Để mái ấm không có bạo lực

Từ đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nâng cao hiệu quả hòa giải ở cơ sở đến duy trì các mô hình phòng, chống BLGĐ, hỗ trợ nạn nhân và xây dựng gia đình phát triển bền vững, nhiều giải pháp đã góp phần tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức, hành động của người dân.

Phụ nữ dân tộc Sán Dìu chia sẻ kinh nghiệm “xây tổ ấm” (Ảnh chụp tại tổ 25, phường Quan Triều).

Hiện, toàn tỉnh có hơn 419.000 hộ gia đình, trong đó hơn 43.000 gia đình chỉ có cha hoặc mẹ sống chung với con; gần 51.000 gia đình một thế hệ (vợ, chồng); hơn 172.000 gia đình hai thế hệ và hơn 140.000 gia đình ba thế hệ trở lên.

Cơ cấu gia đình đa dạng đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác gia đình, trong đó có phòng, chống BLGĐ. Để công tác này đạt hiệu quả, Ban Chỉ đạo công tác gia đình tỉnh thường xuyên ban hành văn bản hướng dẫn các cấp, ngành, đơn vị thành viên tăng cường tuyên truyền, chủ động phòng ngừa, không để xảy ra tình trạng “cháy nhà mới lo dập lửa”.

Từ cơ sở, việc xây dựng môi trường gia đình bình đẳng, tôn trọng, yêu thương và chia sẻ được chú trọng. Mỗi người dân được nâng cao nhận thức, khuyến khích lên tiếng trước hành vi bạo lực và chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ khi bản thân hoặc người thân có nguy cơ bị bạo lực.

Một trong những giải pháp được tỉnh tập trung thực hiện là tăng cường tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về phòng, chống BLGĐ. Nội dung tuyên truyền được lựa chọn phù hợp với từng nhóm đối tượng, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của người dân trong chấp hành đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các quy định liên quan đến gia đình.

Các quy định của Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng, chống BLGĐ, Luật Hôn nhân và Gia đình được phổ biến bằng nhiều hình thức, giúp người dân hiểu rõ quyền, nghĩa vụ của các thành viên, đồng thời nhận diện những hành vi có thể cấu thành BLGĐ.

Cùng với tuyên truyền trực tiếp, nhiều tài liệu pháp luật được biên soạn, in ấn và cấp phát đến cơ sở, trong đó có các tờ gấp về phòng, chống BLGĐ; phòng, chống bạo lực trẻ em và xử lý vi phạm đối với các hành vi gây tổn hại tới trẻ em.

Thời gian qua, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo công tác gia đình tỉnh, đã cấp phát 424 cuốn sổ theo dõi hoạt động hòa giải ở cơ sở; tổ chức 12 hội nghị tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ hòa giải ở cơ sở và cung cấp thông tin pháp luật liên quan đến phạm vi hòa giải ở cơ sở, với hơn 1.100 đại biểu tham dự.

Thông qua các lớp tập huấn, đội ngũ làm công tác hòa giải được bổ sung kiến thức, kỹ năng xử lý những vụ việc phát sinh trong cộng đồng, qua đó hạn chế nguy cơ mâu thuẫn kéo dài, phát triển thành BLGĐ.

Tham gia sinh hoạt Câu lạc bộ gia đình hạnh phúc, bà con có điều kiện gặp gỡ, chia sẻ kinh nghiệm ứng xử trong gia đình và phát triển kinh tế (Ảnh chụp tại  xóm Minh Tiến, xã Đồng Hỷ).

Cùng với tuyên truyền, các sở, ngành, đoàn thể cấp tỉnh và UBND các xã, phường tăng cường chỉ đạo, tổ chức các hoạt động phòng, chống BLGĐ. Công tác vận động, tư vấn, hòa giải được đẩy mạnh, từng bước nâng cao chất lượng. Đáng chú ý, nhận thức của chính quyền, đoàn thể và người dân về phòng ngừa, hỗ trợ nạn nhân BLGĐ ngày càng được nâng lên.

Tại cơ sở, việc bố trí nơi tạm lánh, hỗ trợ tư vấn, chăm sóc sức khỏe, khám, chữa bệnh cho nạn nhân BLGĐ được quan tâm. Các trạm y tế xã, phường, thị trấn tham gia hỗ trợ nạn nhân, giúp những người bị bạo lực có thêm điểm tựa khi cần trợ giúp về y tế và tinh thần.

Công tác tư vấn tâm lý, tinh thần và pháp luật cũng được triển khai, giúp nạn nhân hiểu rõ quyền của mình, có thêm thông tin để bảo vệ bản thân và từng bước ổn định cuộc sống sau bạo lực.

Xây dựng, duy trì và nhân rộng các mô hình phòng, chống BLGĐ được xác định là một trong những giải pháp quan trọng. Trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch, toàn tỉnh hiện có 28 mô hình phòng, chống BLGĐ tại xã, phường; 1.181 câu lạc bộ gia đình phát triển bền vững; 600 nhóm phòng, chống BLGĐ; 2.186 địa chỉ tin cậy ở cộng đồng và 276 đường dây nóng. Những mô hình này không chỉ tạo thêm địa chỉ để người dân tìm đến khi có vấn đề, mà còn góp phần hình thành không gian giao lưu, chia sẻ, nâng cao kỹ năng ứng xử, vun đắp các giá trị gia đình.

Chỉ tính riêng năm 2025, toàn tỉnh phát hiện và xử lý 10 vụ BLGĐ. Trong đó, 8 người gây bạo lực được áp dụng biện pháp góp ý, phê bình trong cộng đồng dân cư; 3 người bị xử phạt vi phạm hành chính. Đối với nạn nhân, các biện pháp tư vấn về tâm lý, tinh thần, pháp luật và chăm sóc, hỗ trợ sau bạo lực được thực hiện.

Phòng, chống BLGĐ không chỉ là ngăn chặn một hành vi vi phạm pháp luật. Sâu xa hơn, đó là bảo vệ sự an toàn, phẩm giá và bình yên của mỗi thành viên; là vun đắp nền tảng để mỗi gia đình thực sự trở thành nơi con người tìm thấy sự yêu thương, sẻ chia và chở che.

Phạm Ngọc Chuẩn