Điểm tin quốc tế ngày 17-6: Quỹ 300 tỉ đô la Mỹ đầu tư vào Iran | 118 tàu chở dầu có thể rời Vịnh Ba Tư nếu Hormuz mở lại | SpaceX chi 60 tỉ đô la Mỹ mua Cursor | G7 chịu sức ép về bảo vệ trẻ em trước AI

Quỹ 300 tỉ đô la Mỹ đầu tư vào Iran được nêu trong thỏa thuận khung Mỹ-Iran

Một quỹ đầu tư tư nhân trị giá 300 tỉ đô la Mỹ nhằm thúc đẩy đầu tư vào Iran được đưa vào thỏa thuận khung giữa Mỹ và Iran, trong đó hơn một nửa số vốn đã được cam kết.

Quỹ, dự kiến mang tên Reconstruction and Development Fund, được thiết kế để tạo động lực kinh tế cho hai bên tiến tới thỏa thuận cuối cùng, dự kiến ký vào ngày 19-6. Nguồn vốn không bao gồm tiền chính phủ mà đến từ doanh nghiệp ở Mỹ, các nước Ả Rập vùng Vịnh, châu Á, Nam Mỹ và châu Phi.

Các khoản đầu tư tập trung vào năng lượng, logistics, sản xuất và vận tải, đồng thời hỗ trợ tái thiết các cơ sở bị chiến tranh tàn phá như nhà máy thép, nhà máy lọc dầu, sân bay và hạ tầng. Biên bản ghi nhớ sau khi ký sẽ định hình lộ trình triển khai trong 60 ngày.

118 tàu chở dầu có thể rời Vịnh Ba Tư nếu Hormuz mở lại

Theo các nhà phân tích của Kpler, lưu lượng tàu qua eo biển Hormuz có thể phục hồi lên gần 50% mức trước xung đột trong vòng một tháng, nếu thỏa thuận giữa Mỹ và Iran được thực hiện suôn sẻ. Theo dự kiến, Mỹ và Iran sẽ ký thỏa thuận tại Thụy Sĩ vào ngày 19-6, bao gồm việc mở lại eo biển Hormuz và dỡ bỏ phong tỏa hải quân của Mỹ đối với Iran.

Kpler ước tính số tàu qua Hormuz có thể tăng lên 40 tàu/ngày, so với khoảng 100 lượt/ngày trước khi Mỹ và Israel tấn công Iran hôm 28-2. Trước khi xung đột leo thang.

Theo CNBC ngày 15-6, các tàu chở dầu đang mắc kẹt trong Vịnh Ba Tư nhưng đã nạp đầy hàng sẽ được ưu tiên rời đi trước. Ước tính khoảng 118 tàu có thể rời khu vực trong vòng 15 ngày.

SpaceX chi 60 tỉ đô la Mỹ mua Cursor, tăng tốc tham vọng AI doanh nghiệp

SpaceX của Elon Musk sẽ mua startup Anysphere (Cursor) với giá 60 tỉ đô la Mỹ bằng hình thức hoán đổi cổ phiếu, nhằm mở rộng vị thế trong thị trường công cụ AI cho doanh nghiệp.

Thương vụ được công bố sau màn chào sàn Nasdaq đầy ấn tượng của SpaceX tuần trước, đưa định giá công ty vượt 2 ngàn tỉ đô la. Thương vụ này cũng giúp xAI, công ty đã được SpaceX mua lại hồi tháng 2, củng cố vị thế trong mảng AI hỗ trợ lập trình. Đây là một trong những lĩnh vực AI đầu tiên tạo ra doanh thu thực tế từ khách hàng doanh nghiệp.

Cursor là một startup nổi bật tại Thung lũng Silicon, thu hút đông đảo lập trình viên nhờ khả năng tự động hóa viết mã bằng AI, cạnh tranh với Anthropic và OpenAI. SpaceX cho biết sắp ra mắt mô hình AI mới trên Cursor cùng Grok Build, công cụ lập trình của xAI. Thương vụ dự kiến hoàn tất trong quí 3-2026. Cổ phiếu SpaceX tăng 10%, lên 211,27 đô la.

G7 chịu sức ép về bảo vệ trẻ em trước AI

Ngày 16-6, các tổ chức vận động quốc tế kêu gọi lãnh đạo G7 sớm ban hành quy định bảo vệ trẻ em trước rủi ro từ AI tạo sinh.

Trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh G7 tại Evian-les-Bains (Pháp) , 95 thanh thiếu niên từ 19 quốc gia đã công bố tuyên ngôn, kêu gọi bảo vệ giáo dục, sức khỏe tâm thần và đời sống xã hội của trẻ em khi chatbot và trợ lý AI ngày càng phổ biến.

Tuyên ngôn do iRaise khởi xướng nhấn mạnh giới trẻ cần tham gia xây dựng các biện pháp bảo vệ, thay vì chỉ do người lớn và công ty công nghệ quyết định. Các chuyên gia cảnh báo ngày càng nhiều thanh thiếu niên tìm đến AI để tư vấn tâm lý. Nghiên cứu trên JAMA cho thấy hơn 13% thanh thiếu niên Mỹ từng dùng AI tạo sinh để tìm lời khuyên về sức khỏe tinh thần.

Theo Reuters, CNBC

Kỳ Anh