Đi du lịch chỉ vì mê một cuốn sách

Với những người mê đọc sách, chuẩn bị cho một chuyến du lịch đôi khi bắt đầu bằng một câu hỏi rất đơn giản: Nên mang theo cuốn sách nào?

Họ có thể dành hàng giờ tìm hiểu các hiệu sách địa phương, tưởng tượng cảnh đọc sách trên một bãi biển ấm áp hay giữa những ngọn núi xanh mướt. Việc khám phá điểm đến vẫn là phần quan trọng của hành trình, nhưng một cuốn sách trong túi có thể khiến chuyến đi thú vị hơn.

Sở thích này đang được nhắc đến nhiều trên BookTok - cộng đồng những người yêu sách và chia sẻ nội dung về sách trên TikTok - với tên gọi du lịch văn chương (literary tourism), hình thức kết hợp những chuyến đi với sách và các câu chuyện.

Đi theo những cuốn sách

Du lịch văn chương là hình thức du lịch xoay quanh sách. Một người mê sách có thể tìm đến nơi diễn ra câu chuyện trong cuốn tiểu thuyết yêu thích, khám phá địa điểm từng truyền cảm hứng cho tác giả hoặc ghé thăm ngôi nhà nơi một nhà văn nổi tiếng từng sống và sáng tác.

Ở Anh, những hành trình như vậy có thể đưa du khách tới Stratford-upon-Avon, quê hương của William Shakespeare; ngôi nhà của Jane Austen tại Chawton; hay Brontë Parsonage Museum ở Haworth, nơi gắn với ba chị em nhà Brontë. Tại Mỹ, ngôi nhà của Ernest Hemingway ở Key West, Florida, cũng từ lâu là điểm đến của những người yêu văn chương.

Một số người lại lựa chọn lần theo dấu chân của các nhân vật hư cấu: tìm đến Phố Baker ở London vì Sherlock Holmes, khám phá những địa điểm gắn với Harry Potter hay tới đảo Prince Edward ở Canada vì Anne of Green Gables (Anne tóc đỏ dưới chái nhà xanh). Thị trấn Forks ở bang Washington, Mỹ, cũng thu hút những người hâm mộ bộ Twilight (Chạng vạng).

Phóng viên Jessica Sulima của tờ Condé Nast Traveler tới Nantucket thực hiện phóng sự trải nghiệm "readaway", ở tại căn hộ Literary Oasis ngay phía trên hiệu sách Nantucket Bookworks, dành kỳ nghỉ chủ yếu để đọc. Ảnh: Condé Nast Traveler.

Tuy nhiên, du lịch văn chương không nhất thiết phải là hành trình đi tìm một địa danh cụ thể. Đôi khi, tất cả chỉ là thuê một căn nhà nhỏ yên tĩnh và dành kỳ nghỉ để đọc những cuốn sách đã nằm quá lâu trên giá.

Theo số liệu được Vice dẫn lại từ Skyscanner, 55% du khách cho biết họ từng đặt hoặc sẽ cân nhắc đặt một chuyến đi lấy cảm hứng từ văn học. Số lượt sử dụng bộ lọc tìm kiếm “thư viện” trên nền tảng này cũng tăng 70% trên toàn cầu so với một năm trước.

Skyscanner cho rằng du khách có thể lần theo dấu chân những nhân vật hư cấu, lên kế hoạch cho kỳ nghỉ chậm rãi dành cho đọc sách hoặc tìm kiếm những hiệu sách và thư viện đẹp nhất thế giới.

“Sách mở ra thế giới cho chúng ta, đưa chúng ta đến gần hơn với những vùng đất, nền văn hóa và góc nhìn mới”, Skyscanner nhận định trong khảo sát.

Theo khảo sát này, 85% người mua sách cho biết họ đọc để “thư giãn hoặc tạm thoát khỏi thực tại”. Sách vì thế có thể khơi dậy mong muốn đi đây đó, trong lúc một chuyến đi lại đem đến khoảng thời gian hiếm hoi để người ta thực sự ngồi xuống đọc.

BookTok đưa độc giả lên đường

Sách từ lâu đã khiến độc giả muốn tìm đến những nơi xuất hiện trong tác phẩm. Điểm mới là mạng xã hội đang đưa sở thích này tới đông đảo độc giả trẻ hơn.

BookTok đã trở thành nơi người dùng giới thiệu sách, đánh giá tác phẩm và chia sẻ những cuốn mình yêu thích. Sarah Maxwell, người sáng lập hiệu sách Saucy Books ở London, nói với CNN rằng BookTok đặc biệt hữu ích trong việc giúp độc giả khám phá những tác giả họ chưa từng biết đến, hoặc tìm lại những cuốn sách đã xuất bản từ nhiều năm trước.

Ảnh hưởng ấy giờ không dừng ở chuyện mua và đọc sách.

Công ty du lịch EF Ultimate Break đã xây dựng những hành trình lấy cảm hứng từ các tác phẩm đang được cộng đồng BookTok yêu thích. Một trong số đó là chuyến đi Croatia gắn với cuốn People We Meet on Vacation (Những người ta gặp trong kỳ nghỉ) của nhà văn Emily Henry.

Trong tiểu thuyết, hai nhân vật Poppy và Alex có một chuyến đi tới Croatia. Tour thực tế đưa du khách qua 7 thành phố và điểm đến ở nước này, trong đó có Dubrovnik và đảo Hvar - nơi xuất hiện trong câu chuyện.

