Công ty tư vấn nước ngoài được chọn sau gợi ý của cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến

Thủ tướng không phê duyệt nhưng vẫn chỉ đạo làm

Như Tiền Phong đưa tin, Viện KSND Tối cao đã ban hành cáo trạng truy tố bị can Nguyễn Chiến Thắng và Nguyễn Hữu Tuấn (cùng là cựu Giám đốc Ban quản lý dự án Y tế trọng điểm, Bộ Y tế) về các tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí” và “Nhận hối lộ”.

Cùng vụ án, bị can Nguyễn Thị Kim Tiến (Cựu Bộ trưởng Y tế) và 5 đồng phạm khác bị truy tố về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”. Riêng bị can Lê Thanh Thiêm (Giám đốc Công ty TNHH Sao Nam Sông Hồng) bị truy tố tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Theo cáo trạng, dự án đầu tư xây dựng mới cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức được phê duyệt năm 2014 với tổng mức đầu tư gần 10.000 tỷ đồng. Quy mô mỗi dự án 1.000 giường bệnh, thực hiện từ năm 2014 - 2019 và sau đó gia hạn hai lần, đến hết năm 2024.

Tuy nhiên, quá trình triển khai dự án, bà Tiến cùng một số cá nhân tại Bộ Y tế, Ban Y tế trọng điểm và các đơn vị có liên quan có hành vi vi phạm pháp luật dẫn đến dự án đình trệ, kéo dài, không đạt được mục tiêu đã đề ra. Hai dự án phải dừng thi công gần 4 năm, gây hậu quả thất thoát, lãng phí số tiền đặc biệt lớn cho ngân sách nhà nước.

Cụ thể, trước khi Ban Y tế trọng điểm được thành lập, bà Tiến đi dự khánh thành một bệnh viện quốc tế. Sau đó cựu Bộ trưởng Bộ Y tế khi ấy trao đổi với bị can Thắng rằng Công ty VK (Vương quốc Bỉ) thiết kế bệnh viện đẹp, hiện đại nên "anh xem có thể thuê thực hiện hai dự án bệnh viện của mình".

Dự án Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 2.

Đến khi Ban Y tế trọng điểm được thành lập, ông Thắng nhận được văn bản từ Công ty VK giới thiệu năng lực, kinh nghiệm đề nghị được chỉ định làm đơn vị thiết kế chính cho hai bệnh viện. Mặc dù công ty không cung cấp hồ sơ, tài liệu chứng minh năng lực, nhưng do được bà Tiến "gợi ý" từ trước nên ông Thắng đã giao cấp dưới lập tờ trình triển khai các thủ tục chỉ định.

Cũng theo cáo trạng, dù Thủ tướng không phê duyệt cho phép thuê tư vấn nước ngoài, ông Thắng vẫn ký các tờ trình để bà Tiến ký quyết định cho phép thuê tư vấn nước ngoài.

Trên cơ sở phương án thiết kế kiến trúc của hai dự án được duyệt, ông Thắng chỉ đạo cấp dưới hợp thức hồ sơ chỉ định thầu không đúng quy định, gây thất thoát tài sản nhà nước 70,2 tỷ đồng. Trách nhiệm chính sai phạm này thuộc về bà Tiến, ông Thắng cùng một số cán bộ liên quan.

Ngoài ra, ông Thắng còn chỉ đạo cấp dưới tham mưu để Ban Y tế trọng điểm có tờ trình đề nghị Bộ Y tế phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu hai dự án. Tuy tờ trình đề nghị thiếu căn cứ không phân chia các gói thầu theo tính chất kỹ thuật, trình tự thực hiện, bảo đảm tính đồng bộ của dự án song vẫn được ký phê duyệt. Khi các hạng mục công trình chưa đủ điều kiện để thi công, chủ đầu tư và nhà thầu vẫn tiến hành khởi công, trái quy định, dẫn đến công tác quản lý chất lượng trong quá trình thi công gặp khó khăn.

Đến thời điểm ngân sách giải ngân 50% tổng vốn đầu tư, những sai phạm nêu trên dẫn đến dự án bị đình trệ, dừng thi công gần bốn năm gây hậu quả lãng phí tài sản nhà nước hơn 733 tỷ đồng.

