Bình luận: Tạo lập sự cân bằng mới

Tin vui về sự đóng góp của các tuyển thủ U.23 vừa thành công từ các giải đấu khu vực và châu lục cho các CLB đã khuấy động bầu không khí V-League. Các thủ môn Trung Kiên, Cao Văn Bình tiếp tục tỏa sáng. Các trung vệ, hậu vệ Nguyệt Minh, Minh Phước chơi chững chạc bên các đàn anh. Các chân sút và tiền vệ hy vọng là Đình Bắc, Lê Văn Thuận, Xuân Bắc đã liên tiếp ghi bàn. Cùng với đó là trung vệ Đinh Quang Kiệt, tiền đạo Minh Tâm... trẻ mà tự tin lại hữu duyên. Như vậy, sự cân bằng các độ tuổi đã lộ rõ đầy hứa hẹn.

Ảnh minh họa: VGP

Tuy nhiên, trong diễn biến mới nhất, đề xuất tăng thêm một ngoại binh cho mỗi CLB V-League đã xới lại các luồng ý kiến âu lo rằng cầu thủ nội sẽ ít đất diễn. Nỗi lo này có lý, song đáng bàn rộng hơn cả về sự cần thiết lẫn tính khả thi.

Trước hết, mọi đổi thay đều cần xuất phát từ mục tiêu của bóng đá cấp độ CLB và đội tuyển. Có thêm ngoại binh chất lượng, đội hình sẽ nâng lên, các trận đều tăng tính cạnh tranh, nhiều sức hút hơn, khán giả đến sân đông hơn và hy vọng có thể tăng nguồn thu từ vé và quảng cáo cho các CLB. Nhưng ở đây, vòng luẩn quẩn tài chính lại xuất hiện: Các CLB nghèo thì khó có thể chiêu mộ ngoại binh giỏi giá cao, trong khi các CLB giàu tiềm lực rõ ràng có ưu thế.

Điều này là đương nhiên trong thời bóng đá chuyên nghiệp, thị trường và phân hóa. Với các CLB tốp trên, việc có thêm ngoại binh sẽ giúp họ tăng khả năng chuyên môn, vừa đua tranh ngôi vị thứ hạng cao trong giải quốc nội vừa có thể chơi được và hơn nữa có thành tích tốt ở đấu trường quốc tế, qua đó nâng cao vị thế thứ hạng của V-League. Muốn hay không, quy luật phát triển không đồng đều trong bóng đá vẫn chi phối ở bất cứ góc trời nào và chuyện phát triển có trọng tâm, trọng điểm, không cào bằng mặc nhiên đã và sẽ diễn ra. Cũng cần lưu ý rằng, mỗi CLB có cách đi riêng, có CLB muốn đầu tư tạo nguồn nội binh giỏi chứ không hẳn cần tăng số lượng ngoại binh.

Chỉ sau ít năm thực hiện quy định về cầu thủ ngoại tham gia V-League, chất lượng các CLB và chất lượng chung của giải đấu đã nâng lên rõ rệt. Trên cơ sở đó, các đội tuyển cũng nâng tầm. Cầu thủ nội quốc đối đầu, tranh chấp với cầu thủ ngoại đến từ các nền bóng đá khác nhau nên trình độ được nâng lên, đặc biệt là không ngần ngại e dè, không ngợp trước đối thủ.

Đội tuyển quốc gia vươn lên tốp đầu khu vực, có lần đầu đoạt ngôi vô địch dưới thời huấn luyện viên (HLV) Calisto vào năm 2008 và tiếp đó là HLV Park Hang-seo năm 2018 và gần nhất là HLV Kim Sang-sik năm 2024. Đội tuyển U.23 với những tuyển thủ đá V-League và giải hạng Nhất từng đá cùng ngoại binh nên cũng sớm có kỹ năng ứng phó, ứng biến và giành kết quả cao tại các đấu trường khu vực và châu lục.

Như vậy, hoàn toàn có thể khẳng định tác động tích cực của cầu thủ ngoại đến sự phát triển của bóng đá Việt Nam. Trong tổng thể đó, tình trạng thành bại tại ngoại binh xuất hiện như một điều đương nhiên. Vấn đề là có cách tạo cân bằng nội-ngoại binh và CLB Công an Hà Nội là thành công tiêu biểu.

Sau gần 20 năm dè dặt, thận trọng, Liên đoàn Bóng đá Việt Nam đã thử nghiệm đưa cầu thủ gốc Việt, rồi gần đây nhất là cầu thủ gốc ngoại nhập tịch theo đúng quy định vào đội hình tuyển quốc gia. Sự có mặt của ngoại binh nhập tịch đầu tiên Nguyễn Xuân Son đã thực sự đưa lại sức mạnh mới, góp phần đắc lực giúp tuyển Việt Nam giành ngôi vô địch ASEAN Cup 2024.

Tiếp theo, người thứ hai Đỗ Hoàng Hên cũng sớm cho thấy hiệu quả ngay trong trận đầu tiên đá thắng thuyết phục Malaysia. Một lộ trình từng bước chắc chắn, minh bạch trong sử dụng cầu thủ nhập tịch đã thành công. Lẽ thường tình, nỗi lo mới về đội tuyển cũng xuất hiện, đó là sự phụ thuộc ngoại binh giống như ở các CLB. May mắn, giới chuyên môn và công chúng không chỉ chấp nhận sự mới mẻ này mà còn yêu mến, tự hào về một đội tuyển có đa dạng nguồn gốc tuyển thủ, qua đó làm mới, đa dạng lối chơi và đạt hiệu quả rõ nhất là năng lực tấn công.

Nhìn ra khu vực châu lục và rộng hơn là thế giới, xu hướng nhập tịch là phổ biến. Các đối thủ mạnh lên, ta cũng phải từng bước hợp lý, hợp tình để mạnh lên, trong đó cầu thủ ngoại vừa tạo áp lực, vừa là động lực để cầu thủ nội vươn lên.

THƯỜNG NGUYỄN