Gen Z đang chuộng xu hướng thuê một căn nhà nhỏ yên tĩnh và dành kỳ nghỉ để đọc những cuốn sách đã nằm quá lâu trên giá. Ảnh: AOL

EF Ultimate Break còn khai thác những thế giới quen thuộc khác của độc giả trẻ. Các đỉnh núi Thụy Sĩ được gắn với A Court of Thorns and Roses (Triều đình Gai và Hoa hồng, thường được gọi tắt là ACOTAR); những địa điểm mang màu sắc kỳ ảo dành cho người yêu Harry Potter, còn các di tích cổ đại ở Rome, Athens và Cairo được đưa vào những hành trình lấy cảm hứng từ Percy Jackson.

Một khảo sát với du khách Gen Z và Gen Y được Book Riot dẫn lại cho thấy 62% quan tâm đến việc ghé thăm những điểm đến liên quan đến sách họ từng đọc. Khoảng 40% cho biết họ tham gia một câu lạc bộ sách.

Sự kết hợp giữa hai sở thích vì thế ngày càng rõ rệt: người ta không chỉ đọc một câu chuyện mà còn muốn nhìn thấy một phần thế giới ấy ngoài đời.

Đi nghỉ chỉ để đọc sách

Một nhánh khác của xu hướng này thậm chí còn không đặt chuyện tham quan lên hàng đầu.

Những chuyến đi được gọi là “readaway” đang xuất hiện nhiều hơn trong năm 2026. Thay vì lên lịch kín đặc các điểm tham quan, du khách thuê một căn nhà có góc đọc sách, mang theo những cuốn muốn đọc rồi dành phần lớn kỳ nghỉ để nghỉ ngơi, trò chuyện và đọc.

Báo cáo xu hướng du lịch Unpack '26 của Expedia Group cho thấy 91% người được khảo sát quan tâm đến những chuyến nghỉ tập trung vào đọc sách, thư giãn và dành thời gian bên người thân.

Lượt tìm kiếm cụm “ý tưởng nghỉ dưỡng cho câu lạc bộ sách” trên Pinterest tăng 265%, trong khi những từ liên quan đến đọc sách như “library” (thư viện) hay “reading retreat” (nghỉ dưỡng đọc sách) xuất hiện trong đánh giá của khách thuê nhà trên Vrbo nhiều gần gấp ba lần trước đó.

Melanie Fish, Phó chủ tịch phụ trách truyền thông của Expedia Group, cho rằng “readaway” không đơn thuần là mang một chồng sách đi nghỉ - điều mọi người vốn đã làm từ lâu. Điểm khác biệt là cả kỳ nghỉ được thiết kế quanh việc đọc, thường cùng những người có chung sở thích, tại một thư viện yên tĩnh, chiếc xích đu ngoài hiên hay ghế nằm bên hồ bơi.

Xu hướng đọc sách trong kỳ nghỉ và du lịch văn chương tiếp tục phát triển trong năm 2026. Ảnh: QBD Books.

Phóng viên Condé Nast Traveler từng thử một chuyến như vậy tại Nantucket, hòn đảo ngoài khơi bang Massachusetts, Mỹ. Thay vì đến đây vào mùa du lịch đông đúc, cô chọn mùa thu, ở trong căn gác có tên Literary Oasis ngay phía trên hiệu sách Nantucket Bookworks.

Không gian có những giá sách phủ kín tường và những góc dành riêng cho việc đọc. Trong chuyến đi, cô vẫn ra ngoài khám phá đầm lầy muối, đi dạo và ghé bảo tàng săn cá voi - một điểm đặc biệt phù hợp trong dịp kỷ niệm 175 năm tiểu thuyết Moby-Dick (Cá voi trắng) của Herman Melville.

Nhưng phần lớn mục tiêu của chuyến đi vẫn là đọc. Kết quả, cô đọc xong một cuốn tiểu thuyết dài 432 trang và tìm lại được cảm giác có thể dành hàng giờ chìm trong một cuốn sách.

Các doanh nghiệp lưu trú cũng bắt đầu chú ý đến nhóm khách này. Tháng 7, một khách sạn mới mang tên Skáld Akureyri mở cửa tại miền bắc Iceland với 71 phòng khách và 15 căn hộ, lấy cảm hứng từ truyền thống thơ ca, kể chuyện của Iceland. Nội thất sử dụng nhiều chi tiết văn chương và các tác phẩm nghệ thuật riêng cho khách sạn.

Tổng quản lý Magnea Þórey Hjálmarsdóttir mô tả nơi này không chỉ được tạo ra để làm chỗ ngủ mà còn là “một ngôi nhà bắt nguồn từ Akureyri, lấy cảm hứng từ thơ ca Iceland và được định hình bởi cảnh quan xung quanh”.

Quả thực, du lịch văn chương không hề tiêu tốn nhiều tiền. Theo Vice, trải nghiệm này có thể đơn giản là ghé những hiệu sách độc lập ở nơi mình sống, dành một ngày đọc sách tại thư viện hoặc tham quan ngôi nhà cũ của một nhà văn nổi tiếng. Một nhóm bạn cũng có thể thuê chung căn nhà nghỉ và biến buổi sinh hoạt câu lạc bộ sách thường kỳ thành chuyến đi cuối tuần.

Minh Tuấn