Blue Origin của Jeff Bezos ra mắt dịch vụ internet vệ tinh đấu với Amazon và Starlink

Mạng lưới này có tên TeraWave, nhắm tới các khách hàng doanh nghiệp, trung tâm dữ liệu và các cơ quan chính phủ.

Blue Origin cho biết sẽ cung cấp tốc độ truyền dữ liệu lên tới 6 Tb/giây (terabit/giây) từ các vệ tinh được đặt ở quỹ đạo Trái đất tầm thấp và tầm trung, tức các vùng không gian nằm trong khoảng từ 100 dặm (161 km) đến 21.000 dặm (gần 33.800 km) so với bề mặt Trái đất.

Blue Origin, công ty hàng không vũ trụ do tỷ phú Jeff Bezos thành lập năm 2000, dự kiến sẽ bắt đầu triển khai chòm vệ tinh này trong quý 4/2027. Dave Limp, cựu lãnh đạo mảng thiết bị của Amazon, hiện giữ chức giám đốc điều hành Blue Origin

Blue Origin đang gia nhập một thị trường internet vệ tinh ngày càng đông đúc, hiện do Starlink thống trị. Starlink, dịch vụ do SpaceX của Elon Musk vận hành, hiện có hơn 9.000 vệ tinh trên quỹ đạo và khoảng 9 triệu khách hàng.

Amazon, tập đoàn thương mại điện tử do Jeff Bezos sáng lập năm 1994, cũng đã đẩy mạnh dịch vụ của riêng mình trong năm qua. Dịch vụ này gần đây đã đổi tên từ Project Kuiper sang Leo.

Amazon đã đưa 180 vệ tinh lên quỹ đạo kể từ tháng 4.2025 thông qua một loạt vụ phóng tên lửa do các đối tác như United Launch Alliance và SpaceX thực hiện. Một số đợt triển khai vệ tinh của Amazon trong tương lai dự kiến sẽ do Blue Origin đảm nhiệm.

Amazon đặt mục tiêu xây dựng một chòm gồm 3.236 vệ tinh quỹ đạo Trái đất tầm thấp để phục vụ doanh nghiệp, chính phủ và người tiêu dùng. Tháng 11.2025, công ty đã mở chương trình “xem trước cho doanh nghiệp” với một số người dùng được chọn, trước khi triển khai thương mại rộng rãi.

Cả Blue Origin và Blue Origin đều do Jeff Bezos thành lập - Ảnh: Getty Images

“Blue Origin một ngày nào đó sẽ lớn hơn cả Amazon”

Năm 2024, Jeff Bezos dự đoán rằng Blue Origin một ngày nào đó sẽ trở thành công ty lớn hơn cả Amazon.

“Tôi nghĩ đây sẽ là công việc kinh doanh tốt nhất mà tôi từng tham gia, nhưng sẽ cần thời gian”, tỷ phú người Mỹ 62 tuổi nói trong cuộc phỏng vấn năm 2024 tại hội nghị DealBook Summit của tờ The New York Times.

Blue Origin hiện chủ yếu là một công ty phóng tên lửa, đưa khách du lịch và các sứ mệnh nghiên cứu lên rìa không gian trong những chuyến bay ngắn.

Tháng 1.2025, Blue Origin đạt một cột mốc quan trọng khi lần đầu tiên phóng thành công tên lửa New Glenn cỡ lớn, dù chưa thể thu hồi tầng đẩy để tái sử dụng.

Đến tháng 11.2025, Blue Origin đã hạ cánh thành công tầng đẩy của New Glenn sau khi phóng hai tàu vũ trụ thuộc NASA (Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Quốc gia Mỹ).

SpaceX và Amazon đều nộp hồ sơ xin cung cấp internet vệ tinh ở Việt Nam

Năm 2025, cả SpaceX và Amazon đều nộp hồ sơ xin phép thử nghiệm, tiến tới cung cấp dịch vụ Internet vệ tinh quỹ đạo thấp ở Việt Nam.

Việc SpaceX và Amazon tìm cách cung cấp dịch vụ diễn ra trong bối cảnh nước ta đang thúc đẩy mục tiêu phủ sóng internet đến vùng sâu, vùng xa và hải đảo - những nơi mà cáp quang và hạ tầng mặt đất truyền thống khó tiếp cận hoặc chi phí quá cao để triển khai.

Cuối năm 2025, Cục Viễn thông, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các bộ liên quan xác nhận đã tiếp nhận hồ sơ từ cả Starlink của SpaceX và Kuiper (nay là Leo) của Amazon. Các hồ sơ đang trải qua vòng thẩm định, bổ sung và rà soát để bảo đảm tuân thủ yêu cầu về an ninh quốc gia, quản lý tần số, an toàn hàng không và bảo vệ dữ liệu.

