Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng:Để văn hóa thực sự khơi dậy được nguồn lực nội sinh trong phát triển Thủ đô

Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng chủ trì cuộc làm việc. Ảnh Quang Thái

Tham dự buổi làm việc có Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo về phát triển văn hóa Thủ đô Hà Nội; các đồng chí Phó Trưởng Ban Chỉ đạo và Ủy viên Ban Chỉ đạo; đại diện lãnh đạo một số ban, sở, ngành thành phố.

100% xã, phường có thiết chế văn hóa, thể thao

Báo cáo tại buổi làm việc, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội Phạm Tuấn Long, Ủy viên Thường trực Ban Chỉ đạo cho biết, thành phố thực hiện 81 chỉ tiêu, nhiệm vụ tại Chương trình hành động số 08-CTr/TU ngày 17-3-2026 của Thành ủy Hà Nội thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7-1-2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam; trong đó có 24 chỉ tiêu, 57 nhiệm vụ.

Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội Phạm Tuấn Long báo cáo tại cuộc làm việc. Ảnh Quang Thái

Đến nay, thành phố đã hoàn thành 4 chỉ tiêu, trong đó hoàn thành chỉ tiêu giai đoạn gồm 1 chỉ tiêu (100% xã, phường có thiết chế văn hóa, thể thao); hoàn thành chỉ tiêu năm 2026 gồm 3 chỉ tiêu hoàn thành cao hơn kế hoạch (đang tổ chức 7 sự kiện lớn nhằm xây dựng thương hiệu Hà Nội trong lĩnh vực âm nhạc, điện ảnh và lễ hội văn hóa; thành lập 5 trung tâm, khu phát triển công nghiệp văn hóa, thương mại và văn hóa; xây dựng 3 tác phẩm, chương trình nghệ thuật chất lượng cao).

Chỉ tiêu đang triển khai, dự kiến hoàn thành năm 2026 gồm: 20 chỉ tiêu. Các chỉ tiêu có kỳ hạn đánh giá đến năm 2030 đều đang triển khai các giải pháp cụ thể để triển khai thực hiện bảo đảm hoàn thành đúng tiến độ.

Về kết quả thực hiện các nhiệm vụ, trước hết là đổi mới tư duy, phương thức phát triển văn hóa Thủ đô. Theo đó, để tạo chuyển biến về tư duy phát triển văn hóa, Chương trình số 08-CTr/TU xác định tuyên truyền là giải pháp nền tảng, hướng tới chuyển từ tuyên truyền theo đợt, một chiều sang truyền thông thường xuyên, đa nền tảng, có sản phẩm cụ thể, gắn với quảng bá hình ảnh, thương hiệu Thủ đô và khả năng đo lường hiệu quả. Thành phố đã duy trì 5 chương trình, chuyên mục định kỳ; sản xuất các phim ngắn giới thiệu quảng bá di sản; truyền thông trên báo chí, phát thanh, truyền hình và nền tảng số, tổng lượt tiếp cận đạt khoảng 13,5 triệu lượt người. Thành phố xây dựng các dự án, sản phẩm truyền thông dài hạn, hợp tác truyền thông, quảng bá Thủ đô trên kênh truyền hình quốc tế CNN; điện tử hóa Tủ sách “Thăng Long ngàn năm văn hiến”...

Thành phố tập trung hoàn thiện thể chế, chính sách theo Luật Thủ đô năm 2026 và quy hoạch phát triển văn hóa gắn với Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm. Luật Thủ đô tạo cơ sở pháp lý quan trọng để Hà Nội chủ động xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội cho phát triển văn hóa. Chương trình số 08-CTr/TU tập trung phát huy dư địa này, đồng thời đưa yêu cầu phát triển văn hóa vào Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm và các quy hoạch chuyên ngành. Trên cơ sở đó, HĐND thành phố đã ban hành 11 nghị quyết về cơ chế, chính sách phát triển văn hóa. Ngay sau khi các nghị quyết được ban hành, UBND thành phố đã chỉ đạo xây dựng hướng dẫn tổ chức thực hiện, phân công rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, bảo đảm chính sách sớm đi vào thực tiễn và phát huy hiệu quả. Kết quả nổi bật là việc phê duyệt Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long, tạo cơ sở pháp lý để quản lý, bảo vệ và phát huy bền vững giá trị di sản thế giới, đồng thời triển khai các dự án thành phần theo quy hoạch.

