Đề xuất chính sách hỗ trợ, tri ân người hiến tạng

Một ca ghép tạng tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108. Ảnh: AN NGỌC

Chiều 19-10, tại Hà Nội, tọa đàm “Đối thoại về pháp luật, quản trị, hệ thống dữ liệu và tài chính trong hiến, ghép tạng: Từ quy định pháp luật đến một hệ thống quốc gia bền vững” diễn ra với sự tham gia của đại diện các cơ quan quản lý, chuyên gia Việt Nam và Tây Ban Nha và một số bệnh viện thực hiện ghép tạng.

Tại tọa đàm, các chuyên gia Tây Ban Nha chia sẻ kinh nghiệm xây dựng hệ thống hiến tạng, ghép tạng, đồng thời nhấn mạnh vai trò điều phối của Tổ chức Ghép tạng Quốc gia Tây Ban Nha (ONT) và mạng lưới các nhóm điều phối chuyên trách tại bệnh viện.

Đại sứ Tây Ban Nha tại Việt Nam Carmen Cano de Lasala cho biết, sau hàng chục năm xây dựng và hoàn thiện hệ thống hiến, ghép tạng, Tây Ban Nha đã trở thành hình mẫu tham khảo trên thế giới. Theo bà, việc đào tạo liên tục đội ngũ điều phối, nhất là kỹ năng tiếp cận gia đình người hiến một cách chuyên nghiệp, tinh tế và thấu cảm, góp phần nâng tỷ lệ gia đình đồng ý hiến tạng tại nước này lên khoảng 75-80%.

Bà nhấn mạnh, hiến tạng là hành động tự nguyện, không vì mục đích lợi nhuận. Gia đình luôn được tham vấn trong quá trình quyết định hiến tạng.

Các đại biểu thảo luận về hoàn thiện chính sách, cơ chế tài chính trong hiến, ghép mô, tạng

Bên lề tọa đàm, luật sư Phạm Văn Học, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bệnh viện tư nhân Việt Nam, Chủ tịch HĐQT Bệnh viện Đa khoa Hùng Vương, cho rằng cần làm rõ cơ chế ngân sách nhà nước hỗ trợ người tự nguyện hiến mô, tạng, hiến xác phục vụ y học.

Theo ông Phạm Văn Học, dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác đã đề cập chính sách của Nhà nước, quyền lợi của người hiến và các khoản chi từ ngân sách. Tuy nhiên, các quy định chưa làm rõ ngân sách nhà nước có hỗ trợ bằng tiền cho người hiến hay không.

Ông cho rằng, bên cạnh việc vận động tinh thần nhân đạo, Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ thiết thực, thể hiện trách nhiệm và sự tri ân đối với những người tự nguyện hiến mô, tạng, hiến xác cho y học. Việc xác định rõ cơ chế và mức hỗ trợ sẽ góp phần hoàn thiện chính sách, tạo điều kiện thúc đẩy hoạt động hiến, ghép mô, tạng.

Hàng không ưu tiên vận chuyển đoàn y tế và mô, tạng hiến, bảo đảm “thời gian vàng” cho ghép tạng. Ảnh: VNA

Ngoài vấn đề tài chính, ông Phạm Văn Học đề xuất làm rõ địa vị pháp lý, chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Trung tâm Điều phối ghép tạng quốc gia. Theo ông, Điều 36 của luật hiện hành và Điều 29 trong dự thảo luật mới đều đề cập đến trung tâm này nhưng chưa xác định cụ thể các quyền hạn cần thiết để thực hiện hiệu quả nhiệm vụ điều phối trên phạm vi toàn quốc.

Ông đề nghị dự thảo luật làm rõ thẩm quyền của trung tâm trong việc yêu cầu các cơ quan, tổ chức phối hợp, hỗ trợ quá trình lấy và vận chuyển mô, tạng. Đây là cơ sở để hoạt động điều phối diễn ra kịp thời, hiệu quả, nhất là trong những tình huống khẩn cấp.

Trước đó, ngày 21-9, tại phiên họp Ủy ban Thường vụ Quốc hội về dự án luật sửa đổi, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà nêu những bất cập trong chính sách đối với người hiến và cơ chế tài chính cho các hoạt động liên quan đến hiến, ghép mô, tạng. Cơ quan thẩm tra đề nghị đánh giá khả năng cân đối ngân sách nhà nước, Quỹ Bảo hiểm y tế và các giải pháp tài chính nhằm nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ ghép tạng.

NGỌC DUNG