Chính phủ ưu tiên sản phẩm văn hóa số do doanh nghiệp Việt phát triển

Chính phủ khuyến khích ưu tiên sử dụng các sản phẩm, dịch vụ văn hóa số do doanh nghiệp Việt Nam nghiên cứu, phát triển, sản xuất và cung cấp.

Nghị định được ban hành nhằm cụ thể hóa các quy định của Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam, quy định về phát triển hạ tầng văn hóa số; cơ sở dữ liệu và kho dữ liệu văn hóa số quốc gia; nền tảng số dùng chung; chính sách thu hút đầu tư, hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ; trung tâm đổi mới sáng tạo văn hóa và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia phát triển lĩnh vực này.

Với 5 chương, 20 điều, Nghị định áp dụng đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước tham gia xây dựng, quản lý, vận hành hạ tầng văn hóa số, phát triển sản phẩm, dịch vụ văn hóa số và nội dung số tại Việt Nam.

Xây dựng hạ tầng văn hóa số đồng bộ, thúc đẩy công nghiệp văn hóa

Nghị định xác định phát triển hạ tầng văn hóa số theo hướng đồng bộ, liên thông, dùng chung trên phạm vi cả nước nhằm tối ưu nguồn lực, tránh đầu tư phân tán, trùng lặp và phục vụ hiệu quả công tác quản lý nhà nước cũng như phát triển các sản phẩm, dịch vụ văn hóa số.

Việc nghiên cứu, sáng tạo, sản xuất, phân phối và khai thác các sản phẩm văn hóa số phải dựa trên hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam; đồng thời góp phần bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc trên môi trường số.

Một điểm đáng chú ý của Nghị định là khuyến khích ưu tiên sử dụng các sản phẩm, dịch vụ văn hóa số do doanh nghiệp Việt Nam nghiên cứu, phát triển, sản xuất và cung cấp. Song song với đó, Chính phủ khuyến khích mở rộng hợp tác quốc tế để tiếp nhận công nghệ, kinh nghiệm và nguồn lực phục vụ phát triển hạ tầng văn hóa số.

Để huy động nguồn lực xã hội, Nghị định cũng khuyến khích các tập đoàn công nghệ và doanh nghiệp trong và ngoài nước đầu tư phát triển hạ tầng dữ liệu, nền tảng số dùng chung và các giải pháp công nghệ phục vụ bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa theo hình thức đối tác công tư (PPP). Quá trình phát triển hạ tầng văn hóa số phải gắn với bảo đảm quốc phòng, an ninh, an toàn thông tin và chủ động phòng ngừa các nguy cơ xâm phạm an ninh văn hóa trên không gian mạng.

Ưu tiên AI, dữ liệu lớn và mở rộng chính sách hỗ trợ doanh nghiệp

Nghị định xác định nhiều công nghệ số trọng điểm được ưu tiên phát triển trong lĩnh vực văn hóa như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây (Cloud Computing), điện toán biên (Edge Computing), Internet vạn vật (IoT), chuỗi khối (Blockchain), bản sao số (Digital Twin), cùng các công nghệ thực tế ảo (VR), thực tế tăng cường (AR), thực tế hỗn hợp (MR), thực tế mở rộng (XR), LiDAR, GIS và BIM/HBIM.

Trên nền tảng các công nghệ này, Việt Nam sẽ phát triển các mô hình ngôn ngữ lớn và trợ lý AI chuyên ngành văn hóa được huấn luyện trên dữ liệu chuẩn hóa trong nước; nền tảng sáng tạo và phân phối nội dung số; sàn dữ liệu văn hóa và giao dịch bản quyền số; hệ thống quản lý cơ sở dữ liệu di sản; bảo tàng và triển lãm số; nền tảng thuyết minh tự động, phim trường số, nghệ thuật biểu diễn trực tuyến, xuất bản số và truyền thông tri thức số quốc gia.

Nghị định cũng lần đầu phân loại rõ các nhóm sản phẩm, dịch vụ văn hóa số gồm di sản và tri thức văn hóa số; nội dung, giải trí số; nghệ thuật sáng tạo số; nền tảng phân phối nội dung văn hóa; du lịch và trải nghiệm văn hóa số. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ chủ trì xây dựng danh mục các sản phẩm, dịch vụ văn hóa số ưu tiên phát triển theo từng giai đoạn.

Để thúc đẩy doanh nghiệp tham gia phát triển lĩnh vực này, Nghị định quy định các doanh nghiệp đầu tư nghiên cứu, phát triển công nghệ số và sản phẩm văn hóa số được hưởng các chính sách ưu đãi theo quy định của pháp luật về đầu tư, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đồng thời, doanh nghiệp có thể được hỗ trợ sử dụng miễn phí hạ tầng số phục vụ nghiên cứu, phát triển sản phẩm trong thời gian tối đa 6 tháng và được xem xét gia hạn theo quy định; được tư vấn về các yếu tố văn hóa trong quá trình phát triển sản phẩm, kết nối với các đơn vị văn hóa, nghệ thuật để hình thành hệ sinh thái sáng tạo và thương mại hóa sản phẩm văn hóa số.

Việc ban hành Nghị định số 277/2026/NĐ-CP được đánh giá là bước hoàn thiện quan trọng về thể chế, tạo nền tảng phát triển hạ tầng văn hóa số đồng bộ, thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa, đồng thời mở rộng dư địa phát triển cho doanh nghiệp công nghệ Việt Nam và ngành công nghiệp văn hóa số trong giai đoạn mới.

Hậu Thạch