Thông tin công khai cho thấy Starlink đã “gần đến bước cuối cùng” trong chuỗi thủ tục cần thiết để được phép thí điểm tại Việt Nam. Trong khi Amazon đã thành lập pháp nhân tại Việt Nam là Công ty TNHH Amazon Kuiper Việt Nam ở TP.HCM và nộp hồ sơ tham gia chương trình thí điểm quỹ đạo thấp, kèm những cam kết đầu tư và bổ sung hồ sơ theo yêu cầu của các cơ quan chức năng.

Về mặt kỹ thuật, Starlink và Leo đều thuộc nhóm vệ tinh quỹ đạo thấp nhưng có những khác biệt đáng chú ý trong thiết kế thiết bị đầu cuối, kiến trúc mạng và tốc độ mục tiêu.

Starlink sử dụng loại ăng ten hình đĩa gọi là phased-array, có khả năng tự xoay và tự căn chỉnh hướng mà không cần người dùng can thiệp. Thiết bị này tự động tìm vệ tinh và giữ kết nối ngay cả khi vệ tinh di chuyển nhanh trên bầu trời. Trên quỹ đạo, nhiều vệ tinh Starlink phiên bản mới đã được bổ sung kết nối laser giữa các vệ tinh, cho phép chúng truyền dữ liệu trực tiếp cho nhau thay vì phải gửi mọi tín hiệu xuống trạm mặt đất ở từng chặng. Nhờ vậy, tín hiệu internet đi qua mạng vệ tinh của Starlink có thể nhanh hơn và ổn định hơn, đặc biệt ở những khu vực ít hoặc không có trạm mặt đất.

Nhờ số lượng vệ tinh lớn và khoảng cách quỹ đạo gần mặt đất, dịch vụ internet của Starlink có độ trễ thấp và tốc độ cao hơn nhiều so với các hệ thống vệ tinh địa tĩnh truyền thống.

Trong thực tế, thiết bị đầu cuối dành cho người dùng cá nhân của Starlink ở nhiều quốc gia mang đến tốc độ vài chục đến vài trăm Mbps, thậm chí cao hơn ở một số nơi. Các gói chuyên dụng dành cho doanh nghiệp, tàu biển hoặc hàng không có thể đạt mức tốc độ vượt trội hơn nữa.

Việc sở hữu chòm vệ tinh lớn nhất thế giới giúp Starlink duy trì tốc độ ổn định và hiện cung cấp dịch vụ ở hơn 150 quốc gia cùng vùng lãnh thổ.

Leo về cơ bản cũng dùng cách tiếp cận giống Starlink là triển khai một mạng lưới lớn vệ tinh quỹ đạo thấp để truyền internet tốc độ cao. Mỗi vệ tinh được trang bị ăng ten mảng pha để truyền tín hiệu băng thông rộng và dùng động cơ đẩy ion Hall để giữ ổn định quỹ đạo. Amazon còn có kế hoạch bổ sung liên kết laser giữa các vệ tinh để giảm phụ thuộc vào trạm mặt đất, giúp việc truyền dữ liệu nhanh và liên tục hơn.

Động cơ đẩy ion Hall là một loại động cơ dùng cho vệ tinh, hoạt động dựa trên việc tăng tốc các hạt ion để tạo lực đẩy cực kỳ hiệu quả trong môi trường không gian.

Trong khi Starlink tận dụng tên lửa đẩy Falcon 9 của SpaceX, Amazon phải ký hợp đồng với nhiều hãng phóng khác nhau để đưa vệ tinh Leo lên không gian.

Một ưu điểm của Amazon là có thể tận dụng hệ sinh thái Amazon Web Services (nhà cung cấp dịch vụ đám mây số 1 thế giới), gồm cả các trung tâm dữ liệu và hệ thống trạm mặt đất, để tối ưu việc kết nối giữa vệ tinh và internet mặt đất. Điều này giúp việc định tuyến dữ liệu nhanh hơn và có khả năng mở rộng tốt hơn trong tương lai.

Theo thông tin do Amazon đã công bố, Leo hướng tới việc cung cấp internet tốc độ cao (lên đến 400 Mbps cho cá nhân, 1 Gbps cho doanh nghiệp), độ trễ thấp, tập trung vào các khu vực chưa được phục vụ hoặc phục vụ kém như vùng sâu, vùng xa, hải đảo. Tuy nhiên, tốc độ thực tế còn phụ thuộc vào số lượng vệ tinh hoạt động trên quỹ đạo thấp, mức độ phân bổ băng thông cho từng khu vực và hệ thống trạm mặt đất tại mỗi vùng.

Sơn Vân