Cấp giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa: Tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp xuất khẩu

Cộng đồng doanh nghiệp thành phố vui mừng trước việc Sở Công Thương chính thức nhận cấp C/O và chấp nhận bằng văn bản cho thương nhân tự chứng nhận xuất xứ hàng hóa xuất khẩu. Ảnh: KHÁNH HÒA

Ông Trần Văn Lĩnh, Chủ tịch HĐQT Công ty Thủy sản Thuận Phước phân tích, đây là bước chuyển đổi vai trò rất tích cực. Theo đó, thẩm quyền quản lý nhà nước về thủy sản mà cụ thể là việc cấp giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa được Bộ Công Thương phân định rõ và phân cấp mạnh cho địa phương. Cách tiếp cận này không chỉ nâng cao tính chủ động, tự chịu trách nhiệm của địa phương mà còn góp phần tăng hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, sát thực tiễn và yêu cầu phát triển của doanh nghiệp, của từng vùng và từng địa phương ven biển.

Theo ông Lĩnh, quyết định này là bước đi quan trọng nhằm hoàn thiện khung pháp lý cho ngành thủy sản trong giai đoạn mới; qua đó tháo gỡ khó khăn, khơi thông nguồn lực cho sản xuất, kinh doanh, tạo nền tảng pháp lý vững chắc để phát triển thủy sản theo hướng hiện đại, bền vững, hội nhập sâu rộng và có trách nhiệm.

Bà Dương Hải Yến, Trưởng phòng Xuất nhập khẩu Công ty TNHH Danifoods cho rằng, giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa đang trở thành công cụ chiến lược của doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản nói riêng, cộng đồng doanh nghiệp xuất khẩu nói chung. Chính vì thế, mà nâng cao chất lượng công tác cấp C/O là yếu tố quan trọng giúp các doanh nghiệp duy trì thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh thương mại toàn cầu có nhiều biến động bất lường.

Bên cạnh đó, ở góc nhìn rộng hơn, theo ông Phạm Bắc Bình, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Đà Nẵng, xét riêng đối với ngành thủy sản thì C/O đang trở thành điều kiện sống còn để duy trì khả năng cạnh tranh và giữ nhịp xuất khẩu ổn định. Trong khi đó, với những ngành khác thì việc có được C/O trong tay, hàng hóa của doanh nghiệp khi xuất sang các thị trường bạn sẽ được hưởng ưu đãi thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do (FTA).

“Khi xuất xứ được kiểm soát ngay từ đầu, rủi ro bị từ chối C/O hoặc bị điều tra hậu kiểm sẽ giảm đáng kể. Điều này giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch sản xuất, xuất khẩu và tận dụng ưu đãi thuế quan từ các FTA. C/O lúc này chính là “tấm hộ chiếu” cho hàng Việt Nam vươn ra thị trường quốc tế”, ông Phạm Bắc Bình nhấn mạnh.

Liên quan đến việc phân cấp, phân quyền cho địa phương chủ động về cấp C/O và chấp thuận bằng văn bản cho thương nhân tự chứng nhận xuất xứ hàng hóa xuất khẩu, Bộ Công Thương cũng vừa có Thông tư số 40/2025/TT-BCT nêu rõ cho phép địa phương cấp 31 loại C/O và văn bản chấp thuận tự chứng nhận xuất xứ hàng hóa. Trực tiếp hướng dẫn quy trình, nghiệp vụ từ hoàn thiện cơ sở pháp lý, kiện toàn bộ máy nhân sự, đăng ký mẫu dấu - chữ ký, tới bảo đảm hạ tầng số cho cấp C/O điện tử.

Theo bà Lê Thị Kim Phương, Giám đốc Sở Công Thương, kể từ ngày 16/3/2026, sở sẽ chính thức triển khai việc tiếp nhận hồ sơ và thực hiện thủ tục cấp C/O cũng như văn bản chấp thuận các mẫu giấy C/O, văn bản chấp thuận tự chứng nhận xuất xứ hàng hóa xuất khẩu cho các doanh nghiệp xuất khẩu trong và ngoài thành phố. Đà Nẵng là một trong những địa phương tiên phong trong việc ban hành các văn bản quy phạm thể hiện việc triển khai minh bạch trong triển khai thực hiện C/O.

Theo đó, để được cấp C/O, hàng hóa không chỉ cần hồ sơ đầy đủ, mà quan trọng hơn là phải đáp ứng đúng và đủ quy tắc xuất xứ theo từng hiệp định cụ thể: 14 mẫu C/O ưu đãi gồm: ASEAN (form D), Trung Quốc (form E), Hồng Kông, Trung Quốc (form AHK), Nhật Bản (form AJ và VJ), Hàn Quốc (form AK và VK), Ấn Độ (form AI), Campuchia (form X), Liên minh châu Âu - EU (form EUR.1), Vương quốc Anh (form EUR.1 UKVFTA), Liên minh Kinh tế Á - Âu (form EAV), và các nước tham gia các hiệp định RCEP và CPTPP; 1 mẫu C/O không ưu đãi (form B); cấp/cấp sửa đổi, bổ sung văn bản chấp thuận tự chứng nhận xuất xứ hàng hóa trong ASEAN.

Việc triển khai thực hiện thủ tục cấp C/O giúp doanh nghiệp thuận tiện hơn khi xử lý thủ tục ngay tại địa phương, rút ngắn thời gian hoàn thiện hồ sơ, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng hóa xuất khẩu địa phương trên thị trường quốc tế.

KHÁNH HÒA