Cảnh báo đến những người bật máy lạnh suốt đêm

Chuyên gia khuyến cáo người dân cần đặc biệt cẩn trọng khi sử dụng máy lạnh mùa hè. Ảnh: Unsplash.

Một nam sinh viên năm cuối nhập Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng méo miệng, nói khó, mắt bên trái nhắm không kín. Trước đó, nam sinh hoàn toàn khỏe mạnh. Anh cho biết đã ngâm mình trong bể sục nước nóng khoảng 2-3 giờ, sau đó trở về phòng bật điều hòa để nghỉ.

Sáng hôm sau, anh hoảng hốt khi phát hiện miệng không khép kín, uống nước bị chảy ra ngoài, đánh răng khó khăn, không thể cười, một bên lông mày không cử động.

Nguy cơ liệt mặt sau ngủ máy lạnh

Các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị liệt dây thần kinh số VII ngoại biên (liệt mặt).

Theo Thạc sĩ, bác sĩ Hoàng Duy Luân, khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai, đây là bệnh lý khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi.

Nhiều người cho rằng mùa hè nóng bức nên không thể bị "trúng lạnh". Tuy nhiên, sự thay đổi nhiệt độ quá đột ngột, chẳng hạn vừa từ ngoài trời nắng bước vào phòng điều hòa lạnh sâu hoặc để luồng khí lạnh thổi trực tiếp vào mặt, đầu và gáy, có thể khiến mạch máu co thắt, làm giảm tưới máu dây thần kinh, gây viêm và dẫn tới liệt mặt.

Không chỉ nguy cơ liệt dây thần kinh, việc liên tục di chuyển giữa môi trường nắng nóng và phòng máy lạnh nhiệt độ thấp còn khiến cơ thể dễ bị sốc nhiệt, rối loạn tuần hoàn và mắc các bệnh đường hô hấp.

Thạc sĩ, bác sĩ Hoàng Duy Luân, khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: Trần Hiền.

Các dấu hiệu điển hình của bệnh gồm:

Mặt mất cân đối, lệch về một bên
Miệng méo, nói không tròn tiếng
Mất nếp nhăn trán
Mắt bên liệt nhắm không kín
Uống nước dễ chảy ra ngoài
Không huýt sáo, không phồng má được
Có thể kèm đau tai, ù tai
Giảm vị giác ở phần trước lưỡi

Dù không đe dọa tính mạng, bệnh có thể để lại di chứng kéo dài nếu điều trị muộn như co cứng cơ mặt, méo miệng dai dẳng, giảm vị giác, ảnh hưởng lớn đến ngoại hình và tâm lý.

Bật máy lạnh bao nhiêu độ là phù hợp?

Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, thân nhiệt bình thường của con người dao động khoảng 36,5-37,5 độ C. Khi thời tiết nóng, cơ thể sẽ giãn mạch và tiết mồ hôi để hạ nhiệt.

"Người dân khi dùng máy lạnh nên duy trì nhiệt độ phòng khoảng 25-28 độ C, chênh lệch khoảng 5-8 độ C so với nhiệt độ bên ngoài để hạn chế sốc nhiệt khi di chuyển. Việc cài đặt nhiệt độ quá thấp không chỉ khiến cơ thể phải thích nghi đột ngột mà còn làm tăng nguy cơ co mạch và viêm đường hô hấp", bác sĩ Hoàng khuyến cáo.

Ngoài ra, nhiều gia đình có thói quen bật chế độ Dry liên tục để tiết kiệm điện. Tuy nhiên, chế độ này làm giảm độ ẩm không khí đáng kể, dễ gây khô da, khô mắt và kích ứng đường hô hấp. Trong điều kiện bình thường, chế độ làm lạnh thông thường vẫn là lựa chọn phù hợp hơn.

Người dân khi dùng điều hòa nên duy trì nhiệt độ phòng khoảng 25-28 độ C. Ảnh: Magnific.

Vị chuyên gia cũng lưu ý không nên đóng kín phòng máy lạnh suốt đêm. Không khí không được lưu thông khiến nồng độ CO₂ tăng cao, có thể gây đau đầu, mệt mỏi và làm giảm chất lượng giấc ngủ.

Máy lọc không khí hay cây xanh gần như không thể xử lý đáng kể lượng CO₂ tích tụ trong phòng kín. Giải pháp hiệu quả là định kỳ mở cửa sổ, sử dụng quạt thông gió hoặc lắp hệ thống cấp gió tươi nếu không gian kín hoàn toàn.

Máy lạnh bẩn có thể trở thành "máy phát tán" dị nguyên

Không chỉ nhiệt độ, chất lượng không khí trong phòng máy lạnh cũng là yếu tố cần đặc biệt quan tâm.

Theo TS.BS Nguyễn Hữu Trường, Phó giám đốc Trung tâm Dị ứng - Miễn dịch lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai, môi trường kín, ẩm và ít lưu thông là điều kiện thuận lợi để nấm mốc và mạt bụi nhà phát triển, đặc biệt khi điều hòa không được vệ sinh định kỳ.

Ông cảnh báo máy điều hòa bẩn có thể trở thành "chiếc máy thổi" phát tán bào tử nấm mốc, bụi mịn và mạt bụi vào không khí, làm tăng nguy cơ dị ứng ở người có cơ địa nhạy cảm.

Các biểu hiện thường gặp gồm ngứa, đỏ mắt; hắt hơi, ngứa mũi, chảy nước mũi trong hoặc nghẹt mũi khi ở phòng điều hòa nhưng giảm khi ra ngoài; nổi mề đay, ngứa da không rõ nguyên nhân; ho khan, khò khè hoặc khó thở kéo dài trong phòng kín.

Nếu những triệu chứng này lặp đi lặp lại mỗi khi sử dụng điều hòa, người bệnh nên nghĩ đến khả năng dị ứng với các tác nhân trong không khí thay vì chỉ cho rằng mình bị cảm lạnh.

Để hạn chế nguy cơ, điều hòa cần được vệ sinh khoảng 2-3 tháng một lần, không chờ đến khi màng lọc bám đầy bụi mới làm sạch. Người dân cũng nên mở cửa sổ vào cuối ngày hoặc cuối tuần để tăng lưu thông không khí, đồng thời lau dọn nhà bằng khăn ẩm thay vì phủi bụi khô nhằm hạn chế phát tán bụi và vi nấm.

Nếu tình trạng hắt hơi, ngứa mũi, khò khè hoặc nổi mẩn tái diễn nhiều lần, người bệnh nên khám chuyên khoa dị ứng - miễn dịch hoặc hô hấp để được chẩn đoán và điều trị sớm, tránh bệnh tiến triển mạn tính.

Phương Anh