Bộ Y tế khuyến cáo bệnh từ bùn đất dễ bùng lên sau mưa lũ

Ảnh minh họa

Whitmore (Melioidosis) là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây ra. Loại vi khuẩn này tồn tại tự nhiên trong đất, bùn và nguồn nước bề mặt bị ô nhiễm, đặc biệt phổ biến tại các vùng nhiệt đới. Con người có thể mắc bệnh khi vi khuẩn xâm nhập qua các vết trầy xước trên da trong lúc tiếp xúc với đất, bùn, nước bẩn; khi hít phải bụi hoặc giọt nước nhiễm khuẩn; hoặc sử dụng nguồn nước, thực phẩm bị ô nhiễm.

Whitmore không phải là bệnh lây truyền phổ biến từ người sang người mà chủ yếu liên quan đến phơi nhiễm từ môi trường. Bệnh được ghi nhận nhiều ở khu vực Đông Nam Á và Bắc Australia. Tại Việt Nam, mỗi năm vẫn xuất hiện rải rác các ca mắc, trong đó nguy cơ gia tăng rõ rệt sau các đợt mưa lớn, ngập lụt, bão lũ thời điểm môi trường đất, nước bị xáo trộn, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát tán.

Điều đáng lo ngại là Whitmore có biểu hiện lâm sàng rất đa dạng, dễ nhầm lẫn với nhiều bệnh lý khác như viêm phổi, nhiễm trùng da, áp xe, thậm chí lao hoặc nhiễm trùng huyết. Người bệnh có thể sốt cao kéo dài, ho, đau ngực, khó thở, nổi áp xe ở nhiều cơ quan, nhiễm trùng huyết, sốc nhiễm trùng. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể diễn biến nặng, nguy cơ tử vong cao.

Bên cạnh đó, những người có bệnh nền như đái tháo đường, bệnh gan, bệnh thận, bệnh phổi mạn tính, suy giảm miễn dịch là nhóm có nguy cơ mắc Whitmore cao hơn do sức đề kháng suy giảm. Người làm nông nghiệp, làm vườn, thu gom rác thải, dọn dẹp sau mưa lũ những người thường xuyên tiếp xúc với đất, bùn, nước bẩn cũng thuộc nhóm nguy cơ.

Vi khuẩn Whitmore xâm nhập qua các vết trầy xước trên da trong lúc tiếp xúc với đất, bùn, nước bẩn

Trước nguy cơ gia tăng ca bệnh sau mùa mưa bão, Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế khuyến cáo người dân không hoang mang nhưng cần chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh.

Theo đó, người dân nên hạn chế tiếp xúc trực tiếp với đất, bùn, nước đọng, đặc biệt tại các khu vực ô nhiễm hoặc vừa trải qua ngập úng. Khi lao động, làm ruộng, làm vườn, dọn vệ sinh môi trường sau mưa lũ, cần sử dụng giày, ủng, găng tay và phương tiện bảo hộ phù hợp.

Các vết thương hở, vết trầy xước, vết loét, vết bỏng trên da cần được che kín, chăm sóc cẩn thận, tránh để tiếp xúc với đất, bùn, nước bẩn. Trong trường hợp bắt buộc phải tiếp xúc, cần băng kín bằng vật liệu chống thấm và vệ sinh sạch sẽ ngay sau đó.

Người dân không nên đi chân trần tại khu vực đất ẩm ướt, bùn lầy, vùng ngập nước; hạn chế tắm, bơi, ngụp lặn ở ao, hồ, sông, kênh rạch nghi bị ô nhiễm, đặc biệt khi trên da có vết thương hở.

Việc giữ gìn vệ sinh cá nhân cũng đóng vai trò quan trọng. Cần rửa tay bằng xà phòng và nước sạch sau khi lao động, sau khi tiếp xúc với đất, bùn, nước bẩn và trước khi ăn uống. Đồng thời, sử dụng nước sạch trong sinh hoạt, ăn uống và bảo đảm an toàn thực phẩm, không sử dụng nguồn nước hoặc thực phẩm nghi bị ô nhiễm.

Đối với người có bệnh nền, việc tuân thủ các biện pháp phòng bệnh càng cần được chú trọng. Nhóm đối tượng này cần chủ động bảo vệ các vết thương trên da và hạn chế tối đa việc tiếp xúc với môi trường nguy cơ.

Nam Nguyên