Đào tạo nghề cho lao động thất nghiệp: Cầu nối bền vững cho thị trường lao động

Quang cảnh phiên giao dịch việc làm trực tuyến kết nối 10 tỉnh, thành phố tại Sàn Giao dịch việc làm Hà Nội.

Nhu cầu tuyển dụng tăng cao

Theo Báo cáo thị trường lao động Hà Nội tháng 7-2026 của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, nhu cầu tuyển dụng của các doanh nghiệp trên địa bàn trong tháng ước khoảng 40.000 vị trí việc làm. Trong đó, nhóm bán buôn, bán lẻ và hoạt động dịch vụ khác chiếm 52%; công nghiệp chế biến, chế tạo - xây dựng chiếm 35,9%, tăng 10,1 điểm phần trăm so với tháng trước.

Đáng chú ý, nhu cầu tuyển dụng đang nghiêng nhiều về những vị trí đòi hỏi chuyên môn và kỹ năng. Nhà chuyên môn bậc trung chiếm 21,82% nhu cầu tuyển dụng; nhà chuyên môn bậc cao chiếm 20,97%. Ở nhóm lao động trực tiếp, thợ lắp ráp, vận hành máy móc, thiết bị chiếm 9,46%; nhân viên dịch vụ và bán hàng chiếm 9,32%; lao động giản đơn chiếm 8,4%.

Sự phân hóa thể hiện rõ hơn qua trình độ chuyên môn. Nhu cầu tuyển dụng lao động có trình độ đại học trở lên chiếm 27,2%, cao đẳng chiếm 20,5%, tổng cộng 47,7%. Trong khi đó, lao động chưa qua đào tạo vẫn chiếm 24,2% nhu cầu tuyển dụng. Điều này cho thấy doanh nghiệp vừa cần nhân lực có trình độ, kỹ năng để đảm nhận các vị trí chuyên môn, kỹ thuật, vừa có nhu cầu đối với lao động trực tiếp phục vụ sản xuất, kinh doanh.

Ở chiều ngược lại, khoảng 41,7 nghìn người trên địa bàn có nhu cầu tìm kiếm việc làm trong tháng 7. Nguồn cung lao động tập trung khá mạnh ở hai nhóm: người có trình độ đại học trở lên chiếm 40,6% và lao động chưa qua đào tạo chiếm 29,2%. Hai nhóm này cộng lại chiếm 69,8% nguồn cung.

Như vậy, vấn đề của thị trường lao động không chỉ nằm ở số lượng việc làm hay số người tìm việc, mà còn ở sự phù hợp giữa việc làm và kỹ năng của người lao động. Báo cáo cho thấy, doanh nghiệp có nhu cầu lớn đối với nhóm chuyên môn bậc trung, bậc cao, trong khi nguồn cung lại tập trung ở hai đầu là lao động có trình độ đại học trở lên và lao động chưa qua đào tạo. Đây là khoảng cách cần được thu hẹp thông qua đào tạo, nâng cao kỹ năng và kết nối việc làm hiệu quả hơn.

Trong bối cảnh thị trường liên tục thay đổi, người lao động khi mất việc không chỉ cần một khoản hỗ trợ để duy trì cuộc sống, mà còn cần được cung cấp thông tin, tư vấn hướng đi và hỗ trợ nâng cao kỹ năng để có thể tìm được việc làm phù hợp.

Hỗ trợ thu nhập đến tìm việc, học nghề

Thực tế triển khai chính sách BHTN tại Hà Nội cho thấy vai trò của chính sách đang được đặt trong mối liên hệ ngày càng chặt chẽ với thị trường lao động.

Trong tháng 7-2026, Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội tiếp nhận 8.725 hồ sơ đề nghị hưởng BHTN, giảm 229 hồ sơ so với tháng trước nhưng tăng 1.652 hồ sơ so với cùng kỳ năm trước. Trung tâm đã thẩm định và ra quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp cho 7.508 hồ sơ, với tổng kinh phí chi trả 264,8 tỷ đồng.

Đối với người lao động không may mất việc, khoản trợ cấp thất nghiệp là nguồn hỗ trợ thiết thực trong thời gian tìm kiếm công việc mới. Tuy nhiên, ý nghĩa của BHTN không dừng lại ở việc hỗ trợ thu nhập. Cùng với giải quyết chế độ, Trung tâm đã tư vấn, hỗ trợ tìm kiếm việc làm cho trên 1,9 nghìn người lao động và hỗ trợ học nghề cho 61 người, với số tiền 237,7 triệu đồng.

Đây là điểm quan trọng trong thực hiện chính sách BHTN, bởi khi thị trường lao động có sự dịch chuyển về cơ cấu và yêu cầu kỹ năng, việc hỗ trợ người lao động nâng cao khả năng tìm việc có ý nghĩa lâu dài hơn. Người lao động có thể sử dụng thời gian thất nghiệp để tìm kiếm cơ hội mới, bổ sung kỹ năng nghề hoặc chuyển đổi sang công việc phù hợp hơn với nhu cầu của doanh nghiệp.

Cùng với các hoạt động hỗ trợ người hưởng BHTN, hệ thống dịch vụ việc làm của Hà Nội tiếp tục tăng cường kết nối cung - cầu. Trong tháng 7, Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội tổ chức 23 phiên giao dịch việc làm. Có 594 lượt đơn vị tham gia tuyển dụng, với tổng số 12.881 chỉ tiêu tuyển dụng, tuyển sinh; 1.586 lượt người lao động được kết nối, phỏng vấn và 703 lao động được doanh nghiệp tiếp nhận hồ sơ tuyển dụng.

Tính chung trong tháng, Hà Nội giải quyết việc làm cho khoảng 16,8 nghìn người lao động. Trong đó, hơn 1,3 nghìn người tìm được việc làm thông qua các phiên giao dịch việc làm và hoạt động tư vấn, giới thiệu việc làm tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội.

Những kết quả trên cho thấy BHTN đang được triển khai theo hướng gắn chặt hơn với các dịch vụ của thị trường lao động. Từ lúc người lao động mất việc, chính sách tạo điều kiện để họ được hỗ trợ thu nhập; được tư vấn, tiếp cận thông tin tuyển dụng và học nghề khi có nhu cầu. Đây chính là sự chuyển từ hỗ trợ đơn thuần sang hỗ trợ để người lao động sớm quay trở lại việc làm.

Thời gian tới, thị trường lao động Hà Nội được dự báo tiếp tục sôi động, nhất là trong lĩnh vực xây dựng và hạ tầng; bán buôn, bán lẻ và dịch vụ tiêu dùng; marketing và truyền thông. Cùng với nhu cầu tuyển dụng gia tăng, áp lực dịch chuyển về chất lượng nhân sự cũng ngày càng lớn.

Trong bối cảnh đó, việc thực hiện đầy đủ, kịp thời chính sách BHTN; nâng cao hiệu quả tư vấn, giới thiệu việc làm; hỗ trợ học nghề và tăng cường kết nối cung - cầu sẽ góp phần bảo đảm an sinh cho người lao động, đồng thời giúp thị trường lao động vận hành linh hoạt hơn.

Tiến Khoa