Cuộc chiến liên minh Mỹ/Israel - Iran: Các trung tâm dữ liệu trở thành mục tiêu

Iran thời gian qua đã nhắm mục tiêu tấn công với việc sử dụng hỏa lực đáng kể vào các nhà máy lọc dầu, các địa điểm phục vụ xuất khẩu dầu mỏ và các điểm du lịch của các nước láng giềng, gây ra thiệt hại kinh tế cho các quốc gia vùng Vịnh và các quốc gia làm ăn với họ.

Giờ đây, các trung tâm dữ liệu AI - nơi cung cấp năng lượng cho công nghệ quan trọng nhất đối với tương lai của nền kinh tế toàn cầu, đang trở thành mục tiêu. Iran đã ném bom một số trung tâm dữ liệu của các nước láng giềng và Mỹ đã đáp trả bằng cách tấn công một trong những trung tâm của Iran.

Các trung tâm dữ liệu từ lâu đã là mục tiêu của các cuộc tấn công mạng, nhưng các cuộc tấn công vật lý là “điều mới lạ” trong năm 2026.

Iran và Mỹ đã tấn công ít nhất năm trung tâm dữ liệu trong khu vực Vịnh, bao gồm cả cuộc tấn công tên lửa thứ hai của Iran nhắm vào một trung tâm dữ liệu của Amazon ở Bahrain vào cuối tháng trước. Amazon từ chối bình luận, nhưng trên website Amazon Web Services của họ đã cho thấy có sự gián đoạn trong khu vực kể từ cuộc tấn công ban đầu vào trung tâm dữ liệu vào ngày 30/4, và hình ảnh vệ tinh cho thấy thiệt hại trên diện rộng đối với cơ sở AWS.

Một trung tâm dữ liệu ở Vùng Vịnh - Ảnh: Richard Newstead

Trong những ngày đầu của cuộc chiến, Iran đã nói rõ rằng họ coi các trung tâm dữ liệu là mục tiêu quân sự chính đáng. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã công bố danh sách 29 mục tiêu công nghệ khu vực mà họ dự định tấn công, bao gồm các địa điểm thuộc sở hữu của Amazon, Google, Microsoft, Nvidia và Palantir.

Trong một bài đăng trên Telegram sau cuộc tấn công vào trung tâm dữ liệu Amazon ngày 21/7, Iran cho biết họ đã tấn công cơ sở này một lần nữa vì Amazon là nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây cho các nỗ lực tình báo quân sự của Mỹ. Amazon nắm giữ nhiều hợp đồng với chính phủ Mỹ, bao gồm một phần của dự án Khả năng Điện toán đám mây chiến đấu chung trị giá 9 tỷ đô la. Google, Microsoft và Oracle cũng là một phần của dự án này.

Các trung tâm dữ liệu trong khu vực không chỉ quan trọng đối với quân đội Mỹ và ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo mà còn đối với khu vực vùng Vịnh, nơi tự coi mình là trung tâm trí tuệ nhân tạo toàn cầu thứ ba, cùng với Mỹ và Trung Quốc.

Ả Rập Xê Út đã dành một phần đáng kể trong quỹ tài sản quốc gia trị giá 1 nghìn tỷ đô la của mình cho trí tuệ nhân tạo (AI), và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) đã ký một thỏa thuận mang tính bước ngoặt với chính quyền Mỹ vào năm ngoái để xây dựng Stargate, một trung tâm dữ liệu AI trị giá 500 tỷ đô la – dự án lớn nhất thuộc loại này bên ngoài lãnh thổ Mỹ. OpenAI, Oracle, Nvidia và Cisco đều hợp tác trong dự án đó.

Tổng cộng, Bahrain, Kuwait, Oman, Qatar, Ả Rập Xê Út và UAE đã cam kết hơn 2 nghìn tỷ đô la đầu tư liên quan đến AI với Mỹ.

Điều đó đã khiến khu vực này liên kết với Mỹ và khiến các tài sản AI của họ dễ bị tấn công bởi Iran, theo nhận định của Helima Croft - người đứng đầu chiến lược toàn cầu tại RBC Capital Markets.

“Nhìn bề ngoài, những cuộc tấn công và các mối đe dọa rộng hơn này làm suy yếu niềm tin vào một khu vực quan trọng đối với đổi mới và đầu tư AI. Chúng cũng làm nổi bật vai trò mà các công ty này đóng trong chiến tranh và ngoại giao, cũng như mức độ mà Mỹ sẵn sàng làm để bảo vệ họ” - Helima Croft nhận định với CNN.

Anh Duy