Chiến sự Trung Đông: Ông Trump tuyên bố chiến thắng; Cập nhật đường đi hàng nghìn lính thủy đánh bộ Mỹ

Chiến sự Trung Đông ngày qua nóng với loạt phát ngôn của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Ông Trump tuyên bố chiến thắng về mặt quân sự

Ngày 20-3, Tổng thống Trump tuyên bố cuộc chiến ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân đã "thắng lợi về mặt quân sự", theo đài CNN.

Khi được hỏi ông có ý gì khi nói rằng cuộc chiến ở Iran đã kết thúc về mặt quân sự, ông Trump nói rằng Mỹ đang “tự do hoành hành” ở Iran và “họ đã hết thời” về mặt quân sự.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (giữa) tại Nhà Trắng. Ảnh: WHITE HOUSE

Ông Trump cũng hạ thấp triển vọng về một thỏa thuận ngừng bắn với Iran, cho rằng Mỹ đang nắm ưu thế và muốn chấm dứt chiến tranh một cách dứt khoát.

“Vâng, chúng ta có thể đối thoại, nhưng các bạn biết đấy, tôi không muốn một thỏa thuận ngừng bắn” - Trump nói với các phóng viên tại Nhà Trắng.

“Bạn không thể thực hiện một thỏa thuận ngừng bắn khi bạn đang hủy diệt hoàn toàn phía bên kia. Họ không có Hải quân. Họ không có Không quân. Họ không có bất kỳ thiết bị nào. Họ không có người trinh sát. Họ không có pháo phòng không. Họ không có radar. Và các nhà lãnh đạo của họ đều đã bị tiêu diệt ở mọi cấp độ.

Bên cạnh đó, viết trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump nói rằng Mỹ đang xem xét "giảm dần" các nỗ lực quân sự ở Trung Đông.

"Chúng tôi đang tiến rất gần đến việc đạt được các mục tiêu của mình khi xem xét giảm dần các nỗ lực quân sự lớn của chúng tôi ở Trung Đông” - ông Trump cho hay, liệt kê một loạt các mục tiêu bao gồm làm suy yếu khả năng tên lửa của Iran và loại bỏ Không quân và Hải quân của nước này.

"Eo biển Hormuz sẽ phải được bảo vệ và kiểm soát, khi cần thiết, bởi các quốc gia khác sử dụng nó, còn Mỹ thì không! Nếu được yêu cầu, chúng tôi sẽ giúp đỡ các quốc gia này trong nỗ lực của họ ở Hormuz, nhưng điều đó sẽ không cần thiết một khi mối đe dọa từ Iran bị xóa bỏ” - tổng thống Mỹ nói thêm.

Iran chưa bình luận các phát ngôn trên của Tổng thống Trump.

Ông Trump chỉ trích mạnh NATO

Tổng thống Trump ngày 20-3 đã chỉ trích mạnh các đồng minh NATO vì không giúp đỡ Mỹ mở cửa Eo biển Hormuz.

“Giờ đây, cuộc chiến đã thắng về mặt quân sự, với rất ít nguy hiểm cho họ. Họ lại than phiền về giá dầu cao mà họ buộc phải trả, nhưng lại không muốn giúp mở Eo biển Hormuz, một thao tác quân sự đơn giản mà chính là nguyên nhân duy nhất dẫn đến giá dầu cao” - ông Trump viết trên Truth Social.

“Họ làm điều đó dễ dàng quá, rủi ro thì quá ít" - ông Trump nói thêm.

Tổng thống Mỹ cũng chỉ trích các đồng minh NATO vì đã không tham gia cùng Mỹ trong cuộc chiến chống Iran và một lần nữa lập luận rằng liên minh sẽ bất lực nếu không có Mỹ.

“Không có Mỹ, NATO chỉ là một con hổ giấy! Họ không muốn tham gia cuộc chiến để ngăn chặn một Iran sở hữu vũ khí hạt nhân” - ông Trump nói.

Bên cạnh đó, ông cho biết thêm rằng cần “rất nhiều sự giúp đỡ” để đảm bảo an ninh cho eo biển và rằng “sẽ thật tốt” nếu các quốc gia sử dụng eo biển, như Trung Quốc và Nhật, “tham gia vào việc này”.

