Chọn nguyện vọng Đại học 2026: Đừng để điểm chuẩn tạm thời 'giam cầm' ước mơ

Không để điểm chuẩn dự báo chi phối, nhiều thí sinh bản lĩnh đặt nguyện vọng 1 quyết tâm theo đuổi đam mê đến cùng. Ảnh: HUST

Sức nóng điểm chuẩn dự báo và bẫy tâm lý khi đăng ký nguyện vọng đại học 2026

Trong những ngày qua, trước thềm hạn chót đăng ký nguyện vọng đại học 2026, các trường đại học lớn phía Bắc đã liên tục đưa ra những dự báo về điểm chuẩn.

Đại học Kinh tế Quốc dân dự đoán điểm chuẩn dao động từ 23 đến 28,5; Đại học Bách khoa Hà Nội tiếp tục ghi nhận những ngành "hot" như Khoa học dữ liệu hay Khoa học máy tính neo ở mức đỉnh trên 28,5; Học viện Tài chính dự kiến giữ mức ổn định từ 21 đến 27 điểm.

Đáng chú ý nhất là khối ngành Y Dược, khi Trường Đại học Y Hà Nội cảnh báo điểm chuẩn có thể tăng mạnh từ 0,5 đến 1,4 điểm do số lượng thí sinh đạt điểm giỏi ở tổ hợp B00 tăng đột biến từ 44-95%.

Những con số biết nói này ngay lập tức tạo ra một hiệu ứng dây chuyền về mặt tâm lý khi thí sinh đặt bút sắp xếp nguyện vọng đại học 2026.

Rất nhiều em, sau khi đối chiếu điểm thi của mình với mức dự báo tăng của trường Y Hà Nội hay mức điểm ngất ngưởng của Đại học Bách khoa Hà Nội, đã lập tức rơi vào trạng thái hoang mang.

Phản ứng dây chuyền phổ biến lúc này là xóa bỏ ngành học mình hằng mơ ước để "nhảy" sang một ngành học khác có điểm dự báo an toàn hơn, dù bản thân không hề có chút hứng thú.

Nhưng, chạy theo số liệu dự báo một cách cực đoan ở giờ phút quyết định chính là sai lầm lớn nhất của thí sinh.

Hiểu đúng quy tắc lọc ảo để tối ưu hóa cơ hội trúng tuyển

Bài học kinh nghiệm, thí sinh cần phải tỉnh táo nhìn nhận, điểm chuẩn dự báo chỉ là một kênh tham khảo dựa trên phổ điểm tĩnh, còn điểm chuẩn thực tế lại là một biến số động, phụ thuộc hoàn toàn vào hành vi đăng ký của chính các em trên hệ thống.

Khi ai cũng sợ hãi rút hồ sơ khỏi một ngành "hot" vì nghĩ điểm chuẩn sẽ tăng, ngành đó vô tình lại có thể giảm nhiệt.

Ngược lại, khi đám đông ồ ạt đổ xô vào những ngành được dự báo "an toàn", điểm chuẩn của ngành đó sẽ bị đẩy lên cao ngoài dự kiến.

Hơn nữa, quy chế tuyển sinh vốn được thiết kế để bảo vệ quyền lợi tối đa cho người học.

Dù quy định mới giới hạn thí sinh chỉ được đăng ký tối đa 15 nguyện vọng đại học 2026, hệ thống lọc ảo của Bộ Giáo dục và Đào tạo vẫn hoạt động theo nguyên tắc xét tuyển từ trên xuống dưới.

Điều này có nghĩa là, nếu em xếp ngành mình yêu thích nhất ở nguyện vọng 1, dù có trượt, em vẫn bình đẳng xét tuyển ở các nguyện vọng tiếp theo mà không chịu bất kỳ sự phân biệt đối xử nào về điểm số so với những người đặt ngành đó ở vị trí ưu tiên cao nhất.

Hệ thống chỉ nhìn vào điểm số của các em để xét tuyển, không nhìn vào thứ tự nguyện vọng để trừ điểm. Thí sinh 27 điểm đặt nguyện vọng 3 luôn được ưu tiên đỗ trước thí sinh 26,5 điểm đặt nguyện vọng 1 ở cùng một ngành.

Giữ nguyên tắc chia tầng nguyện vọng đại học 2026 phút chót

Thay vì hoảng loạn thay đổi theo đám đông, giải pháp khôn ngoan nhất cho các sĩ tử trước đóng hệ thống là áp dụng chiến thuật phân bổ nguyện vọng đại học 2026 theo mô hình 3 tầng:

Hãy kiên định đặt "nguyện vọng hạnh phúc" - ngành học mà em thực sự đam mê và có năng lực - ở vị trí số 1 và số 2, ngay cả khi điểm thi của em bằng hoặc thấp hơn một chút so với điểm chuẩn năm 2025.

Những thông tin dự báo điểm chuẩn của trường Kinh tế Quốc dân hay Bách khoa Hà Nội chỉ nên được dùng làm căn cứ để thiết kế một phòng tuyến vừa sức nguyện vọng 3, 4, 5).

Hãy chọn các ngành có mức điểm chuẩn năm ngoái ngang bằng hoặc thấp hơn điểm thi của em khoảng 1 đến 2 điểm để đảm bảo an toàn.

Đối với các nguyện vọng cuối (từ nguyện vọng 6 trở đi), thí sinh cần chủ động tạo ra một vùng đệm bằng việc đăng ký các ngành hoặc trường có điểm chuẩn những năm trước thấp hơn hẳn năng lực thực tế từ 3 điểm trở lên, chắc chắn tấm vé đỗ đại học trước mọi biến động điểm số khó lường.

Chọn ngành học là chọn con đường sẽ đồng hành cùng các em trong suốt 4 năm giảng đường và có thể là cả sự nghiệp sau này.

Quyết định lựa chọn ngành nghề dựa trên sự "vừa vặn" tạm thời của điểm số thay vì đam mê và năng lực thực sự là một sự lựa chọn có tỷ lệ hối tiếc rất cao.

Nếu chẳng may trượt ngành Y khoa của Đại học Y Hà Nội, cánh cửa y nghiệp vẫn mở ra ở các trường tuyến dưới hoặc các ngành cận y tế khác, thay vì rẽ hướng sang một ngành kinh tế không phù hợp chỉ để giải quyết bài toán phải đỗ đại học.

Trước 17 giờ ngày 14/7, việc nhấn nút xác nhận hệ thống nguyện vọng đại học 2026 không chỉ dừng lại ở phép tính xác suất hay điểm số. Đó là câu chuyện của lòng dũng cảm, sự kiên định và năng lực thấu hiểu bản thân.

Hãy gạt bỏ những áp lực tâm lý từ luồng thông tin dự báo điểm chuẩn, giữ sự tỉnh táo cùng một trái tim định hướng rõ ràng khi chốt danh sách nguyện vọng đại học 2026. Điểm số có thể biến động, nhưng đích đến của tương lai phải do chính các em làm chủ.

Hồng Phong