Chọn đại biểu đủ tầm, kiến tạo đất nước phát triển trong kỷ nguyên mới

Tiếp nối mạch nguồn dân chủ, mở ra kỳ vọng phát triển

Sáng 15/3, gần 79 triệu cử tri trên khắp mọi miền Tổ quốc tham gia bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Ông Nguyễn Văn Bàng 84 tuổi (phường Kim Liên, Hà Nội) thực hiện quyền bầu cử tại Khu vực bỏ phiếu số 24 (Tổ 74), đặt tại Trường Tiểu học Phương Mai, Hà Nội. Ảnh: Nguyễn Hạnh

Trong bối cảnh bước vào giai đoạn phát triển mới, Việt Nam đang đứng trước nhiều thời cơ lớn nhưng cũng đối mặt không ít thách thức. Tình hình kinh tế - chính trị thế giới biến động nhanh, cạnh tranh chiến lược giữa các nền kinh tế lớn gia tăng, trong khi xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng, chuyển dịch đầu tư và chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên phạm vi toàn cầu.

Ở trong nước, khát vọng xây dựng một Việt Nam phồn vinh, hạnh phúc; mục tiêu phát triển nhanh và bền vững; yêu cầu đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa gắn với khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số… đang đặt ra nhiều nhiệm vụ mới đối với hệ thống chính trị và bộ máy nhà nước.

Trong bối cảnh đó, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI là sự kiện chính trị quan trọng, là dịp để cử tri lựa chọn những đại biểu thực sự tiêu biểu, có năng lực, bản lĩnh và tầm nhìn, có thể tham gia hoạch định các quyết sách lớn cho đất nước trong giai đoạn phát triển mới.

Chia sẻ tại tọa đàm “Từ ‘lời cam kết’ đến nghị trường”, TS. Bùi Thanh Minh - Phó Giám đốc Văn phòng Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV), thuộc Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng cho rằng, khi tham gia Quốc hội Việt Nam hoặc Hội đồng nhân dân, đại biểu không chỉ dựa vào chuyên môn cá nhân mà cần có tư duy rộng hơn về các vấn đề phát triển của đất nước.

Bên cạnh vai trò đại diện cho cử tri, đại biểu dân cử còn thực hiện nhiều chức năng quan trọng như tham gia xây dựng pháp luật, giám sát việc thực thi chính sách và quyết định những vấn đề lớn của quốc gia. Vì vậy, việc nhìn nhận các vấn đề phát triển cần được đặt trong bối cảnh rộng hơn, cả trong nước và quốc tế.

Theo TS. Bùi Thanh Minh, bối cảnh thế giới hiện nay đang thay đổi rất nhanh với nhiều xu hướng mới tác động trực tiếp đến quá trình phát triển của Việt Nam. Những biến động về kinh tế, chính trị, xu hướng toàn cầu hóa hay các xung đột địa chính trị đều tạo ra cả áp lực lẫn động lực cho quá trình chuyển đổi của nền kinh tế.

“Trước đây chúng ta nói nhiều đến toàn cầu hóa, nhưng hiện nay các xu hướng đó đang có nhiều thay đổi. Những biến động địa chính trị cũng đặt ra yêu cầu các đại biểu phải có nhận thức sâu hơn về tình hình quốc tế và kiến thức toàn cầu để có thể đưa ra những quyết sách phù hợp cho sự phát triển của đất nước”, TS. Bùi Thanh Minh cho hay.

Theo TS. Bùi Thanh Minh, sau gần 40 năm thực hiện Đổi mới (1986), nền kinh tế Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Việc chuyển từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã giúp đất nước chuyển mình mạnh mẽ, từ một quốc gia nghèo trở thành nước có thu nhập trung bình và đang bước vào nhóm thu nhập trung bình cao.

Tuy nhiên, đạt được ngưỡng thu nhập trung bình cao mới chỉ là bước tiến quan trọng chứ chưa phải đích đến cuối cùng. Thách thức lớn hiện nay là làm thế nào để duy trì đà tăng trưởng và tạo ra bước bứt phá để tiến tới nhóm nước thu nhập cao trong những thập niên tới.