Trong một diễn biến mới, chính phủ Anh đã cho phép Mỹ sử dụng căn cứ Diego Garcia trên quần đảo Chagos (ở Ấn Độ Dương) và căn cứ không quân RAF Fairford ở Anh để tiến hành các cuộc tấn công vào các địa điểm phóng tên lửa của Iran mà London cho là dùng để tấn công các tàu thuyền ở Eo biển Hormuz.

Trong khi đó, NATO cũng ngày tuyên bố đã rút toàn bộ quân đội khỏi phái bộ cố vấn ở Iraq, khi hậu quả của cuộc chiến ở Iran lan rộng khắp Trung Đông.

"Tôi muốn cảm ơn Cộng hòa Iraq và tất cả các đồng minh đã hỗ trợ việc di dời an toàn nhân viên NATO khỏi Iraq” - Tướng Không quân Mỹ Alexus Grynkewich, Tư lệnh tối cao của NATO tại châu Âu, cho biết.

Tuyên bố cho biết phái bộ đã di dời "toàn bộ nhân sự" từ Trung Đông đến châu Âu. Một quan chức NATO tiết lộ với Reuters rằng con số đó lên tới "vài trăm" binh sĩ.

Trong những ngày gần đây, một số quốc gia, bao gồm Ba Lan, Tây Ban Nha và Croatia, đã tuyên bố rút quân khỏi Trung Đông, viện dẫn lý do xung đột ở Iran và khu vực vùng Vịnh rộng lớn hơn.

Có tin Mỹ sẽ điều hàng nghìn lính thủy đánh bộ đến Trung Đông

Theo truyền thông Mỹ, hàng nghìn lính thủy đánh bộ và hải quân Mỹ đang hướng tới Trung Đông khi cuộc chiến với Iran sắp bước sang tuần thứ tư.

Tàu tấn công đổ bộ lớp Wasp USS Boxer của Mỹ. Ảnh: Trent A. Henry/Digital/11th Marine Expeditionary Unit/U.S. Marine Corps

Hai quan chức Mỹ nói với CNN rằng Lữ đoàn Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 11 và Nhóm đổ bộ Boxer đã được điều chỉnh lộ trình và đẩy nhanh tiến độ triển khai, và hiện dự kiến sẽ đến Trung Đông.

Một trong các quan chức cho biết vẫn chưa rõ liệu toàn bộ ARG-MEU (Nhóm sẵn sàng đổ bộ và đơn vị viễn chinh thủy quân lục chiến) sẽ được triển khai hay chỉ một số đơn vị sẽ đến Trung Đông. Vị quan chức này cho biết ban đầu nhóm dự kiến sẽ được triển khai đến khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Ba quan chức khác của Mỹ cũng nói với Reuters rằng 2.500 lính thủy đánh bộ, cùng với tàu USS Boxer, một tàu tấn công đổ bộ, và các tàu chiến hộ tống sẽ được triển khai đến khu vực này, mặc dù họ không nói rõ vai trò của những đơn vị này là gì.

Hai quan chức cho biết vẫn chưa có quyết định nào về việc có đưa quân vào lãnh thổ Iran hay không. Trước đó, các nguồn tin đã nói với Reuters rằng các mục tiêu tiềm năng có thể bao gồm bờ biển Iran hoặc trung tâm xuất khẩu dầu mỏ đảo Kharg.

Thông tin này được các cơ quan truyền thông Mỹ đưa tin cùng lúc với việc triển khai đơn vị viễn chinh Thủy quân lục chiến thứ hai, có tên Lữ đoàn Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 31, và Nhóm sẵn sàng đổ bộ Tripoli cũng đang được triển khai đến khu vực Trung Đông.

Hiện chưa rõ liệu cả hai đơn vị viễn chinh thủy quân lục chiến sẽ hoạt động đồng thời ở Trung Đông và trong bao lâu, hoặc liệu Lữ đoàn Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 11 có thay thế Lữ đoàn số 31 khi đến nơi hay không.

Iran: Mỹ đẩy các nước Trung Đông vào tình thế nguy hiểm

Ngoại trưởng Iran - ông Abbas Araghchi ngày 20-3 nói rằng Mỹ không chỉ không thể đảm bảo an ninh cho các quốc gia Ả Rập ở Trung Đông mà hiện tại còn đang đặt họ vào tình thế nguy hiểm thực sự.

