Bảo vệ quyền lợi của nghệ nhân trên không gian số

Siết an toàn du lịch, an ninh thông tin

Góp ý hoàn thiện dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Du lịch, ĐB Nguyễn Minh Đức, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội đề nghị bổ sung quy định về sức chứa du lịch (gồm sức chứa con người, khả năng chịu tải môi trường, an toàn phòng cháy chữa cháy, phòng ngừa thiên tai) tại các di sản thiên nhiên, di tích lịch sử, vườn quốc gia để tránh tình trạng quá tải và phá hủy cảnh quan. Bên cạnh đó, cần bổ sung cơ chế đánh giá định kỳ, hạ cấp hoặc thu hồi quyết định công nhận, nếu điểm du lịch để xảy ra tình trạng suy thoái môi trường hay mất an ninh trật tự.

Đoàn ĐB Quốc hội TPHCM thảo luận tại tổ chiều 20-10. Ảnh: QUANG PHÚC

Liên quan đến yếu tố an ninh, an toàn cho hoạt động du lịch, hướng tới chuẩn hóa quốc tế và bảo đảm an toàn du lịch mạo hiểm, ĐB Nguyễn Minh Đức đề nghị bổ sung các tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc cho các sản phẩm du lịch có nguy cơ mạo hiểm cao (như dù lượn, đu dây...). Ngoài ra, quy định rõ về chứng chỉ huấn luyện quốc tế, quy trình kiểm định định kỳ thiết bị chuyên dụng và đặc biệt là quy định bắt buộc doanh nghiệp phải mua bảo hiểm trách nhiệm dân sự cho du khách khi tham gia các hoạt động này.

Góp ý hoàn thiện dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thư viện, ĐB Nguyễn Thành Trung (TPHCM) đề nghị làm rõ hơn các chức năng đặc thù của thư viện lực lượng vũ trang như: giáo dục chính trị tư tưởng, bồi dưỡng kiến thức quân sự - quốc phòng, giáo dục truyền thống cách mạng, rèn luyện bản lĩnh và nâng cao trình độ cán bộ, chiến sĩ.

ĐB Nguyễn Thành Trung (TPHCM) phát biểu thảo luận. Ảnh: QUANG PHÚC

Nhất trí với xu hướng đẩy mạnh liên thông, chia sẻ dữ liệu và ứng dụng công nghệ hiện đại trong công tác thư viện, song ĐB Nguyễn Thành Trung lưu ý, đối với lĩnh vực quốc phòng - an ninh có tài liệu nội bộ và tài liệu thuộc bí mật nhà nước, nếu không phân quyền và kiểm soát chặt chẽ sẽ phát sinh nguy cơ lộ bí mật.

ĐB Trung bày tỏ thống nhất với quy định Bộ Quốc phòng và Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Bộ VH-TT-DL quản lý hoạt động thư viện trong lực lượng vũ trang.

Dựng “hàng rào" bản quyền số

Đánh giá việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Di sản văn hóa là cần thiết để lấp đầy các khoảng trống pháp lý, ĐB Nguyễn Thị Mỹ Hạnh (Cà Mau) nhấn mạnh tính cấp thiết lập "hàng rào" bản quyền số để có cơ chế bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể.

Đoàn ĐB Quốc hội tỉnh Cà Mau và Phú Thọ thảo luận tại tổ. Ảnh: ĐỖ TRUNG

Theo ĐB Nguyễn Thị Mỹ Hạnh, nhiều tổ chức, cá nhân đã tự ý ghi âm, ghi hình các buổi thực hành văn hóa dân tộc của nghệ nhân (như ca trù, hát xẩm, cồng chiêng, hát then...) rồi dán nhãn bản quyền số, thương mại hóa trên các nền tảng trực tuyến để trục lợi. Trong khi đó, các nghệ nhân lại bị gạt ra khỏi chuỗi lợi ích và không có công cụ pháp lý để tự bảo vệ tài sản trí tuệ của mình.

ĐB Nguyễn Thị Mỹ Hạnh (Cà Mau) phát biểu. Ảnh: ĐỖ TRUNG

Từ nhận định trên, ĐB Nguyễn Thị Mỹ Hạnh đề nghị cần quy định rõ mọi hành vi số hóa, lưu hành thương mại hóa các tác phẩm di sản văn hóa phi vật thể của cộng đồng, nghệ nhân bắt buộc phải có sự đồng thuận bằng văn bản và áp dụng cơ chế chia sẻ doanh thu trực tiếp cho chủ thể di sản.

ĐB Lưu Thị Thúy Hằng (Phú Thọ) đề nghị cơ quan soạn thảo đưa quy định chủ tịch UBND cấp xã được ủy quyền trực tiếp tổ chức cắm mốc khu vực bảo vệ di tích.

ĐB Lưu Thị Thúy Hằng (Phú Thọ) thảo luận tại tổ. Ảnh: ĐỖ TRUNG

"Đội ngũ công chức văn hóa cấp xã nhiều nơi hiện nay còn mỏng, trong khi việc xác định ranh giới trên bản đồ địa chính đòi hỏi chuyên môn kỹ thuật phức tạp. Để tránh bị quá tải ở cấp xã, cần làm rõ trách nhiệm hướng dẫn về chuyên môn, hỗ trợ nhân lực và chia sẻ cơ sở dữ liệu số của sở VH-TT-DL với UBND cấp xã", ĐB Lưu Thị Thúy Hằng kiến nghị.

ĐỖ TRUNG - BẢO VÂN - PHAN THẢO