Thành phố cũng đã triển khai lập 7 hồ sơ quy hoạch di tích quốc gia đặc biệt và các di tích khác, tập trung vào khu danh thắng Hương Sơn, chùa Thầy, chùa Tây Phương, Văn Miếu - Quốc Tử Giám và một số di tích tiêu biểu... Mạng lưới thiết chế văn hóa, thể thao được rà soát, đề xuất bố trí tại 9 cực phát triển và 6 cụm du lịch.

Xây dựng danh mục 30 cơ sở dữ liệu gốc về văn hóa, thể thao, du lịch

Hà Nội cũng quan tâm phát triển và lan tỏa hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam gắn với xây dựng con người Hà Nội thanh lịch, văn minh, trách nhiệm, nghĩa tình; hình thành môi trường văn hóa lành mạnh, nhân văn, sáng tạo, văn minh, hiện đại.

Bên cạnh đó, thành phố xây dựng văn hóa trong hệ thống chính trị, văn hóa công vụ, trách nhiệm nêu gương, xây dựng niềm tin của nhân dân và xã hội. Thành phố tập trung cụ thể hóa các yêu cầu về văn hóa công vụ, kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm nêu gương thành tiêu chí gắn với kết quả thực hiện nhiệm vụ và chất lượng phục vụ nhân dân. Trong đó, đã xây dựng dự thảo tiêu chí đánh giá văn hóa công vụ đối với cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và phương án tích hợp vào quy định đánh giá, xếp loại hằng tháng theo OKR/KPI.

Đặc biệt, thành phố đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực bứt phá cho phát triển văn hóa. Kết quả, thành phố đã xây dựng danh mục 30 cơ sở dữ liệu gốc, gồm 26 cơ sở dữ liệu văn hóa, thể thao và 4 cơ sở dữ liệu du lịch; tiếp nhận tài khoản trên nền tảng LakeHouse để tập trung, kết nối và khai thác dữ liệu dùng chung. Khung kỹ thuật bản đồ văn hóa Hà Nội trên nền tảng WebGIS đã được hoàn thành, cập nhật dữ liệu của 557 công viên, vườn hoa, cây xanh và 3.226 địa chỉ di sản, di tích. Nhiều sản phẩm số đã được đưa vào khai thác tại các di tích, thiết chế văn hóa. Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã số hóa 3D gồm 200 hiện vật, xây dựng 3 triển lãm số, 40 mã QR, hệ thống thuyết minh bằng 12 ngôn ngữ và tủ sách trực tuyến gồm 35 đầu sách...

Thành phố xây dựng hệ sinh thái văn hóa - sáng tạo Thủ đô đa dạng, hiện đại, trong đó, doanh nghiệp là động lực, người dân vừa là chủ thể vừa là trung tâm; nhận diện và ứng xử thích hợp với tài nguyên văn hóa. Mạng lưới sáng tạo Hà Nội đã tập hợp 82 không gian sáng tạo, kết nối với 11 trường đại học. Các hoạt động hợp tác ngày càng đi vào thực chất, tiêu biểu là trưng bày 400 tác phẩm của 4 trường đại học tại không gian thương mại; đưa gần 200 sinh viên, giảng viên đến 5 làng nghề cùng nghệ nhân nghiên cứu, phát triển sản phẩm mới. Các mô hình sáng tạo tại làng nghề Sơn Đồng, Chuyên Mỹ và không gian “Cổng Đoài - Xưởng Đoài” được hình thành; khu vực Đồng Xuân - Bắc Qua, Công viên Thống Nhất được nghiên cứu để mở rộng hoạt động sáng tạo. Những mô hình này góp phần đưa làng nghề, di sản và không gian công cộng trở thành nơi gặp gỡ, sáng tạo và tham gia trực tiếp của người dân.

