Chủ động quản trị xã hội, giữ vững kỷ cương, an toàn vì sự phát triển bền vững

Xây dựng môi trường xã hội ổn định - nền tảng của phát triển bền vững

Quá trình xây dựng, phát triển đất nước, giữ vững ổn định chính trị - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự (ANTT), an toàn xã hội luôn là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên của Đảng, Nhà nước và cả hệ thống chính trị.

TP Hồ Chí Minh ngày càng phát triển, hiện đại...

Đất nước đang đứng trước nhiều thời cơ lớn, đồng thời phải đối mặt với những thách thức đan xen, hội nhập quốc tế sâu rộng, chuyển đổi số, phát triển kinh tế tri thức cùng sự xuất hiện của nhiều vấn đề an ninh phi truyền thống đang đặt ra yêu cầu mới đối với nền quản trị quốc gia. Trong bối cảnh đó, xây dựng xã hội “trật tự, kỷ cương, an toàn, lành mạnh, văn minh, hài hòa, phát triển” không chỉ là yêu cầu của sự nghiệp bảo đảm ANTT, mà còn là một nội dung quan trọng trong tư duy phát triển đất nước.

Xây dựng xã hội ổn định, an toàn chính là điều kiện nền tảng để phát triển nhanh, bền vững.

Đó là quá trình kiến tạo một môi trường xã hội trong đó pháp luật được thượng tôn, kỷ cương được giữ vững, quyền và lợi ích hợp pháp của người dân được bảo vệ, các giá trị văn hóa tốt đẹp được phát huy, nguồn lực xã hội được khơi thông và mọi người dân có điều kiện tham gia, thụ hưởng thành quả phát triển. Vì thế, xây dựng xã hội ổn định, an toàn chính là điều kiện nền tảng để phát triển nhanh, bền vững.

Kỷ cương xã hội - nền móng của quản trị quốc gia hiện đại

Một xã hội phát triển trước hết xã hội ấy được vận hành trên nền tảng pháp luật, kỷ luật và trách nhiệm, thể hiện rõ nét là sự nghiêm minh của pháp luật, hiệu lực, hiệu quả quản lý của Nhà nước và ý thức tự giác của mỗi công dân trong thực hiện quyền, nghĩa vụ của mình đối với cộng đồng.

Một xã hội phát triển cần được vận hành trên nền tảng pháp luật, kỷ luật và trách nhiệm...

Trong một nhà nước pháp quyền, pháp luật không chỉ là công cụ quản lý mà còn là nền tảng bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo đảm công bằng xã hội và tạo lập môi trường thuận lợi cho phát triển. Tuy nhiên, kỷ cương xã hội không chỉ được tạo nên bởi các quy định pháp luật hay các biện pháp quản lý hành chính mà phải bắt nguồn từ nhận thức, văn hóa và trách nhiệm của mỗi cá nhân.

Một công dân tuân thủ pháp luật giao thông; một doanh nghiệp hoạt động trong khuôn khổ quy định; một cư dân có trách nhiệm trên môi trường mạng; một cộng đồng chủ động chung tay phòng ngừa nguy cơ mất ANTT… tất cả đều góp phần xây dựng một xã hội có kỷ cương. Khi đó, kỷ cương không làm hạn chế sự phát triển của con người, mà ngược lại, tạo ra môi trường ổn định để quyền tự do, sáng tạo và các lợi ích chính đáng của người dân được bảo đảm.

Chủ động quản trị xã hội, phòng ngừa nguy cơ từ sớm, từ xa

Nếu như trước đây, trọng tâm bảo đảm ANTT thường được nhìn nhận là đấu tranh phòng, chống tội phạm, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật, thì hiện nay yêu cầu quan trọng hơn là phải chủ động nhận diện, dự báo, phòng ngừa các nguy cơ có thể ảnh hưởng đến ổn định xã hội.

Phải chủ động nhận diện, dự báo, phòng ngừa các nguy cơ có thể ảnh hưởng đến ổn định xã hội...

Sự phát triển nhanh chóng của khoa học - công nghệ, đặc biệt là công nghệ số, đã mở ra nhiều cơ hội phát triển nhưng cũng đặt ra không ít thách thức. Các loại tội phạm sử dụng công nghệ cao, lừa đảo trực tuyến, xâm phạm dữ liệu cá nhân, phát tán thông tin sai lệch, các hành vi lợi dụng không gian mạng luôn tiềm ẩn nguy cơ và đe dọa đến sự an toàn, ổn định, phát triển của xã hội.

Những vấn đề liên quan đến an ninh phi truyền thống như thiên tai, dịch bệnh, biến đổi khí hậu, an ninh năng lượng, an ninh nguồn nước cũng đặt ra không ít thách thức đối với quản trị xã hội. Thực tiễn đó đòi hỏi phải chuyển mạnh từ tư duy xử lý sang tư duy quản trị; từ phản ứng với tình huống sang chủ động phòng ngừa; từ giải quyết từng vụ việc sang xây dựng năng lực phòng ngừa cho cả hệ thống chính trị cũng như toàn xã hội.

Bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội từ sớm, từ xa, không để bị động, bất ngờ trong mọi tình huống...