"Những tuần qua đã cho thấy rõ ràng rằng Mỹ quan tâm lợi ích của Israel chứ không phải an ninh của các nước láng giềng” - ông Araghchi nhấn mạnh trong bài phát biểu nhân dịp lễ Eid al-Fitr.

"Mỹ không chỉ không thể đảm bảo an ninh cho các nước láng giềng mà còn đang đặt họ vào nguy hiểm, lạm dụng lòng tin của họ" - ông Araghchi nói thêm.

Theo ông, các nhà lãnh đạo các quốc gia Hồi giáo "nên thể hiện rõ sự phản đối hành động gây hấn [chống lại Iran] không chỉ bằng lời nói mà còn bằng hành động”.

Ông Araghchi nhấn mạnh rằng hành động gây hấn của Mỹ và Israel "nhằm vào toàn bộ khu vực và thế giới Hồi giáo, và thật ngây thơ khi nghĩ rằng việc im lặng và hợp tác với họ có thể giúp đảm bảo an ninh trong tương lai”.

Chiến sự vẫn nóng khắp Trung Đông

. Quân đội Iran đã cảnh báo sẽ nhắm mục tiêu vào TP Ras al-Khaimah của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) nếu các đảo thuộc Iran ở Vịnh Ba Tư bị tấn công một lần nữa từ nước này, theo hãng thông tấn Tasnim.

“Chúng tôi cảnh báo UAE, trong trường hợp có sự xâm phạm lặp đi lặp lại xuất phát từ nước này đến các đảo của Iran… ở Vịnh Ba Tư, lực lượng vũ trang hùng mạnh của Iran sẽ giáng những đòn chí mạng vào Ras al-Khaimah” - người phát ngôn của quân đội Iran cho biết.

. Kênh Al Jazeera đưa tin có tiếng nổ gần sân bay quốc tế Baghdad (Iraq) vào ngày 20-3. Một nguồn tin an ninh Iraq cho biết một trại hỗ trợ hậu cần của Mỹ gần sân bay đã bị tấn công bằng tên lửa.

Iraq đã tuyên bố tình trạng bất khả kháng đối với tất cả các mỏ dầu do các công ty dầu khí nước ngoài vận hành vì cuộc chiến ở Trung Đông đã làm gián đoạn hoạt động hàng hải qua Eo biển Hormuz.

Theo các quan chức năng lượng Iraq, cuộc tấn công của Mỹ và Israel cùng phản ứng của Iran đã ngăn cản phần lớn hoạt động xuất khẩu dầu thô của Iraq. Trước đó, Iraq xuất khẩu từ 3,3 đến 3,5 triệu thùng dầu thô mỗi ngày. Doanh thu từ bán dầu chiếm gần 90% ngân sách của Iraq.

. Lực lượng quốc phòng Bahrain cho biết hệ thống phòng không đã đánh chặn và phá hủy thêm 2 tên lửa phóng từ Iran trong vài giờ qua. Trong một bài đăng trên X, lực lượng này cho biết đã phá hủy tổng cộng 143 tên lửa và 242 máy bay không người lái kể từ khi các cuộc tấn công của Iran bắt đầu vào tháng trước.

. Ngày 20-3, Bộ Y tế Lebanon cho biết 21 người đã bị thương trong một cuộc không kích của Israel vào Deir ez-Zahrani ở miền nam Lebanon.

Ttrước đó, Đơn vị Quản lý Rủi ro Thảm họa của Lebanon cho biết 20 người đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon ngày 20-3.

. Cũng trong ngày 20-3, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus đã lên án các cuộc tấn công trên khắp vùng Vịnh, cảnh báo về những tác động ngày càng nghiêm trọng đến nhân đạo và sức khỏe.

Tổng Giám đốc WHO cho biết các cuộc tấn công bằng tên lửa vào các quốc gia, bao gồm UAE, Oman và Kuwait, đã gây ra thương vong, trong khi các cuộc tấn công vào các cơ sở năng lượng trên khắp Trung Đông có nguy cơ làm trầm trọng thêm tình hình sức khỏe cộng đồng.

Trong cuộc gặp với Đại sứ UAE Jamal al-Musharakh tại Geneva, hai bên đã thảo luận về những tác động rộng hơn đến sức khỏe do cuộc xung đột leo thang gây ra, cũng như vai trò của trung tâm hậu cần của WHO đặt tại Dubai trong việc cung cấp vật tư y tế đến nhiều khu vực.

THẾ VINH