Bộ Xây dựng: Phấn đấu hoàn thành mở rộng cao tốc Bắc-Nam vào năm 2030

Một đoạn tuyến cao tốc Bắc-Nam 4 làn xe hạn chế được đưa vào vận hành, khai thác. (Ảnh: Việt Hùng/Vietnam+)

Các đoạn tuyến cao tốc Bắc-Nam phía Đông sẽ được mở rộng và sắp xếp thứ tự ưu tiên theo nguyên tắc nhu cầu vận tải, khả năng cân đối nguồn lực, góp phần hoàn thiện đồng bộ và đột phá mạnh mẽ trong xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội.

Phân chia làm 3 phân đoạn

Trong thông báo tại cuộc họp về tình hình triển khai công tác chuẩn bị đầu tư mở rộng các đoạn tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông, theo Bộ trưởng Bộ Xây dựng Hồng Minh, tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông là trục giao thông huyết mạch, có vai trò đặc biệt quan trọng trong phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh của quốc gia.

Nhấn mạnh thời gian qua, được sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, tuyến đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông đã từng bước được đầu tư, hoàn thành nối thông toàn tuyến, tuy nhiên, Bộ trưởng Trần Hồng Minh thừa nhận, nhiều đoạn tuyến hiện mới được đầu tư theo quy mô phân kỳ, đầu tư 4 làn xe hạn chế.

Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, với yêu cầu tăng trưởng cao, tổ chức lại không gian phát triển, điều chỉnh địa giới hành chính, đẩy mạnh liên kết vùng, phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ, logistics và bảo đảm quốc phòng, an ninh, người đứng đầu Bộ Xây dựng nhấn mạnh việc nghiên cứu đầu tư mở rộng, hoàn thiện tuyến đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông là rất cần thiết góp phần hoàn thiện đồng bộ và đột phá mạnh mẽ trong xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội, nhất là kết cấu hạ tầng đa phương thức theo tinh thần Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng, các kết luận của Trung ương, Nghị quyết của Quốc hội, nhằm bảo đảm an toàn, đáp ứng nhu cầu vận tải, đi lại ngày càng tăng của nhân dân.

Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu ban quản lý dự án, đơn vị tư vấn rà soát, đánh giá tổng thể hiện trạng toàn bộ tuyến đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông từ Cao Bằng đến Cà Mau; đánh giá phân chia theo 3 phân đoạn (Cao Bằng - Hà Nội, Hà Nội-Thành phố Hồ Chí Minh, Thành phố Hồ Chí Minh-Đất Mũi).

Đối với từng đoạn tuyến/dự án thành phần, đề nghị mô tả, đánh giá hiện trạng (về lưu lượng giao thông, quy mô, tiêu chuẩn kỹ thuật...) từ đó làm cơ sở đề xuất phạm vi đầu tư dự án.

Phương tiện lưu thông trên một đoạn tuyến cao tốc Bắc-Nam phía Đông. (Ảnh: Việt Hùng/Vietnam+)

Bộ Xây dựng thống nhất phương án nghiên cứu đầu tư mở rộng tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông có quy mô 4 làn hạn chế lên quy mô 6 làn xe theo quy hoạch (riêng đoạn Phan Thiết-Dầu Giây được mở rộng để tránh thắt hẹp quy mô), bảo đảm đồng bộ, lâu dài, hạn chế việc phải tiếp tục mở rộng nhiều lần, gây lãng phí thời gian, nguồn lực và ảnh hưởng đến quá trình khai thác toàn tuyến.

Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu ban quản lý dự án, đơn vị tư vấn phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan tiếp tục rà soát, bổ sung và làm rõ cơ sở chính trị, căn cứ pháp lý, cơ sở thực tiễn trong hồ sơ Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi để luận chứng đầy đủ hơn về sự cần thiết đầu tư mở rộng tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông trong giai đoạn hiện nay. Trong đó, nội dung báo cáo cần đánh giá cụ thể hiệu quả đầu tư dự án theo tinh thần Kết luận số 18-KL/TW, ngày 02/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương, chú trọng hạch toán hiệu quả kinh tế - xã hội trong phân bổ, quản lý và sử dụng mọi nguồn lực, đánh giá tác động của hoạt động xây dựng, tạo việc làm, đóng góp tăng trưởng kinh tế... để đưa ra các kết quả chỉ tiêu đánh giá định lượng làm cơ sở xem xét, báo cáo cấp có thẩm quyền quyết định phân bổ vốn cho dự án.

Sắp xếp ưu tiên mở rộng các đoạn tuyến

Đối với danh mục đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030, Bộ Xây dựng thống nhất sắp xếp thứ tự ưu tiên của dự án sau khi phân bổ, bố trí vốn cho các nhiệm vụ ưu tiên bao gồm các dự án thuộc Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương, các dự án cao tốc khởi công mới bảo đảm mục tiêu 5.000km đến năm 2030.

Cụ thể, Bộ Xây dựng thống nhất sắp xếp thứ tự ưu tiên mở rộng các đoạn tuyến theo nguyên tắc nhu cầu vận tải, khả năng cân đối nguồn lực, trong đó ưu tiên nguồn lực mở rộng trước các đoạn tuyến có nhu cầu vận tải lớn thuộc dự án đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2017 - 2020 (để phấn đấu khởi công trong năm 2027), đến mở rộng các đoạn còn lại (phấn đấu khởi công trong năm 2028), từ đó phấn đấu hoàn thành mở rộng toàn tuyến vào năm 2030.

Với 3 dự án thành phần hiện hữu được đầu tư theo phương thức PPP (gồm đoạn Diễn Châu-Bãi Vọt, Nha Trang-Cam Lâm, Cam Lâm-Vĩnh Hảo), Bộ Xây dựng giao Cục Đường bộ Việt Nam làm việc với các nhà đầu tư dự án BOT hiện hữu để thống nhất phương án đầu tư mở rộng, cập nhật kết quả làm việc vào báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án.

Đối với các dự án thành phần đã được đầu tư công trước đây, Bộ Xây dựng đề nghị tiếp tục đánh giá tính khả thi việc đầu tư từ nguồn vốn ngân sách Nhà nước, so sánh với phương thức PPP để báo cáo cơ quan có thẩm quyền khi đề xuất mở rộng bằng hình thức đầu tư công, có thu phí sau khi hoàn thành và tính toán phương án thu hồi vốn Nhà nước.

Nhà thầu thi công thảm bêtông nhựa nền đường một tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông. (Ảnh: Khánh Hùng/Vietnam+)

Bộ Xây dựng yêu cầu ban quản lý dự án, đơn vị tư vấn tiếp tục nghiên cứu giải pháp kỹ thuật bảo đảm tận dụng tối đa các hạng mục đã đầu tư; rà soát kết quả dự báo nhu cầu vận tải và các nội dung khác có liên quan để so sánh đánh giá với số liệu đã báo cáo Quốc hội trước đây, đồng thời làm rõ nguyên nhân, lý do về sự chênh lệch số liệu đã báo cáo; rà soát, đánh giá cơ chế, chính sách đặc thù đã được áp dụng cho dự án thành phần trước đây (như lựa chọn nhà thầu, vật liệu xây dựng…), đồng thời, rà soát quy định pháp luật hiện hành, nhận diện những khó khăn vướng mắc để đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù áp dụng cho dự án trong thời gian tới.

Bộ trưởng Trần Hồng Minh giao Vụ Kế hoạch-Tài chính chủ trì, phối hợp với các ban quản lý dự án rà soát nhiệm vụ, khối lượng công việc đang triển khai của từng ban, làm cơ sở tham mưu, định hướng việc giao chủ đầu tư thực hiện các dự án thành phần trong các bước tiếp theo. Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng rà soát, đánh giá tình hình và kết quả thực hiện của các nhà thầu tại các dự án thành phần trong thời gian qua./.

(Vietnam+)