Trong tình hình mới, nhiệm vụ của CAND không chỉ là trực tiếp đấu tranh với các loại tội phạm, hành vi vi phạm pháp luật, mà còn phải đảm đương tốt vai trò tham mưu chiến lược với Đảng, Nhà nước về bảo đảm ANTT; tham gia xây dựng, hoàn thiện thể chế quản lý xã hội; nâng cao năng lực dự báo, phát hiện và giải quyết các vấn đề phức tạp ngay từ cơ sở, thấm nhuần và thuần thục phương châm bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội từ sớm, từ xa, không để bị động, bất ngờ trong mọi tình huống.

Xây dựng xã hội lành mạnh, văn minh từ nền tảng con người

Một xã hội phát triển bền vững không chỉ được tạo nên bởi những thành tựu kinh tế, khoa học - công nghệ hay cơ sở vật chất, mà trước hết được quyết định bởi chất lượng con người và nền tảng văn hóa, trong đó con người vừa là trung tâm, vừa là chủ thể của quá trình phát triển.

Một xã hội phát triển bền vững, trong đó con người vừa là trung tâm, vừa là chủ thể của quá trình phát triển.

Xây dựng xã hội lành mạnh, văn minh chính là kiến tạo môi trường có sự hiện diện văn hóa số, trách nhiệm số và năng lực ứng xử phù hợp trên không gian mạng, để mỗi cá nhân trong xã hội ấy phát triển toàn diện, sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình, cộng đồng và đất nước; để mỗi công dân không chỉ là đối tượng được bảo vệ, mà còn là chủ thể tham gia xây dựng xã hội an toàn, lành mạnh. Và trên môi trường ấy các giá trị truyền thống, tốt đẹp được đề cao, đạo đức, lối sống, văn hóa ứng xử được coi trọng; những hành vi lệch chuẩn, vi phạm pháp luật được phòng ngừa, đấu tranh hiệu quả.

Hài hòa giữa ổn định và phát triển

Phát triển bền vững luôn đòi hỏi sự cân bằng giữa nhiều mục tiêu, lợi ích, đó là sự hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế và tiến bộ xã hội; giữa đổi mới sáng tạo và giữ gìn các giá trị văn hóa; giữa hội nhập quốc tế và bảo vệ lợi ích quốc gia; giữa quyền lợi cá nhân và trách nhiệm đối với cộng đồng, quốc gia, dân tộc.

Một xã hội an toàn, minh bạch, có kỷ cương sẽ tạo dựng niềm tin, thu hút nguồn lực, thúc đẩy sáng tạo và tạo động lực phát triển.

Từ phương diện an ninh quốc gia, ổn định xã hội không có nghĩa là không có thay đổi mà ổn định chính là điều kiện để đổi mới và phát triển; một xã hội an toàn, minh bạch, có kỷ cương sẽ tạo dựng niềm tin, thu hút nguồn lực, thúc đẩy sáng tạo và tạo động lực phát triển. Vì vậy, xây dựng xã hội hài hòa cũng chính là quá trình củng cố đồng thuận xã hội, giải quyết tốt những vấn đề phát sinh từ cơ sở, bảo đảm sự phát triển đồng bộ giữa các nhóm lợi ích trong xã hội.

Phát huy sức mạnh toàn dân xây dựng xã hội an toàn

Xây dựng xã hội trật tự, kỷ cương, an toàn, lành mạnh, văn minh, hài hòa, phát triển là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị và toàn thể nhân dân. Trong đó, Nhà nước giữ vị thế kiến tạo, hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực quản lý; các lực lượng chức năng đóng vai trò nòng cốt trong bảo vệ ANTT; các tổ chức chính trị - xã hội, gia đình, nhà trường và cộng đồng cùng tham gia xây dựng môi trường sống tích cực.

Cần tiếp tục phát huy nguồn lực, sức mạnh từ các phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc...

Đặc biệt, cần tiếp tục phát huy nguồn lực, sức mạnh từ các phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, xây dựng thế trận an ninh nhân dân gắn với thế trận lòng dân vững chắc. Thực tiễn khẳng định, nơi nào nhân dân đồng thuận, nơi đó ANTT được giữ vững; sự tham gia, ủng hộ và trách nhiệm của mỗi người dân là khởi nguồn mạnh mẽ nhất và bền vững nhất của nền an ninh nhân dân

Vì một xã hội bình yên, phát triển trong kỷ nguyên mới

Xây dựng xã hội trật tự, kỷ cương, an toàn, lành mạnh, văn minh, hài hòa, phát triển là một định hướng chiến lược, có ý nghĩa lâu dài trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đây không chỉ là yêu cầu của quản trị quốc gia hiện đại, mà còn là khát vọng chung về một xã hội nơi người dân được sống trong môi trường an toàn, được bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng, có điều kiện phát huy toàn diện năng lực và đóng góp tích cực vào sự phát triển của đất nước.

Xây dựng xã hội trật tự, kỷ cương, an toàn, lành mạnh, văn minh, hài hòa, phát triển.

Với vai trò là lực lượng nòng cốt trong bảo vệ ANTT, CAND tiếp tục phát huy truyền thống, chủ động tham mưu, đổi mới phương thức công tác, nâng cao hiệu quả quản trị xã hội, góp phần xây dựng môi trường hòa bình, ổn định, an toàn để đất nước phát triển nhanh, bền vững. Bình yên của nhân dân, ổn định của xã hội và sự phát triển của đất nước chính là mục tiêu cao nhất, là động lực xuyên suốt trong sự nghiệp bảo vệ ANTT của Tổ quốc.

Trung tá Võ Ngọc Toản, Trường Đại học An ninh nhân dân