"Hiện nay, thu nhập bình quân đầu người của Việt Nam đạt khoảng hơn 5.000 USD mỗi năm. Để đạt mục tiêu khoảng 20.000 USD/người vào năm 2045, nền kinh tế cần có những bước chuyển đổi mạnh mẽ về mô hình phát triển", TS. Bùi Thanh Minh chia sẻ.

Khoa học - công nghệ và nội lực kinh tế là động lực mới

Theo phân tích của TS. Bùi Thanh Minh, trong thời gian dài, mô hình tăng trưởng của Việt Nam chủ yếu dựa vào lao động, tài nguyên và vốn. Mô hình này đã giúp nền kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng khá trong giai đoạn đầu phát triển, song hiện nay dư địa không còn nhiều để tạo ra những bước bứt phá mới. Do đó, trong giai đoạn tới, Việt Nam cần chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và nâng cao năng suất lao động.

TS. Bùi Thanh Minh - Phó Giám đốc Văn phòng Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV), thuộc Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng. Ảnh: N.H

Bên cạnh đó, việc tăng cường nội lực của nền kinh tế cũng trở thành yêu cầu cấp thiết. Nền kinh tế Việt Nam vẫn phụ thuộc khá lớn vào dòng vốn đầu tư nước ngoài, trong khi năng lực của khu vực doanh nghiệp trong nước chưa phát triển tương xứng.

“Thúc đẩy phát triển doanh nghiệp trong nước, nâng cao năng lực của khu vực kinh tế nội địa là yếu tố then chốt trong giai đoạn phát triển mới”, TS. Bùi Thanh Minh nhấn mạnh.

Câu chuyện phát triển kinh tế không chỉ đơn thuần là vấn đề tăng trưởng mà còn gắn liền với an ninh kinh tế và khả năng tự chủ của nền kinh tế quốc gia, đặc biệt trong bối cảnh thế giới đang có nhiều biến động.

Năm 2025 đánh dấu nhiều chuyển động chính sách quan trọng với việc ban hành và chuẩn bị ban hành nhiều nghị quyết liên quan đến phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển kinh tế tư nhân, tăng cường hội nhập quốc tế và cải cách thể chế. Những định hướng này được xem là “la bàn” cho chiến lược phát triển quốc gia trong giai đoạn 2026 - 2030 và tầm nhìn đến năm 2045. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất trong thời gian tới không chỉ nằm ở việc ban hành chính sách mà còn ở khâu tổ chức thực thi.

Trong nhiều năm qua, việc thực thi chính sách vẫn được xem là một điểm yếu khi nhiều mục tiêu phát triển đã được đặt ra nhưng thiếu cơ chế đo lường rõ ràng, thiếu cơ chế giám sát hiệu quả cũng như trách nhiệm thực hiện cụ thể. Trong bối cảnh đó, vai trò của Quốc hội Việt Nam và các cơ quan dân cử trong hoạt động giám sát thực thi chính sách sẽ ngày càng quan trọng.

“Giai đoạn 2026 - 2030 đặt ra mục tiêu tăng trưởng rất cao, thậm chí hướng tới tăng trưởng 2 con số. Điều này đòi hỏi sự vào cuộc mạnh mẽ của cả hệ thống chính trị, trong đó vai trò giám sát và thúc đẩy thực thi chính sách của các đại biểu dân cử là hết sức quan trọng”, TS. Bùi Thanh Minh viện dẫn.

Các đại biểu dân cử cần nâng cao tính chuyên nghiệp trong toàn bộ hoạt động của mình, từ đại diện cho cử tri, tham gia xây dựng pháp luật đến thực hiện chức năng giám sát và quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước. Đây không chỉ là trách nhiệm mà còn là vinh dự lớn của mỗi đại biểu.

Mỗi lá phiếu của cử tri hôm nay là sự gửi gắm niềm tin vào một nhiệm kỳ Quốc hội mới năng động, trí tuệ và hành động quyết liệt để thúc đẩy phát triển kinh tế, nâng cao đời sống và hạnh phúc của Nhân dân.

Nguyễn Hạnh