Tài nguyên văn hóa của thành phố tiếp tục được nhận diện thông qua kiểm kê di sản văn hóa phi vật thể, xây dựng 4 hồ sơ đề nghị đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia và nghiên cứu 2 di tích đề nghị xếp hạng quốc gia đặc biệt. Thành phố định hướng bảo tồn, phát huy không gian văn hiến Văn Miếu - Quốc Tử Giám và các mô hình khai thác giá trị tại Hoàng thành Thăng Long, Bảo tàng Văn hóa nghệ thuật Truyện Kiều - Nguyễn Du cũng được cụ thể hóa...

Hà Nội đã đón khoảng 21,24 triệu lượt khách du lịch

Đáng chú ý, thành phố phát triển công nghiệp văn hóa, thị trường các dịch vụ văn hóa thành ngành kinh tế mũi nhọn. Định vị thương hiệu: Hà Nội - Thành phố Sáng tạo trong khu vực và thế giới. Công nghiệp văn hóa bước đầu tạo chuyển biến rõ nét từ định hướng phát triển sang hình thành công cụ đo lường, không gian, sản phẩm và thị trường cụ thể, đồng thời thể hiện ngày càng rõ vai trò lan tỏa đối với du lịch, thương mại và dịch vụ.

Trong 7 tháng đầu năm 2026, Hà Nội đón khoảng 21,24 triệu lượt khách, tổng thu từ khách du lịch đạt khoảng 86,68 nghìn tỷ đồng, tăng 18,2% so với cùng kỳ năm 2025.

Trong định hướng tăng trưởng hai con số, công nghiệp văn hóa được xác định là một trong những lĩnh vực trọng tâm, trực tiếp tạo sản phẩm, doanh thu, việc làm và thúc đẩy các ngành dịch vụ liên quan. Bên cạnh đó, Hà Nội đã hoàn thành Bộ chỉ tiêu thống kê các ngành công nghiệp văn hóa, nhận diện 11 ngành, gồm 07 nhóm với 62 chỉ tiêu cụ thể, trở thành địa phương đầu tiên xây dựng công cụ nhận diện, thống kê và thí điểm tính toán đầy đủ mức đóng góp của công nghiệp văn hóa vào GRDP... Mạng lưới trung tâm công nghiệp văn hóa bước đầu được hình thành với 4 trung tâm công nghiệp văn hóa tại Cửa Nam, Đồng Xuân - Bắc Qua, Hồ Văn; 1 khu phát triển công nghiệp văn hóa, thương mại và văn hóa tại và Bát Tràng...

Trong huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực phát triển văn hóa, thành phố tập trung huy động và sử dụng 3 nhóm nguồn lực chủ yếu: Ngân sách và đầu tư công; nguồn lực từ tài sản công; nguồn lực xã hội và hợp tác công - tư. Trong đó, nguồn lực ngân sách và đầu tư công có phương án bảo đảm nguồn lực tài chính ổn định, gắn với mục tiêu bố trí tối thiểu 4% tổng chi ngân sách địa phương hằng năm cho văn hóa đã được hoàn thành.

Thành phố cũng tập trung phát triển nguồn nhân lực văn hóa là nhiệm vụ có tính chất quyết định, tạo đột phá cho phát triển văn hóa Thủ đô. Đồng thời, thành phố đẩy mạnh hội nhập quốc tế về văn hóa, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, góp phần gia tăng sức mạnh mềm của Thủ đô. Trong đó, việc đưa các giá trị văn hóa của Hà Nội vào các cơ chế ghi danh, vinh danh quốc tế được triển khai với sự phối hợp rộng rãi. Thành phố đã phối hợp với 19 địa phương xây dựng hồ sơ “Phở” và 3 địa phương xây dựng hồ sơ “Múa rối nước”; tổ chức hội thảo đánh giá di sản “Áo dài Việt Nam”; hoàn thiện đề cương, hồ sơ đề xuất chủ trương lập hồ sơ trình UNESCO công nhận Di sản thế giới.

