đấu giá quyền sử dụng đất để giao đất ở cho cá nhân từ 20% đến 50%. Đặc biệt, dự thảo Luật bổ sung quy định cấm tham gia đấu giá quyền sử dụng đất ở đối với cá nhân trúng đấu giá nhưng bỏ cọc.

Dự thảo cũng nới lỏng tiêu chuẩn đấu giá viên và điều kiện doanh nghiệp đấu giá. Theo đó, quy định các cá nhân có trình độ đại học trở lên trong tất cả các ngành, lĩnh vực đều có thể trở thành đấu giá viên thay vì hạn chế trình độ đại học trong một số lĩnh vực luật, kinh tế, tài chính, ngân hàng, quản trị kinh doanh như Luật hiện hành. Đồng thời, lĩnh vực đấu giá tài sản không còn trong danh mục lĩnh vực kinh doanh có điều kiện.

Để đẩy mạnh đấu giá trực tuyến, dự thảo bổ sung quy định đấu giá bằng hình thức trực tuyến đối với các tài sản công, tài sản dự án nhà nước có tổng giá khởi điểm từ 200 triệu đồng trở lên và quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư. Khi thực hiện đấu giá trực tuyến, tổ chức hành nghề đấu giá tài sản chỉ cần thực hiện thống nhất trên 1 hệ thống và phải đăng tải kết quả đấu giá tài sản trên Cổng Đấu giá tài sản quốc gia để từng bước hình thành hệ thống thông tin, dữ liệu về các cuộc đấu giá tài sản trong cả nước.

Lần đầu tiên, dự thảo Luật bổ sung Chương riêng (Chương IV) quy định về trình tự, thủ tục đấu giá trực tuyến đối với tài sản tự nguyện của cá nhân, tổ chức. Bên cạnh đó, tổ chức hành nghề đấu giá có quyền hợp tác với tổ chức đấu giá tài sản trong và ngoài nước trong việc đấu giá tài sản tự nguyện, góp phần thu hút các nhà đầu tư nước ngoài và đưa nghề đấu giá Việt Nam phù hợp với thông lệ thế giới.

Đánh giá tác động đầy đủ với quy định về tiền đặt trước và bước giá

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày báo cáo thẩm tra.

Thẩm tra dự án Luật, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đánh giá hồ sơ dự án Luật cơ bản đáp ứng yêu cầu của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Tuy nhiên, Thường trực Ủy ban đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, hoàn thiện để bảo đảm nguyên tắc Luật chỉ quy định những nội dung có tính ổn định, có giá trị lâu dài và thuộc thẩm quyền của Quốc hội; những nội dung cần điều chỉnh linh hoạt thì giao Chính phủ hoặc cơ quan có thẩm quyền quy định.

Liên quan đến nội dung tiền đặt trước và bước giá, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục nghiên cứu, đánh giá tác động đầy đủ đối với các quy định về tiền đặt trước và bước giá, bảo đảm tính khả thi. Đặc biệt, cần làm rõ nguyên tắc, tiêu chí xác định bước giá phù hợp với từng nhóm tài sản nhằm bảo đảm tính cạnh tranh, công khai, minh bạch của cuộc đấu giá, hạn chế tình trạng bước giá quá lớn hoặc quá nhỏ ảnh hưởng đến hiệu quả đấu giá.

Ngoài ra, Ủy ban Kinh tế và Tài chính lưu ý cần tiếp tục làm rõ vị trí, chức năng, phạm vi quản lý của Cổng Đấu giá tài sản quốc gia và Hệ thống đấu giá trực tuyến; cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu; trách nhiệm của các cơ quan quản lý và tổ chức vận hành hệ thống nhằm bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng và tránh đầu tư trùng lặp.

Tại Phiên họp, các đại biểu cho ý kiến về sự cần thiết phải sửa đổi, bổ sung Luật; việc mở rộng phạm vi điều chỉnh của dự thảo Luật phù hợp với yêu cầu phát triển thị trường dịch vụ đấu giá trong giai đoạn mới; tiêu chuẩn, điều kiện hành nghề đấu giá viên; việc mở rộng đối tượng có trình độ đại học trở lên trong tất cả các ngành, lĩnh vực có thể trở thành đấu giá viên; mô hình hoạt động của Trung tâm dịch vụ đấu giá tài sản hiện nay…

Kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất trình Quốc hội xem xét dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) tại Kỳ họp thứ 2 (vào tháng 10). Chính phủ chịu trách nhiệm toàn diện về tính đầy đủ, chính xác, khách quan của hồ sơ, số liệu và chất lượng dự án luật trước khi gửi đến các đại biểu Quốc hội.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên kết luận phiên họp.

Trong quá trình hoàn thiện hồ sơ dự án luật, Phó Chủ tịch Quốc hội lưu ý, dự thảo Luật cần đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; nâng cao hiệu quả phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong xử lý tài sản công; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền đi đôi với nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.

Đối với quy định về quy trình, bước giá và xử lý vi phạm, cần đánh giá kỹ tác động đối với các quy định về tiền đặt trước, cơ sở pháp lý và tiêu chí xác định bước giá để ngăn chặn tình trạng găm giá, dìm giá, bỏ cọc hoặc trục lợi. Rà soát chặt chẽ quy định về căn cứ, thẩm quyền, trình tự hủy kết quả đấu giá để bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của các bên liên quan.

Hoàng Yến