Bất ổn toàn cầu kích hoạt làn sóng đầu tư quốc phòng

Chiến tranh và rủi ro địa chính trị đang biến một lĩnh vực từng bị né tránh vì tiêu chí môi trường, xã hội và quản trị (ESG) thành trụ cột mới của dòng vốn toàn cầu.

Các kỹ sư nghiên cứu phát triển vệ tinh tại tập đoàn Anh BAE Systems. Nguồn: BAE Systems

Dòng tiền đổ vào quốc phòng phản ánh sự thay đổi trong cách thị trường định giá rủi ro. Từ Ukraine đến Trung Đông, các điểm nóng địa chính trị đang thúc đẩy nhà đầu tư tái định vị một ngành từng bị coi là kém hấp dẫn thành một phần cốt lõi trong chiến lược dài hạn.

“Thị trường hiện được định hình bởi rủi ro địa chính trị cao hơn và mức độ hợp tác toàn cầu suy giảm. Chi tiêu quốc phòng không còn mang tính chu kỳ, mà đã trở thành một câu chuyện nhu cầu kéo dài nhiều năm”, Matthew Bartolini, Giám đốc chiến lược nghiên cứu toàn cầu tại Công ty Quản lý Đầu tư State Street, nhận định.

Dữ liệu thị trường đang củng cố xu hướng này. Cam kết đầu tư của các quỹ hưu trí công tại Mỹ vào các quỹ cổ phần tư nhân tập trung vào quốc phòng đã tăng hơn gấp đôi trong giai đoạn 2022–2025, theo Dakota Marketplace.

Trong quý I năm nay, dòng vốn vào các quỹ quốc phòng tiếp tục tăng hai chữ số, đi ngược xu hướng chung.

Ở thị trường niêm yết, các quỹ ETF quốc phòng tại Mỹ ghi nhận dòng vốn ròng 4,8 tỷ USD trong ba tháng đầu năm, tăng mạnh so với 283 triệu USD cùng kỳ năm trước và đảo chiều so với mức rút ròng trước đó.

Đà tăng này cho thấy nhà đầu tư không còn coi quốc phòng là một “cược ngắn hạn”, mà là một phần trong chiến lược phân bổ tài sản dài hạn.

Động lực phía sau là một thế giới đang chuyển sang trạng thái rủi ro mang tính cấu trúc. Nguy cơ đối đầu trực tiếp giữa Nga và NATO, căng thẳng tại eo biển Đài Loan liên quan đến Trung Quốc và Mỹ, cùng khả năng leo thang tại Trung Đông đang khiến triển vọng chi tiêu quân sự được nhìn nhận như một xu hướng lâu dài.

Một báo cáo gần đây của Hội đồng Quan hệ Đối ngoại Mỹ cho biết số lượng xung đột vũ trang toàn cầu đã lên mức cao nhất kể từ sau Thế chiến II, đồng thời cảnh báo Mỹ đang đối mặt với rủi ro an ninh ngày càng lớn.

Xu hướng này đã nhanh chóng phản ánh vào thị trường. Chỉ số ngành hàng không vũ trụ và quốc phòng S&P tăng 142% kể từ năm 2022, vượt xa mức tăng 64% của chỉ số S&P 500, cho thấy nhà đầu tư đang đặt cược vào một chu kỳ tăng trưởng mới của lĩnh vực này.

“Đây là một thị trường đầu tư hấp dẫn và biến động nhanh”, Kirk Konert, đối tác điều hành tại quỹ AE Industrial Partners, nhận định.

Cùng lúc, sự thay đổi trong cách nhìn nhận cũng đang diễn ra. Nếu như trước đây, các doanh nghiệp quốc phòng thường bị coi là tăng trưởng chậm và khó tiếp cận do các tiêu chí bền vững, thì bối cảnh bất ổn hiện nay đang khiến vai trò của lĩnh vực này được đánh giá lại.

Sự suy giảm ảnh hưởng của ESG, đặc biệt dưới sức ép chính sách tại Mỹ, đang khiến nhà đầu tư bớt dè dặt với ngành quốc phòng, dù trước đây đây từng là một trong những rào cản lớn nhất.

“ESG đã bị suy yếu đáng kể trong 2–3 năm qua tại Mỹ”, Paul O’Brien, thành viên hội đồng quản lý hệ thống hưu trí bang Wyoming, cho biết, đồng thời nhấn mạnh đầu tư quốc phòng ngày càng được nhìn nhận như “một lợi ích xã hội, thay vì tác động tiêu cực”.

Ngọc Lâm