Xác định rõ danh mục dự án, lĩnh vực cần tập trung thu hút nguồn lực xã hội

Phát biểu thảo luận tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo cho biết, thực hiện Chương trình hành động số 08-CTr/TU của Thành ủy, UBND thành phố đã ban hành kế hoạch triển khai chi tiết và thành lập 4 tổ công tác thực hiện các nhiệm vụ.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà phát biểu thảo luận. Ảnh: Quang Thái

Qua triển khai thực hiện đã có chuyển biến và kết quả rõ nét. Các nhóm nhiệm vụ cơ bản đạt được những nhiệm vụ ban đầu. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai cũng có những khó khăn, vướng mắc do chưa có phương pháp đánh giá đo lường kết quả cụ thể; điểm nghẽn trong cách tiếp cận nguồn lực xã hội; việc đánh giá kết quả chưa thể hiện qua số liệu cụ thể; sự phối hợp liên ngành trong tổ chức các sự kiện lớn…

Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà đề xuất, để khắc phục sự phân mảnh trong hình thành sản phẩm chuỗi và truyền thông chuyên nghiệp, đề xuất Ban Chỉ đạo chuyển toàn bộ nội dung hình thành sản phẩm truyền thông về Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội làm đầu mối thực hiện hợp tác ký kết với các đơn vị trong và ngoài nước để triển khai hình thành sản phẩm và kết nối.

Đồng chí Vũ Thu Hà cũng cho rằng, cần thống nhất một nguyên tắc để kêu gọi tổ chức các sự kiện lớn ngang tầm khu vực và quốc tế tại Thủ đô, trong đó, thành phố đảm bảo các điều kiện về an ninh trật tự, cơ sở hạ tầng, thủ tục thông thoáng để mời gọi các sự kiện.

Liên quan đến các cơ chế, chính sách, để đưa 11 nghị quyết của HĐND thành phố vào cuộc sống, đồng chí Vũ Thu Hà cho rằng, cần phân các nhóm và tiếp cận đối tượng thụ hưởng để triển khai ngay, thông qua việc công bố danh mục di tích, phương án, các trung tâm công nghiệp văn hóa quy mô nhỏ để thu hút các nhà đầu tư.

Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Hà Nội Nguyễn Doãn Toản phát biểu thảo luận. Ảnh Quang Thái

Trong khi đó, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Nguyễn Doãn Toản, Phó Trưởng ban Chỉ đạo cho rằng, cần đẩy mạnh truyền thông về chương trình và triển khai các nhóm nhiệm vụ, trong đó, theo sát hiệu quả khi có sản phẩm cụ thể.

Bên cạnh đó, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy cũng đề nghị UBND thành phố rà soát lại các chỉ tiêu và nhiệm vụ để triển khai, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc và phải làm rõ tiến độ, hiệu quả từng nhiệm vụ. Cùng với đó, cần tiếp tục rà soát danh mục các dự án để điều chỉnh kế hoạch và chương trình, chỉ triển khai những dự án thực sự hiệu quả, tránh đầu tư dàn trải.

Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong phát biểu tại buổi làm việc. Ảnh: Quang Thái

Phát biểu tại hội nghị, Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Văn Phong, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo kiến nghị Ban Chỉ đạo cần xác định rõ danh mục các dự án, lĩnh vực cần tập trung để thu hút nguồn lực xã hội. Đồng thời, phải xây dựng một mạng lưới các chuyên gia, các cơ sở nghiên cứu, các trường đại học trong và ngoài nước trong tư vấn, phát triển văn hóa theo hướng bên cạnh việc giữ gìn các yếu tố truyền thống cần tiếp cận với cái mới của thế giới.

Đồng chí Nguyễn Văn Phong cũng kiến nghị rà soát lại cái công trình dự án để đảm bảo tính khả thi và thống nhất với đề xuất chuyển chức năng về truyền thông sang cho một cơ quan chuyên nghiệp là Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội. Ngoài ra, phải sát sao hơn trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện để thấy rõ được kết quả của từng sản phẩm.

