Điều chỉnh điều kiện xét tuyển học bạ: Cơ hội trúng tuyển có bị thu hẹp?

Siết xét học bạ với điều kiện điểm tốt nghiệp THPT

Bộ GDĐT vừa đăng tải Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 trên Cổng thông tin điện tử của Bộ để lấy ý kiến góp ý của các cơ sở đào tạo, chuyên gia và xã hội trước khi ban hành theo quy định.

Thí sinh và phụ huynh tìm hiểu thông tin tuyển sinh của trường đại học.

Một trong những nội dung được điều chỉnh trong dự thảo này là phương thức xét tuyển bằng kết quả học tập cấp THPT (học bạ). Bộ GDĐT dự kiến, với phương thức này, tổ hợp xét tuyển sử dụng điểm trung bình chung kết quả học tập của 6 học kì (lớp 10, lớp 11 và lớp 12) của tối thiểu 3 môn học, trong đó bắt buộc phải có môn Toán hoặc Ngữ văn, với trọng số tính điểm xét không thấp hơn 1/3 tổng điểm theo thang điểm 30.

Nguồn tuyển của phương thức này là các thí sinh có tổng điểm 3 môn thi tốt nghiệp THPT tương ứng với tổ hợp xét tuyển (hoặc điểm thi của môn Toán, Ngữ văn và một môn khác) đạt tối thiểu 16 điểm theo thang điểm 30. Quy định này không áp dụng đối với thí sinh được đặc cách hoặc được miễn thi tốt nghiệp THPT.

Dự kiến này khiến không ít thí sinh vốn trông chờ vào phương thức xét học bạ để giảm bớt rủi ro băn khoăn về lợi thế từ môn học thế mạnh bị thu hẹp. Các em buộc phải duy trì kết quả học tập tương đối đồng đều.

Lý giải việc không bỏ xét học bạ nhưng lại siết với điều kiện điểm tốt nghiệp, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo – Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ GDĐT cho biết phương thức này đang chiếm tới 40% tổng chỉ tiêu nhưng thời gian qua bộc lộ nhiều bất cập. Nhiều trường chỉ dùng riêng điểm lớp 12.

Theo GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, yêu cầu xét kết quả cả 3 năm THPT nhằm đánh giá toàn diện quá trình học tập. Việc thêm mức sàn điểm thi tốt nghiệp là để thí sinh không lơ là năm lớp 12 - giai đoạn cung cấp nền tảng quan trọng kết nối với kiến thức đại học.

Theo ông Thảo, mức 16 điểm là ngưỡng mà hầu hết thí sinh có thái độ học tập trách nhiệm đều có thể đạt được, cũng bảo đảm nguồn tuyển đủ ngưỡng chất lượng cho các trường đại học tuyển sinh.

Trước đề xuất của Bộ GDĐT, trao đổi với phóng viên, TS Nguyễn Phi Long - Trưởng phòng Đào tạo Học viện Phụ nữ Việt Nam cho rằng, điều chỉnh dự kiến của Bộ GDĐT là phù hợp trong bối cảnh hiện nay.

Thí sinh nên chủ động chiến lược trước thay đổi xét tuyển học bạ

Thực tế, chất lượng đánh giá ở bậc phổ thông vẫn chưa thật sự đồng đều, còn tình trạng “làm đẹp” học bạ. Vì vậy, theo TS Nguyễn Phi Long, việc siết phương thức xét tuyển bằng học bạ để tăng tính minh bạch là cần thiết.

Những năm gần đây, Bộ GDĐT đã điều chỉnh các phương thức tuyển sinh, kết hợp hài hòa giữa kết quả học tập THPT và điểm thi tốt nghiệp. Nếu thí sinh đạt điểm thi cao thì điểm học bạ cũng phải tương xứng. Cách làm này giúp đảm bảo sự công bằng và chất lượng đầu vào.

Trong bối cảnh quy chế tuyển sinh đại học 2026 có nhiều thay đổi, đặc biệt là về phương thức xét học bạ, TS Nguyễn Phi Long lưu ý, điều quan trọng nhất là thí sinh phải xác định rõ thế mạnh của bản thân. Nếu thế mạnh nằm ở kết quả học tập THPT, được thể hiện ổn định trong suốt 3 năm học, thì các em nên tự tin hoàn thiện hồ sơ để tham gia xét tuyển bằng học bạ.

Trong trường hợp thí sinh chưa xác định rõ, vẫn đang phân vân giữa các phương thức, các em cần dành thời gian và sự đầu tư phù hợp cho cả hai hướng, vừa học tốt ở trường, vừa chuẩn bị nghiêm túc cho kỳ thi tốt nghiệp THPT sắp tới.

“Khi đã có định hướng rõ ràng, các em sẽ chủ động xây dựng kế hoạch học tập và lựa chọn phương thức xét tuyển phù hợp. Riêng với những thí sinh còn “50/50”, việc phân bổ thời gian hợp lý và tìm hiểu kỹ thông tin tuyển sinh là rất cần thiết”, TS Nguyễn Phi Long đưa lời khuyên.

Nguyễn Hoài