Cảnh báo khẩn sự nguy hiểm của khí H₂S từ vụ việc 5 nạn nhân tử vong tại Thanh Hóa

Vừa qua, Trung tâm Chống độc Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình liên tục tiếp nhận 8 nạn nhân trong vụ ngộ độc khí sunphua hydro cực kỳ nghiêm trọng. Vụ tai nạn xảy ra tại một trang trại chăn nuôi lợn lớn ở Thanh Hóa khiến mười ba người gặp nạn, trong đó năm người đã không qua khỏi. Sự việc đau lòng này một lần nữa cho thấy mức độ tàn khốc của các tai nạn liên quan đến khí độc trong không gian kín.

Nguyên nhân dẫn đến thảm kịch kinh hoàng

Hiện trường vụ việc là một bể chứa nước phân khép kín sâu hai mét, rộng hai mét, dài ba mét với phần miệng bể vô cùng nhỏ hẹp. Môi trường tù túng này là điều kiện lý tưởng để vi khuẩn phân hủy chất hữu cơ và sản sinh ra lượng lớn khí độc. Khi một nhân viên không may trượt chân rơi xuống bể và bất tỉnh, những người xung quanh theo bản năng đã lập tức lao xuống cứu hoặc nhoài người vào miệng hố để kéo nạn nhân lên. Sự thiếu vắng hoàn toàn các trang thiết bị bảo hộ cơ bản đã gây ra hiệu ứng domino thảm khốc khiến tất cả cùng gục ngã tại chỗ.

TS. BS Nguyễn Trung Nguyên - Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cho biết 8 bệnh nhân nhập viện đều là nam giới. Trong đó hai người xuống bể sau cùng dù đã được buộc dây an toàn nhưng vẫn nhanh chóng bất tỉnh khi vừa chạm đáy. Sáu người còn lại làm nhiệm vụ kéo nạn nhân ở phía trên miệng bể. Các bệnh nhân nhập viện trong tình trạng đau đầu, xung huyết kết mạc, nhiễm toan chuyển hóa và tiêu cơ vân.

Các bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình điều trị cho nạn nhân vụ tai nạn lao động. Ảnh: BVBM

Sát thủ vô hình khiến 5 người tử vong

Nhiều người dân và thậm chí cả nhân viên y tế tuyến cơ sở thường nhầm tưởng thủ phạm gây ngạt trong các hầm biogas hay giếng sâu là khí metan. Tuy nhiên thủ phạm thực sự gây ra những cái chết hàng loạt và chớp nhoáng lại là khí sunphua hydro hay còn gọi là H₂S.

Đây là loại khí cực độc có khả năng ức chế hô hấp tế bào nhanh chóng và mạnh mẽ tương tự xianua. Nó trực tiếp tấn công hệ thần kinh trung ương và hệ tim mạch. Ở nồng độ thấp, H₂S phát ra mùi trứng thối đặc trưng. Nhưng khi nồng độ lên cao, loại khí này lập tức làm tê liệt dây thần kinh khứu giác khiến nạn nhân mất hoàn toàn khả năng nhận biết mùi nguy hiểm.

Trong y khoa hiện tượng ngộ độc cấp H₂S liều cao tại không gian hẹp được gọi bằng thuật ngữ Hội chứng búa tạ ở lò mổ. Điều này miêu tả chính xác tình trạng nạn nhân bước vào vùng khí độc sẽ lập tức ngã quỵ, các cơ quan nội tạng ngừng hoạt động như bị một chiếc búa tạ giáng mạnh.

Khi đi vào cơ thể, H₂S nhanh chóng làm ngừng trệ quá trình vận chuyển oxy đến các tế bào. Não bộ và tim là hai cơ quan chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Chỉ trong vòng vài giây hít phải khí độc nồng độ cao, nạn nhân sẽ rơi vào trạng thái hôn mê sâu, co giật và ngừng thở. Sự nguy hiểm của H₂S còn nằm ở chỗ nó nặng hơn không khí nên thường chìm xuống và tích tụ lại ở các vùng trũng thấp như đáy giếng, hầm chứa hay cống rãnh. Càng xuống sâu, nồng độ khí độc càng đậm đặc khiến cơ hội sống sót của người gặp nạn càng mong manh.

Kích hoạt báo động đỏ và quy tắc sinh tồn

Nhận được thông tin về vụ tai nạn thảm khốc, PGS.TS Đào Xuân Cơ - Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai đang trực tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình đã trực tiếp kiểm tra, lập tức yêu cầu kích hoạt hệ thống "Báo động đỏ toàn viện", tổ chức phối hợp các chuyên khoa như chống độc, hồi sức cấp cứu, truyền nhiễm, chấn thương, chẩn đoán hình ảnh. Các cuộc hội chẩn diễn ra ngay bên giường bệnh để đánh giá toàn diện tình trạng tổn thương của từng nạn nhân. Các bác sĩ không chỉ tập trung điều trị tình trạng nhiễm độc khí H₂S mà còn phải rà soát kỹ lưỡng các nguy cơ nhiễm trùng và chấn thương do nạn nhân rơi từ trên cao xuống đáy bể. Sự can thiệp thần tốc và đồng bộ này đã giúp cải thiện rõ rệt tình trạng của cả tám bệnh nhân.

Từ vụ tai nạn thương tâm trên, các chuyên gia y tế đặc biệt nhấn mạnh những nguyên tắc sống còn để phòng tránh ngộ độc khí H₂S. Tuyệt đối không bước vào các khu vực khép kín, thiếu thông khí như hầm chứa, giếng sâu, bể phân hay cống rãnh nếu chưa có biện pháp an toàn. Trước khi làm việc cần mở toang không gian, sử dụng quạt thổi công suất lớn để đẩy khí độc ra ngoài và bơm khí sạch vào.

Đặc biệt khi phát hiện người gặp nạn, những người xung quanh tuyệt đối không tự ý lao xuống cứu nếu không được trang bị mặt nạ phòng độc kèm bình dưỡng khí chuyên dụng. Phải luôn sử dụng dây bảo hiểm chắc chắn và bố trí nhân sự túc trực phía trên để kịp thời kéo người lên khi có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào. Sự cẩn trọng và hiểu biết chính là lá chắn tốt nhất bảo vệ tính mạng con người trước những sát thủ vô hình trong lao động.

Lan Hương