Bộ GD&ĐT lần đầu quy định sử dụng AI trong đào tạo đại học

Lần đầu có quy định về AI trong giáo dục đại học

Bộ GD&ĐT vừa ban hành Thông tư số 49/2026/TT-BGDĐT quy định về ứng dụng công nghệ trong giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp.

Thông tư mới khuyến khích ứng dụng công nghệ trong đào tạo. (Ảnh minh họa).

Thông tư được ban hành nhằm cụ thể hóa quy định của Luật Giáo dục đại học và Luật Giáo dục nghề nghiệp năm 2025 về ứng dụng công nghệ trong giáo dục; đồng thời bảo đảm thống nhất với Luật Chuyển đổi số, Luật Trí tuệ nhân tạo và các quy định về quản lý dữ liệu trong lĩnh vực giáo dục, đào tạo.

Văn bản kế thừa và thay thế các quy định tại Thông tư số 15/2018/TT-BGDĐT về tổ chức, vận hành thư điện tử và cổng thông tin điện tử của các cơ sở giáo dục đại học, trường cao đẳng sư phạm; đồng thời thay thế Thông tư số 30/2023/TT-BGDĐT về ứng dụng công nghệ thông tin trong đào tạo trực tuyến ở bậc đại học.

Nếu trước đây các quy định chủ yếu tập trung vào thư điện tử, cổng thông tin điện tử hoặc đào tạo trực tuyến thì thông tư mới đã thiết lập khung pháp lý thống nhất cho việc ứng dụng công nghệ trong toàn bộ hoạt động của cơ sở giáo dục.

Đáng chú ý, đây là lần đầu Bộ GD&ĐT quy định việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây, thực tế ảo và nhiều công nghệ mới trong đào tạo, kiểm tra, đánh giá, nghiên cứu khoa học, quản trị và cung cấp dịch vụ. Phạm vi điều chỉnh cũng được mở rộng từ giáo dục đại học sang giáo dục nghề nghiệp.

Thông tư xác lập các nguyên tắc ứng dụng công nghệ trong giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp, bảo đảm quyền tự chủ của cơ sở giáo dục gắn với tự kiểm soát, minh bạch và trách nhiệm giải trình. Việc triển khai phải lấy người học làm trung tâm, phục vụ thực hiện chương trình đào tạo và đáp ứng chuẩn đầu ra.

Các cơ sở giáo dục phải xây dựng mô hình giáo dục số phù hợp với kiến trúc số do cơ quan có thẩm quyền ban hành, bảo đảm khả năng kết nối, liên thông và chia sẻ dữ liệu, tránh đầu tư phân tán, cục bộ. Đồng thời, các trường phải bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân, sử dụng AI có trách nhiệm và tuân thủ các nguyên tắc về liêm chính học thuật.

Thông tư cũng chính thức cho phép triển khai nhiều mô hình đào tạo ứng dụng công nghệ, gồm đào tạo trực tiếp có hỗ trợ công nghệ số, đào tạo trực tuyến toàn phần, đào tạo kết hợp (hybrid) và đào tạo cá thể hóa dựa trên dữ liệu, AI.

Các cơ sở giáo dục có trách nhiệm ban hành quy định nội bộ về liêm chính học thuật và bộ quy tắc ứng xử trong sử dụng AI phục vụ đào tạo, nghiên cứu khoa học; đồng thời xác định rõ hành vi vi phạm, biện pháp phòng ngừa và quy trình xử lý.

Xây dựng mô hình giáo dục số

Các cơ sở giáo dục phải xây dựng kiến trúc và mô hình giáo dục số làm nền tảng triển khai chuyển đổi số trong toàn bộ hoạt động của nhà trường. Công tác quản trị được thực hiện trên cơ sở dữ liệu nhằm phục vụ điều hành, phân tích, dự báo và ra quyết định.

Nhà trường có trách nhiệm phát triển cơ sở dữ liệu tập trung, số hóa thông tin về chương trình đào tạo, người học, giảng viên, kết quả học tập và nghiên cứu khoa học; đồng thời kết nối, chia sẻ dữ liệu với cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu ngành theo quy định.

Các cơ sở giáo dục phải cung cấp dịch vụ đào tạo, hành chính và tư vấn trên môi trường số; không yêu cầu người học cung cấp lại thông tin, dữ liệu hợp lệ đã có trong các hệ thống kết nối, chia sẻ. Công nghệ cũng được sử dụng để theo dõi, tư vấn và hỗ trợ người học xuyên suốt từ tuyển sinh đến tốt nghiệp, kết nối việc làm.

Để bảo đảm triển khai hiệu quả, các cơ sở giáo dục cần phát triển năng lực số và năng lực ứng dụng AI cho giảng viên, người học; ưu tiên phát triển hạ tầng số trên nền tảng dùng chung, điện toán đám mây; tăng cường quản trị dữ liệu và bảo đảm an ninh mạng.

Đối với các tổ chức, doanh nghiệp cung cấp nền tảng và giải pháp công nghệ, thông tư yêu cầu tuân thủ quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn dữ liệu, bảo đảm an toàn thông tin, duy trì tính liên tục của dịch vụ và thực hiện chuyển giao dữ liệu theo quy định của pháp luật cũng như thỏa thuận với cơ sở giáo dục.

Phượng Nguyễn