Kiểm đếm tiến độ, kết quả thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ về phát triển văn hóa Thủ đô

Phát biểu kết luận buổi làm việc, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng, Trưởng Ban Chỉ đạo ghi nhận và đánh giá cao kết quả Ban Chỉ đạo cùng các sở, ban, ngành đã đạt được trong thực hiện Chương trình hành động số 08-CTr/TU và triển khai kết luận phiên họp thứ hai của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam trên địa bàn thành phố Hà Nội.

Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng, Trưởng Ban Chỉ đạo phát biểu kết luận buổi làm việc. Ảnh Quang Thái

Cùng với nhấn mạnh một số kết quả nổi bật như hoàn thiện thể chế, chính sách; ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số vào công tác quản lý và trải nghiệm văn hóa Thủ đô... Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng cho rằng, cũng cần thẳng thắn nhìn nhận một số tồn tại, hạn chế; trong đó cần lưu ý về khâu tổ chức thực hiện.

Về các ý kiến đề xuất tại hội nghị, Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng thống nhất với đề xuất giao nhiệm vụ truyền thông trong triển khai thực hiện Chương trình hành động số 08-CTr/TU cho Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội. Đồng thời, thống nhất ý kiến rà soát lại danh mục dự án kêu gọi đầu tư theo phương án xã hội hóa với tinh thần, về cơ bản, những gì tư nhân làm được thì khuyến khích tham gia đầu tư, phát triển.

Về các nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới, Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng, Trưởng Ban Chỉ đạo giao Đảng ủy UBND thành phố chỉ đạo rà soát toàn bộ các mục tiêu, nhiệm vụ triển khai thực hiện Chương trình hành động số 08-CTr/TU trên địa bàn thành phố. Sau khi rà soát, cần xác định rõ người, rõ việc và rõ tiến độ.

Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng, Trưởng Ban Chỉ đạo phát biểu kết luận buổi làm việc. Ảnh: Quang Thái

Đồng chí Trần Đức Thắng cũng yêu cầu tập trung khơi thông các nguồn lực và tháo gỡ các điểm nghẽn trong triển khai thực hiện Chương trình. Trong đó, cần khai thác tối đa các cơ chế, chính sách đặc thù từ Luật Thủ đô năm 2026; tập trung xử lý vướng mắc về tài sản công... Đồng thời, tiếp tục tổ chức các sự kiện văn hóa có tầm vóc và sức lan tỏa mạnh mẽ về giáo dục truyền thống yêu nước, bồi đắp tinh thần đoàn kết dân tộc, giữ gìn bản sắc văn hóa, tôn vinh giá trị đạo đức, thanh lịch con người Thủ đô.

Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng chỉ đạo đẩy mạnh công tác quy hoạch về phát triển không gian văn hóa. Giao Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với các sở ngành liên quan tập trung rà soát các quỹ đất, tích hợp không gian trung tâm công nghiệp văn hóa của Thủ đô. Trong đó, trước ngày 15-9-2026 phải trình Ban Thường vụ Thành ủy phương án quy hoạch Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam.

Đồng chí Trần Đức Thắng cũng yêu cầu tập trung triển khai thực hiện các dự án, sản phẩm có tính dẫn dắt, làm động lực tăng trưởng cho công nghiệp văn hóa. Đồng thời, tiếp tục củng cố, kiện toàn tổ chức bộ máy và đội ngũ làm công tác văn hóa.

Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo duy trì việc kiểm đếm tiến độ kết quả theo kế hoạch thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ của Chương trình hành động số 08-CTr/TU và công khai các nhiệm vụ đang trong tiến độ giải quyết; đồng thời xem xét trách nhiệm thực thi nhiệm vụ gắn với công tác thi đua, đánh giá cán bộ, nhất là người đứng đầu.

Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng yêu cầu Ban Chỉ đạo cùng các sở, ban, ngành thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ trong Chương trình hành động số 08-CTr/TU phải có sản phẩm, kết quả cụ thể theo hướng ngày càng tốt hơn; để văn hóa thực sự khơi dậy được nguồn lực nội sinh, qua đó góp phần phát triển Thủ đô ngày càng mạnh mẽ.

Chí Kiên