Bí mật phía sau ca khúc 'tỷ view' do AI hát đang gây bão mạng xã hội

Thời gian gần đây, ca khúc 50 năm về sau phiên bản do ca sĩ trí tuệ nhân tạo (AI) thể hiện tạo nên một cơn địa chấn trên các nền tảng nhạc số. Với 13 triệu lượt xem trên YouTube chỉ sau vài tháng và con số kỷ lục 2,5 tỷ lượt tiếp cận trên TikTok, tác phẩm đã chứng minh sức hút vô tiền khoáng hậu.

Hiện tượng cho thấy xu hướng đáng chú ý của thị trường âm nhạc. Từ một bản nhạc gốc nước ngoài, qua bàn tay chuyển ngữ và sự hỗ trợ của AI, ca khúc tìm được đời sống mới trong cộng đồng người nghe Việt Nam.

Trong cuộc chia sẻ với PV Báo Điện tử VTC News, tác giả Đặng Thanh Tuyền lần đầu tiết lộ về quá trình tạo nên bản hit đình đám.

Giữ trọn linh hồn bản gốc

Chia sẻ về hành trình biến ca khúc xa lạ thành "bản hit", Đặng Thanh Tuyền không giấu được bất ngờ. Tuy nhiên, cô khiêm tốn cho rằng phần lớn vinh quang thuộc về giai điệu và ý nghĩa nhân văn vốn có của bản gốc.

Ca khúc "50 năm về sau" do AI thể hiện gây sốt mạng xã hội.

Cơ duyên đưa Thanh Tuyền đến với ca khúc này rất bình dị. Năm 2022, khi tình cờ nghe được bản gốc tiếng Trung của nhạc sĩ - ca sĩ Hải Lai A Mộc trên YouTube, cô lập tức cảm thấy giai điệu này sinh ra là để dành cho đám cưới của em gái mình.

"Vì không biết tiếng Trung, tôi nảy ra ý tưởng chuyển ngữ bài hát sang tiếng Việt để tự mình thể hiện trong ngày vui của hai em", tác giả chia sẻ.

Thị trường nhạc Hoa lời Việt vốn không thiếu những ca khúc được viết lại hoàn toàn bằng cốt truyện mới. Tuy nhiên, Đặng Thanh Tuyền lại chọn cho mình một lối đi chông gai hơn đó là chuyển ngữ nhưng phải bám sát tinh thần và câu chuyện nguyên bản.

Sự kết hợp giữa tư duy truyền thông sáng tạo và nền tảng nhạc lý được đào tạo tại Đại học Văn hóa Hà Nội đã giúp cô giải quyết mượt mà bài toán ngôn ngữ.

"Chuyển ngữ sát nghĩa gốc của bài hát là rất khó. Nó không giống như dịch sách, vì chỉ cần đúng và hay là được. Còn chuyển ngữ bài hát không chỉ cần đúng, hay mà còn phải sắp xếp số lượng từ ngữ vừa khớp với giai điệu, không thừa không thiếu.

Khó hơn nữa là tiếng Việt có thanh dấu, nên phải lựa chọn làm sao để các câu từ không bị cưỡng âm. Rồi phải tính toán cách gieo vần để những câu hát có tính liên kết với nhau, khi hát lên nghe vẫn hay, vẫn thơ, vẫn tự nhiên và người ta có thể nghe đi nghe lại mà không thấy lấn cấn. Dù có khó hơn, vất vả hơn nhưng cũng cảm thấy 'đã' hơn", tác giả chia sẻ.

"AI không thể thay thế ca sĩ thật"

Một điều thú vị là việc 50 năm về sau bùng nổ qua các giọng ca AI hoàn toàn nằm ngoài dự tính của Thanh Tuyền. Sự xuất hiện của các bản cover từ những kênh AI như F47 hay Mechill tạo ra hiệu ứng lan truyền mạnh mẽ. Thay vì khắt khe, Thanh Tuyền coi đây là "cái duyên" và vui vẻ đón nhận sự giao thoa tình cờ giữa cảm xúc con người và thuật toán công nghệ.

Sự bùng nổ của các phiên bản AI "triệu view" vô tình tạo ra những cuộc tranh luận trái chiều trên mạng xã hội về việc so sánh giọng ca trí tuệ nhân tạo và ca sĩ "bằng xương bằng thịt". Đứng trước vấn đề này, Đặng Thanh Tuyền cho rằng sự so sánh này là không nên, bởi mỗi bản cover đều mang màu sắc riêng. Dưới góc nhìn của cô, "ca sĩ ảo" đem lại nhiều lựa chọn thưởng thức mới, nhưng để thay thế hoàn toàn nghệ sĩ thực thụ là điều không thể.

"Công nghệ AI cũng đến từ sự 'học hỏi' kỹ thuật, tài năng, thói quen của con người, nên sự sáng tạo của các nghệ sĩ dù ở thời đại nào cũng vẫn sẽ có chỗ đứng nhất định.

Theo tôi, đây là trào lưu mới, đem lại nhiều lựa chọn thưởng thức nghệ thuật cho khán giả. Tuy nhiên, việc nghe nhạc AI có trở thành xu hướng và thói quen hay không thì phải để thời gian trả lời. Hiện nay, nhạc AI cũng mới chỉ có thể nghe online, chứ chưa thể thay thế những phần trình diễn live mang tới nhiều tác động giác quan được như những phần trình diễn của ca sĩ trên một sân khấu thật", tác giả nói.

Tuy nhiên, cô cũng nhấn mạnh xu hướng AI bùng nổ cũng là thách thức buộc các nghệ sĩ phải biết cách tận dụng công nghệ và đòi hỏi sức sáng tạo nhiều hơn trong kỷ nguyên số.

Tác giả Đặng Thanh Tuyền.

Dù 50 năm về sau đạt được sức lan tỏa lớn, Đặng Thanh Tuyền khiêm tốn khi nói về bản thân. Cô cho biết không nhận mình là nhạc sĩ hay ca sĩ chuyên nghiệp, mà chỉ là người yêu âm nhạc và sáng tác bằng đam mê.

Trước đây, cô từng chắp bút cho một số ca khúc như Hạnh phúc giả vờ (Vy Oanh), Đám cưới đi em (Huy Đinh) hay Chuyện nghề bác sĩ - một nhạc phẩm tri ân những người làm nghề y. Dù chưa tạo được tiếng vang lớn, nhưng đó là những viên gạch nền móng vững chắc.

Trong thời gian tới, Thanh Tuyền mong muốn phát triển theo hướng tự sáng tác hoàn chỉnh, bao gồm cả giai điệu và ca từ, thay vì chỉ dừng lại ở chuyển ngữ.

Ngọc Thanh