Như vậy, từ “gợi ý” của bà Tiến dẫn đến hai dự án bị đình trệ, kéo dài, không đạt được mục tiêu đề ra. Bà Tiến cùng với cán bộ cấp dưới bị cáo buộc gây thất thoát, lãng phí hơn 803 tỷ đồng.

Bà Nguyễn Thị Kim Tiến.

Đưa hối lộ để không bị làm khó

Đáng chú ý, quá trình điều tra vụ án, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an nhận được đơn của 10 nhà thầu tố giác ông Nguyễn Chiến Thắng yêu cầu phải chi "hoa hồng" tương ứng với 5% giá trị gói thầu khi được thanh toán, tạm ứng. Do muốn được ông Thắng tạo điều kiện, không gây khó khăn, các nhà thầu thực hiện 10 gói thầu xây lắp của hai dự án đã trực tiếp đưa tiền cho ông Thắng 88,4 tỷ đồng, trong đó có 36,7 tỷ đồng của các doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng.

Bên cạnh đó, các nhà thầu cũng chi cho ông Huỳnh Hữu Tuấn hơn 12 tỷ đồng, gồm 4,5 tỷ đồng từ các doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng.

Như tại gói thầu XDBM-02 (xây dựng Bạch Mai) và XDVĐ-02 (xây dựng Việt Đức). Cáo trạng nêu, ngày 17/8/2016, bị can Nguyễn Chiến Thắng và đại diện Liên danh Công ty Thành Đạt - Công ty cổ phần Vinaconex 25 ký hợp đồng thi công 2 gói này, tổng trị giá hơn 472 tỷ đồng. Đến 31/12/2024, Ban Y tế trọng điểm đã tạm ứng, thanh toán cho các nhà thầu tổng hơn 198 tỷ để thực hiện gói thầu XDBM-02 và hơn 187 tỷ đồng để thực hiện gói thầu XDVĐ-02. Sau mỗi lần được tạm ứng, thanh toán, ông Trịnh Văn Thật, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Vinaconex 25 có đưa tiền cho Nguyễn Chiến Thắng, tổng cộng là 2 tỷ đồng.

Trước đó, kết luận điều tra nêu Công ty Thành Đạt được tham gia gói thầu là do Bí thư Tỉnh ủy Hà Nam khi đó là ông Mai Tiến Dũng (sau là Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ - đã bị xét xử trong vụ Sài Gòn Đại Ninh) giới thiệu tới bà Tiến, xin thực hiện 2 gói thầu.

Từ ông Dũng giới thiệu, bà Tiến trao đổi, để Nguyễn Chiến Thắng tạo điều kiện cho Công ty Thành Đạt. Sau đó, ông Nguyễn Huy Cương, Giám đốc Công ty Thành Đạt đến gặp và giới thiệu năng lực của công ty với Thắng.

Bị can Thắng nhận thấy Công ty Thành Đạt không đủ năng lực để đảm nhận toàn bộ công việc nên đã giới thiệu ông Trịnh Văn Thật, Giám đốc Công ty CP Vinaconex 25 để hai bên liên danh thực hiện, đảm bảo yêu cầu về năng lực và tiến độ.

Ở 9 gói thầu khác, các nhà thầu đều “liên hệ” Nguyễn Thị Kim Tiến hoặc Nguyễn Chiến Thắng nếu muốn trúng thầu.

Đến tháng 9/2017, sau khi Nguyễn Chiến Thắng nghỉ hưu, Nguyễn Hữu Tuấn làm Phó Giám đốc phụ trách (sau đó làm Giám đốc) Ban Y tế trọng điểm. Bị can Tuấn tiếp tục nhận số tiền tương ứng với 5% giá trị tạm ứng, thanh toán trước thuế của các nhà thầu thực hiện 2 Dự án và đã nhận hơn 12 tỷ đồng.

Bị can Tuấn khai sau khi nhận hối lộ cũng đưa cho cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến 5 tỷ đồng. Còn Nguyễn Chiến Thắng khai đưa cho bà Tiến 12,9 tỷ đồng và 100.000 USD nhưng cựu Bộ trưởng nói chỉ nhận 2,5 tỷ đồng.

Các bị can khác cũng được chia từ vài trăm đến hàng tỷ đồng.

Hoàng An