Đề xuất nới điều kiện IPO cho startup: Doanh nghiệp chưa có lãi vẫn có thể lên sàn

Ảnh minh họa.

Trong góp ý đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết phần lớn doanh nghiệp khởi nghiệp thường trải qua giai đoạn 3-5 năm đầu tập trung đầu tư mạnh cho nghiên cứu, phát triển công nghệ và mở rộng người dùng, chấp nhận "đốt tiền" để tăng trưởng thay vì tạo lợi nhuận ngay.

Theo cơ quan này, nếu tiếp tục áp dụng yêu cầu doanh nghiệp phải có lãi hai năm liên tiếp trước IPO, nhiều startup hoặc doanh nghiệp công nghệ tăng trưởng nhanh sẽ khó đáp ứng điều kiện niêm yết ở giai đoạn phát triển mạnh nhất. Điều này có thể dẫn tới nguy cơ các doanh nghiệp tiềm năng lựa chọn thị trường nước ngoài để IPO, kéo theo dòng vốn và cơ hội phát triển dịch chuyển ra ngoài Việt Nam.

Bộ Khoa học và Công nghệ đề xuất nghiên cứu các tiêu chí thay thế để đánh giá sức khỏe tài chính và tiềm năng của startup như tốc độ tăng trưởng doanh thu, tỷ lệ chi phí nghiên cứu - phát triển trên doanh thu, định giá doanh nghiệp hoặc mức độ tham gia của các quỹ đầu tư mạo hiểm.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính - cơ quan chủ trì xây dựng dự án luật - cho rằng điều kiện doanh nghiệp có lãi trước IPO được thiết kế nhằm bảo đảm mức độ ổn định về tài chính và chất lượng doanh nghiệp trước khi huy động vốn rộng rãi từ công chúng, qua đó bảo vệ nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư cá nhân.

Theo Bộ Tài chính, các tiêu chí được đề xuất hiện chưa phản ánh đầy đủ khả năng tạo dòng tiền và tính bền vững của mô hình kinh doanh, đồng thời thiếu tính chuẩn hóa để áp dụng thống nhất trong hoạt động cấp phép IPO. Cơ quan này cũng lưu ý việc áp dụng các tiêu chí mới có thể phát sinh yếu tố đánh giá chủ quan, ảnh hưởng đến tính minh bạch và khả năng giám sát.

Hiện Việt Nam có khoảng 4.000 doanh nghiệp khởi nghiệp, trong đó có hai kỳ lân công nghệ là MoMo và Sky Mavis được định giá trên 1 tỷ USD. Hệ sinh thái khởi nghiệp cũng đang mở rộng với hàng trăm quỹ đầu tư, vườn ươm và tổ chức hỗ trợ doanh nghiệp.

Đề xuất mới được kỳ vọng sẽ mở ra thêm hướng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, song cũng đặt ra yêu cầu cân bằng giữa thúc đẩy khởi nghiệp và bảo đảm an toàn cho thị trường vốn.

PVA