Đau lưng kéo dài, tê chân có thể là dấu hiệu của tình trạng hẹp ống sống

Nguyên nhân gây hẹp ống sống

Hẹp ống sống là tình trạng không hiếm gặp, đặc biệt ở người có tiền sử bệnh lý cột sống hoặc những người thường xuyên lao động nặng, ngồi lâu sai tư thế. Khi ống sống bị thu hẹp, các rễ thần kinh trong cột sống có thể bị chèn ép, gây ra nhiều triệu chứng khó chịu và ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày.

Có nhiều nguyên nhân khác nhau dẫn đến tình trạng hẹp ống sống. Một số nguyên nhân thường gặp bao gồm:

Thoái hóa cột sống: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất, đặc biệt ở người cao tuổi.

Phì đại dây chằng: Dây chằng trong cột sống có thể dày lên theo thời gian, làm giảm không gian của ống sống.

Thoát vị đĩa đệm: Khi đĩa đệm phình hoặc thoát vị ra ngoài, chúng có thể chèn ép vào tủy sống hoặc rễ thần kinh.

Chấn thương cột sống: Tai nạn hoặc chấn thương có thể gây tổn thương cấu trúc cột sống và dẫn đến hẹp ống sống.

Dị tật bẩm sinh: Một số người có cấu trúc ống sống hẹp từ khi sinh ra.

Những biểu hiện điển hình của hẹp ống sống

Triệu chứng của hẹp ống sống có thể khác nhau tùy thuộc vào mức độ chèn ép thần kinh. Ở giai đoạn đầu, bệnh thường tiến triển âm thầm với các dấu hiệu nhẹ nên dễ bị bỏ qua.

Đau vùng cột sống lưng

Một trong những dấu hiệu đầu tiên của hẹp ống sống là đau vùng cột sống thắt lưng. Cơn đau có thể âm ỉ kéo dài hoặc xuất hiện từng đợt.

Một số người bệnh mô tả cảm giác đau như nóng rát hoặc như có luồng điện chạy dọc theo cột sống. Cơn đau có thể xuất hiện đột ngột và giảm nhanh nhưng cũng có thể kéo dài trong nhiều giờ.

Đau dây thần kinh tọa

Khi các rễ thần kinh bị chèn ép, người bệnh có thể xuất hiện triệu chứng đau thần kinh tọa.

Cơn đau thường bắt đầu từ vùng thắt lưng hoặc mông, sau đó lan dọc xuống mặt sau đùi, cẳng chân và có thể xuống đến bàn chân. Đây là một trong những triệu chứng khá đặc trưng của hẹp ống sống vùng thắt lưng.

Rối loạn cảm giác

Ngoài đau, người bệnh còn có thể cảm thấy tê bì hoặc ngứa rát ở vùng mông, đùi hoặc bàn chân.

Một trong những dấu hiệu đầu tiên của hẹp ống sống là đau vùng cột sống thắt lưng. Cơn đau có thể âm ỉ kéo dài hoặc xuất hiện từng đợt.

Một số trường hợp có thể bị giảm hoặc mất cảm giác ở các vùng này do các dây thần kinh bị chèn ép.

Yếu cơ chân

Khi tình trạng chèn ép thần kinh kéo dài, người bệnh có thể bị yếu cơ ở chân hoặc bàn chân.

Điều này khiến việc đi lại trở nên khó khăn, dễ bị vấp ngã hoặc mất thăng bằng.

Đau tăng khi đứng hoặc đi lại là đặc điểm khá điển hình của hẹp ống sống. Cơn đau tăng lên khi người bệnh đứng lâu hoặc đi bộ.

Sau khi đi được một quãng đường ngắn, người bệnh có thể phải dừng lại nghỉ do đau hoặc tê chân.

Ngược lại, khi ngồi xuống hoặc cúi người về phía trước, cơn đau thường giảm rõ rệt.

Rối loạn tiểu tiện

Trong những trường hợp nặng, khi tình trạng chèn ép xảy ra ở vùng thắt lưng cùng, người bệnh có thể gặp rối loạn tiểu tiện như tiểu khó, tiểu không kiểm soát.

Đây là dấu hiệu nghiêm trọng cần được thăm khám và điều trị sớm.

Việc chẩn đoán hẹp ống sống thường dựa vào các triệu chứng lâm sàng kết hợp với các phương pháp chẩn đoán hình ảnh.

Bác sĩ sẽ thăm khám để đánh giá các dấu hiệu đau, tê bì hoặc yếu cơ của người bệnh. Sau đó có thể chỉ định các xét nghiệm cận lâm sàng như:

- Chụp cộng hưởng từ (MRI) cột sống thắt lưng;

- Chụp X-quang cột sống;

- Chụp CT scan;

- Chụp tủy đồ trong một số trường hợp.

Trong đó, MRI được xem là phương pháp hiệu quả nhất để đánh giá mức độ hẹp ống sống và xác định nguyên nhân gây bệnh.

Cách phòng ngừa hẹp ống sống

Dù quá trình thoái hóa cột sống theo tuổi tác là điều khó tránh khỏi, nhưng việc duy trì lối sống lành mạnh có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và hạn chế sự tiến triển của hẹp ống sống.

Giữ tư thế đúng khi làm việc và sinh hoạt

Sai tư thế khi ngồi, đứng hoặc nằm có thể gây áp lực lên cột sống trong thời gian dài.

Do đó, cần chú ý giữ lưng thẳng khi ngồi làm việc, tránh cúi gập người quá lâu và sử dụng ghế có điểm tựa lưng phù hợp.

Duy trì cân nặng hợp lý

Thừa cân, béo phì làm tăng áp lực lên cột sống và đĩa đệm, từ đó làm tăng nguy cơ thoái hóa và hẹp ống sống.

Việc duy trì cân nặng hợp lý sẽ giúp giảm tải cho cột sống.

Tập thể dục thường xuyên

Các bài tập thể dục nhẹ nhàng như đi bộ, bơi lội hoặc yoga có thể giúp tăng cường sức mạnh cơ lưng và cải thiện độ linh hoạt của cột sống.

Tuy nhiên, cần tránh các động tác gây áp lực mạnh lên cột sống.

Tránh mang vác nặng

Mang vác vật nặng hoặc nâng đồ sai cách có thể gây tổn thương cột sống.

Khi cần nâng vật nặng, nên gập gối và giữ lưng thẳng để giảm áp lực lên cột sống.

Bỏ thuốc lá

Hút thuốc lá không chỉ ảnh hưởng đến phổi mà còn làm giảm lưu lượng máu đến các đĩa đệm cột sống, từ đó thúc đẩy quá trình thoái hóa.

Tóm lại: Đau lưng do hẹp ống sống có thể bắt đầu bằng những triệu chứng nhẹ nhưng nếu không được điều trị đúng cách, bệnh có thể tiến triển nặng và gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động.

Vì vậy, khi xuất hiện các triệu chứng như đau lưng kéo dài, tê chân hoặc khó khăn khi đi lại, người bệnh nên đi khám để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

BS. Nguyễn Văn Long